USA Hakeem Jeffries phát động “cuộc chiến bản đồ”: Dân Chủ bỏ thế thủ, quyết trả đũa gerrymander của GOP

[Gibbs]

Trong một Washington do GOP kiểm soát, Hakeem Jeffries vẫn bị ám ảnh bởi một “nước cờ vẽ lại địa hạt” của Cộng Hòa mà ông tin đã cướp khỏi mình chiếc búa Chủ tịch Hạ Viện — và cướp luôn quyền kiểm soát Hạ Viện của đảng Dân Chủ. Jeffries nhắc lại: chỉ riêng Bắc Carolina năm 2024, việc GOP “nắn” bản đồ thêm ba ghế đã đủ làm Dân Chủ gãy đa số.
Lần này, ông không muốn lịch sử lặp lại. Và ông cũng không còn kiên nhẫn với thái độ “giữ đạo đức” của cánh tả trong câu chuyện bản đồ bầu cử.

“Họ khai chiến, ta kết thúc”: Dân Chủ đổi giọng, đổi luôn chiến thuật
Jeffries công khai coi đây là “cuộc chiến tái phân chia địa hạt” do Cộng Hòa mở màn, và Dân Chủ sẽ “đánh tới cùng”. Nếu trước đây Dân Chủ thường mang lập luận nguyên tắc—phản đối việc vẽ bản đồ theo đường đảng phái—thì nay Jeffries chấp nhận bước vào đúng sân chơi đó: tiền, luật sư, vận động, và cả vốn chính trị cá nhân.
Ông nói thẳng: “Khi họ chơi bẩn, chúng tôi đánh trả.” Tuyên bố ấy là dấu hiệu cho thấy Dân Chủ đang rời bỏ thế thủ, chuyển sang tâm thế “đối công”.

Làn sóng chống Trump và hy vọng tháng 11: nhưng Jeffries không dám liều
Các lãnh đạo Dân Chủ đang được khích lệ bởi dấu hiệu tâm lý “phản Trump” tăng mạnh, thậm chí có những chiến thắng bầu cử đặc biệt ở những nơi đỏ rực của Texas. Nhiều người tin Dân Chủ có thể giành lại Hạ Viện — thậm chí mơ tới Thượng Viện — vào tháng 11.
Nhưng Jeffries nhìn câu chuyện bằng con mắt lạnh: nếu GOP kịp “bẻ” bản đồ thêm vài ghế ở những bang then chốt, mọi làn sóng dư luận có thể bị triệt tiêu bởi hình học chính trị. Ông không muốn Dân Chủ thua chỉ vì… thiếu một ghế.

Từ California đến Virginia: Jeffries sẵn sàng “đốt” hàng chục triệu USD
Sau một thắng lợi lớn về tái phân chia ở California, Jeffries tuyên bố sẽ chi “hàng chục triệu đô” để thúc đẩy một sáng kiến bỏ phiếu tại Virginia vào tháng 4, mục tiêu có thể đem lại cho Dân Chủ thêm bốn ghế.
Tại Virginia, chiến lược của phe Dân Chủ còn khiến cả Washington bất ngờ: họ muốn “xóa” tới bốn ghế GOP, biến đoàn đại biểu Hạ Viện của bang từ 6 Dân Chủ – 5 Cộng Hòa thành 10 Dân Chủ – 1 Cộng Hòa. Đây là bang mà Kamala Harris từng thắng khoảng 6 điểm, nghĩa là “đất không quá xanh” nhưng đang được tính toán như một bàn cờ có thể lật.

Một nhóm gắn với Jeffries (House Majority Forward) đã cam kết 5 triệu USD và dự kiến còn chi thêm trước tháng 4. Thông điệp rất rõ: Virginia là mặt trận quyết định, không được mềm tay.

Maryland: điểm nghẽn mang tên Bill Ferguson và “một ghế” có thể định đoạt đa số
Nếu Virginia là nơi Jeffries bơm tiền, thì Maryland lại là nơi ông phải bơm… áp lực. Dân Chủ tại Maryland đang đối mặt bài toán khó: có nên vẽ lại bản đồ để nhắm vào ghế Hạ Viện duy nhất do GOP nắm giữ hay không.
Jeffries và các lãnh đạo Dân Chủ gia tăng sức ép lên Chủ tịch Thượng viện bang Maryland, Bill Ferguson (42 tuổi, người Baltimore). Nhưng Ferguson không chịu “mở đường”, không muốn đưa chuyện vẽ lại bản đồ ra một cuộc bỏ phiếu “thuận hay chống”.

Jeffries đưa ra cảnh báo nặng: “Một người không nên đứng chặn quyền của người dân Maryland được quyết định — có nên đi theo hướng này để đáp trả nỗ lực tiếp tục ‘bẻ’ bầu cử giữa kỳ của Donald Trump hay không.” Ông còn nói nếu Ferguson tiếp tục cản, ông sẽ trực tiếp nói chuyện để buộc phải có một cuộc bỏ phiếu rõ ràng.

Phe hoài nghi ở Maryland: “Làm lúc này có thể tự sát trong tòa án”
Nhưng nội bộ Dân Chủ Maryland không đồng lòng. Tâm lý chủ đạo trong caucus Thượng viện bang là hoài nghi: họ tin vẽ lại giữa chu kỳ có thể phản tác dụng, nhất là với kinh nghiệm pháp lý gần đây.
Một người gần gũi với caucus nói rằng không phải “một người” chống, mà là cả một nhóm đang tính rủi ro khác Jeffries. Họ đồng ý mục tiêu chống Trump là ưu tiên, nhưng lại sợ rằng đi đường này sẽ bị tòa bang chặn, thậm chí dẫn tới kịch bản xấu hơn: bị ép vẽ lại theo hướng có lợi cho GOP, khiến Cộng Hòa còn “hốt” thêm ghế.

Dân biểu Glenn Ivey gọi đây là “một trò chơi tệ hại”, nói bản thân ông sẽ không chọn lối này nếu Trump và GOP không “ép tay”. Nhưng ông cũng lo: nếu Maryland “ngó lơ” những gì GOP đang làm ở Texas, Florida, Bắc Carolina…, thì cái giá có thể là cả Hạ Viện. “Đừng để chúng ta mất Hạ Viện chỉ vì thiếu đúng một ghế,” ông nói.

GOP đã đi trước một bước: 4 bang, nhắm 9 ghế — và Florida còn chưa ra đòn
Trong khi Dân Chủ tranh cãi về nguyên tắc và rủi ro, Cộng Hòa đã hành động. GOP đã ban hành bản đồ mới ở bốn bang, nhắm vào chín ghế do Dân Chủ nắm. Một ghế ở Missouri vẫn kẹt tại tòa. Và một đợt lớn ở Florida được nói là còn đang chờ phía trước.
Đó là lý do Jeffries coi đây là “tương lai mới” của vận động Hạ Viện: không chỉ là tranh luận ứng viên hay chương trình, mà là tranh chấp đường biên.

Ông thậm chí đã nhìn xa tới chu kỳ 2028, với các bang như Washington, Colorado, thậm chí Pennsylvania. Trong đầu ông, đây không chỉ là con đường giành đa số năm nay, mà là cách giữ đa số về sau.

“Trận này có thể hòa”: Jeffries tin GOP không còn cửa thắng lớn
Jeffries cho rằng nếu mọi phản đòn của Dân Chủ đi đúng hướng, kết cục có thể là “triệt tiêu” — GOP không gerrymander được như họ từng khoe khoang. Ông nói “kịch bản tốt nhất” cho GOP lúc này chỉ là giữ nguyên hiện trạng, rất khác với những lời “đập ngực” năm ngoái rằng họ sẽ vẽ bản đồ để “xóa sổ cơ hội” của Dân Chủ.
Theo tính toán của Dân Chủ, chỉ vài tháng sau nỗ lực ở Texas, họ có thể giành thêm tối đa 5 ghế ở California, 1 ghế ở Utah, và “vài ghế” ở Virginia; New York còn có thể thêm một ghế nếu kiện tụng thuận lợi.

Andy Harris và lời tiên đoán ngược: “Các anh vẽ lại, tòa sẽ cho GOP thêm ghế”
Ở Maryland, người có nguy cơ “mất ghế” nếu Dân Chủ vẽ lại là dân biểu Cộng Hòa Andy Harris. Ông đoán ngược với Jeffries: nếu Dân Chủ cố làm, tòa có thể buộc vẽ lại theo hướng có lợi cho GOP — và Cộng Hòa có thể kiếm được thêm một ghế nữa. Harris nói đó là lý do Ferguson không muốn làm.
Jeffries thì đáp gọn và cứng: chuyện “phản tác dụng” sẽ không xảy ra.