Ai bị ảnh hưởng việc Mỹ đình chỉ visa định cư của 75 nước?

[PinaColada]

Quyết định đình chỉ xử lý visa định cư từ ngày 21/1 của chính quyền Trump tác động tới công dân 75 quốc gia, làm dấy lên tranh cãi về chính sách nhập cư và hình ảnh nước Mỹ.


Mỹ sẽ tạm dừng phê duyệt visa định cư cho công dân 75 quốc gia, trong khi vẫn mở cửa với khách ngắn hạn. Ảnh: Reuters.
Ngày 14/1 (giờ địa phương), chính quyền Tổng thống Donald Trump vừa thông báo đình chỉ việc xử lý thị thực định cư đối với công dân của 75 quốc gia, một động thái mới nhất trong chuỗi biện pháp siết chặt nhập cư của Mỹ.

Quyết định này dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/1, chỉ áp dụng với những người có ý định sang Mỹ sinh sống lâu dài, không ảnh hưởng đến du khách hay người mang thị thực ngắn hạn.

Tuy nhiên, trong bối cảnh Mỹ chuẩn bị đồng tổ chức World Cup cùng Canada và Mexico, động thái này đang làm dấy lên nhiều tranh cãi về thông điệp mà Washington gửi tới cộng đồng quốc tế.

Quyết định mới và phạm vi áp dụng
Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ, các cơ quan lãnh sự được yêu cầu tạm dừng xử lý hồ sơ xin thị thực định cư của công dân đến từ 75 quốc gia, chủ yếu thuộc khu vực Mỹ Latin và Caribe, vùng Balkan, cùng một số nước ở Nam Á, châu Phi và Trung Đông.

Đây là nhóm quốc gia mà chính quyền Mỹ cho rằng quy trình thẩm tra lý lịch chưa đủ chặt chẽ hoặc tiềm ẩn rủi ro an ninh và gánh nặng tài chính cho hệ thống phúc lợi xã hội.

Đáng chú ý, quyết định không cấm nộp hồ sơ: người dân từ các quốc gia bị ảnh hưởng vẫn có thể nộp đơn xin thị thực định cư, song trong thời gian đình chỉ, không hồ sơ nào được phê duyệt hay cấp visa. Chính phủ Mỹ cũng chưa đưa ra mốc thời gian cụ thể cho việc dỡ bỏ lệnh tạm dừng này.

Một số ngoại lệ được áp dụng, trong đó có trường hợp công dân song tịch sử dụng hộ chiếu hợp lệ của quốc gia không nằm trong danh sách đình chỉ. Ngoài ra, các loại thị thực không định cư như du lịch, công tác, học tập ngắn hạn hay thương mại vẫn được xử lý bình thường.

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, động thái này xuất phát từ một sắc lệnh rộng hơn ban hành hồi tháng 11, nhằm siết chặt việc đánh giá những người nhập cư có nguy cơ trở thành “gánh nặng tài chính” đối với ngân sách liên bang.

Trong tuyên bố chính thức, cơ quan này nhấn mạnh: “Chính quyền Trump đang chấm dứt tình trạng lạm dụng hệ thống nhập cư của Mỹ bởi những người tìm cách trục lợi từ của cải của người dân Mỹ”.

Theo lập luận của Nhà Trắng, việc tạm dừng xử lý thị thực định cư là cần thiết để Bộ Ngoại giao có thời gian rà soát, điều chỉnh quy trình xét duyệt, qua đó ngăn chặn nguy cơ những người nhập cư phụ thuộc vào trợ cấp xã hội và phúc lợi công.

Thị thực định cư là gì và ai sẽ chịu ảnh hưởng?
Theo Đại học Cornell, thị thực định cư là loại giấy tờ do chính phủ Mỹ cấp cho những người có kế hoạch sinh sống lâu dài tại nước này, bao gồm các diện đoàn tụ gia đình, lao động định cư, đầu tư hoặc bảo lãnh đặc biệt, USA Today cho biết.

Việc đình chỉ xử lý loại thị thực này đồng nghĩa với việc hàng chục nghìn gia đình, người lao động và nhà đầu tư từ 75 quốc gia sẽ phải chờ đợi vô thời hạn.

Tại bang Michigan, nơi có cộng đồng người nhập cư đông đảo, khoảng 7% dân số - tương đương gần 695.000 người - là người sinh ra ở nước ngoài. Các quốc gia có số người nhập cư lớn nhất tại bang này gồm Mexico, Ấn Độ, Iraq, Trung Quốc và Canada.

Dù không phải tất cả các nước này đều nằm trong danh sách đình chỉ, giới quan sát cho rằng chính sách mới có thể tạo tâm lý bất an trong cộng đồng nhập cư nói chung.

Tranh cãi và câu hỏi về hình ảnh nước Mỹ
Thực tế, quyết định đình chỉ với 75 quốc gia không phải là động thái đơn lẻ, mà là một phần trong chiến lược nhập cư cứng rắn mà ông Trump theo đuổi trong thời gian qua.

Tháng 6 năm ngoái, chính quyền Mỹ đã áp đặt lệnh cấm đi lại toàn diện đối với công dân của 12 quốc gia, bao gồm Afghanistan, Chad, Congo, Eritrea, Haiti, Iran, Libya, Myanmar, Somalia, Sudan và Yemen.

Sau đó, danh sách này tiếp tục được mở rộng thêm 6 vùng lãnh thổ và quốc gia khác, trong đó có Palestine và Syria, sau một vụ tấn công gây chết người nhằm vào các binh sĩ Vệ binh Quốc gia tại Washington, DC.

Song song với đó, Mỹ cũng tạm dừng xử lý hồ sơ tị nạn, quốc tịch và thẻ xanh đối với công dân đến từ các quốc gia nằm trong diện cấm hoặc hạn chế.

Tháng 10, Nhà Trắng công bố mức trần tiếp nhận người tị nạn thấp nhất trong lịch sử hiện đại của Mỹ: chỉ 7.500 người cho năm tài khóa 2026, phần lớn được dành cho cộng đồng người Afrikaner da trắng ở Nam Phi.

Không dừng lại ở đó, chính quyền Trump còn cắt giảm nhiều chương trình viện trợ nước ngoài vốn hỗ trợ người tị nạn tại các quốc gia thứ ba, đồng thời siết chặt nhập cư tay nghề cao.

Lệ phí xin thị thực H-1B - loại visa cho phép doanh nghiệp Mỹ tuyển dụng lao động nước ngoài trình độ cao - đã bị nâng lên mức kỷ lục 100.000 USD/hồ sơ, với lý do “bảo vệ việc làm cho công dân Mỹ”.

Những chính sách cứng rắn này đã tạo ra tác động rõ rệt. Đến đầu tháng 12, Bộ An ninh Nội địa Mỹ cho biết đã trục xuất hơn 605.000 người, trong khi khoảng 1,9 triệu người khác “tự nguyện rời khỏi Mỹ”.

Theo phân tích của Viện Brookings, năm 2025 đánh dấu lần đầu tiên trong vòng 50 năm Mỹ ghi nhận tình trạng nhập cư ròng âm - số người rời đi nhiều hơn số người đến. Ước tính, số lượng người nhập cư ròng giảm từ 10.000 đến gần 300.000 người trong năm qua.

Giới phê bình cho rằng việc Mỹ liên tiếp áp đặt các biện pháp hạn chế nhập cư, trong khi chuẩn bị đăng cai sự kiện thể thao toàn cầu như World Cup, có thể làm suy giảm hình ảnh một quốc gia cởi mở và thân thiện với thế giới.

Ngược lại, chính quyền Trump khẳng định ưu tiên hàng đầu vẫn là an ninh quốc gia và lợi ích kinh tế của người dân Mỹ.

VietBF@ sưu tập