USA Iran tung đòn tên lửa nặng nhất, Mỹ – Israel đáp trả, dân Việt Nam đổ xô đi mua xăng

[Gibbs]

Chiến tranh giữa Iran với liên minh Mỹ – Israel đang bước sang giai đoạn khốc liệt mới khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tiến hành “chiến dịch dữ dội và nặng nề nhất” kể từ khi cuộc chiến bắt đầu. Theo truyền thông nhà nước Iran, các đợt tấn công trong đêm bao gồm nhiều đợt phóng tên lửa quy mô lớn nhắm vào các mục tiêu tại Israel cũng như các cơ sở quân sự và chiến lược của Hoa Kỳ trong khu vực Trung Đông.

Người trong nước đổ xô đi mua xăng

Trong số các loại vũ khí được sử dụng có cả tên lửa đạn đạo tầm xa Khorramshahr – một trong những vũ khí chiến lược đáng gờm nhất trong kho tên lửa của Iran. Đây là loại tên lửa có khả năng mang đầu đạn nặng, tầm bắn hàng nghìn kilomet và được thiết kế để vượt qua hệ thống phòng thủ tên lửa của đối phương.

Tuyên bố từ IRGC mang giọng điệu cứng rắn hiếm thấy. Lực lượng này nhấn mạnh rằng các cuộc tấn công sẽ tiếp tục được duy trì với “mục tiêu và sức mạnh”, và rằng Iran chỉ chấp nhận chấm dứt chiến tranh khi đối phương hoàn toàn đầu hàng.

Trong thông điệp chính thức, IRGC tuyên bố: cuộc chiến sẽ chỉ kết thúc khi “bóng ma chiến tranh bị xóa khỏi đất nước Iran”.

Israel đặt trong tình trạng báo động khi còi báo động vang lên khắp miền trung

Sau các đợt phóng tên lửa từ Iran, hệ thống phòng không Israel lập tức được kích hoạt. Quân đội Israel thông báo đã phát hiện nhiều vụ phóng tên lửa hướng về lãnh thổ nước này, buộc chính quyền phải phát còi báo động tại nhiều thành phố ở khu vực trung tâm.

Các hệ thống phòng thủ tên lửa của Israel như Iron Dome và David’s Sling được cho là đã đánh chặn phần lớn các đầu đạn bay tới. Dù vậy, các vụ nổ vẫn được ghi nhận trên bầu trời Israel khi các hệ thống đánh chặn hoạt động.

Theo các báo cáo ban đầu, chưa ghi nhận thương vong nào trong đợt tấn công này. Tuy nhiên, việc Iran sử dụng các loại tên lửa tầm xa có sức công phá lớn đã khiến giới phân tích cảnh báo rằng nguy cơ leo thang quân sự đang tăng nhanh.

Mỹ tuyên bố sẽ chiến đấu đến khi “kẻ thù bị đánh bại hoàn toàn”

Trong một cuộc họp báo tại Lầu Năm Góc, Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Pete Hegseth tuyên bố rằng Washington sẽ không lùi bước trước Iran. Ông khẳng định Hoa Kỳ sẽ tiếp tục chiến đấu cho đến khi đối phương bị “đánh bại hoàn toàn và dứt khoát”.

Theo Hegseth, chiến dịch quân sự của Mỹ sẽ diễn ra theo “thời điểm và chiến lược của Hoa Kỳ”. Điều này cho thấy Washington đang chuẩn bị cho một cuộc đối đầu kéo dài thay vì một chiến dịch ngắn hạn.

Các lực lượng Mỹ trong khu vực Trung Đông đã được đặt trong tình trạng cảnh giác cao độ. Nhiều căn cứ quân sự tại Iraq, Syria, Kuwait, Qatar và Bahrain đã tăng cường phòng thủ trước nguy cơ bị tấn công bằng tên lửa hoặc máy bay không người lái.

Drone nghi của Iran tấn công cơ sở ngoại giao Mỹ tại Baghdad

Một diễn biến đáng chú ý khác là vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một cơ sở ngoại giao của Hoa Kỳ tại Iraq.

Theo các nguồn tin an ninh, một chiếc drone nghi do Iran hoặc lực lượng thân Iran điều khiển đã tấn công Trung tâm Hỗ trợ Ngoại giao Baghdad – một cơ sở hậu cần quan trọng nằm gần sân bay Baghdad.

Chiếc drone được cho là đã phát nổ gần một tháp canh trong khu phức hợp. Hiện chưa rõ có thương vong hay không và mức độ thiệt hại cũng chưa được xác định đầy đủ.

Vụ tấn công cho thấy mạng lưới các nhóm vũ trang thân Iran trong khu vực vẫn có khả năng tấn công các mục tiêu của Hoa Kỳ. Điều này khiến nguy cơ chiến tranh lan rộng ra nhiều quốc gia Trung Đông trở nên rõ rệt hơn.

Đại sứ quán Mỹ cảnh báo công dân rời khỏi Iraq

Trong bối cảnh tình hình an ninh xấu đi nhanh chóng, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã yêu cầu các nhân viên không thiết yếu rời khỏi Iraq.

Đại sứ quán Mỹ tại Baghdad cũng phát đi cảnh báo an ninh khẩn cấp đối với công dân Mỹ đang ở nước này. Thông báo khuyến cáo người Mỹ cần tránh tụ tập tại các khu vực có liên quan đến Hoa Kỳ hoặc nơi có nhiều người nước ngoài.

Cảnh báo cũng nhấn mạnh rằng người Mỹ tại Iraq đang đối mặt với nguy cơ bị bắt cóc, tấn công khủng bố hoặc trở thành mục tiêu của các nhóm vũ trang.

Các khách sạn quốc tế, công ty nước ngoài và nhiều cơ sở hạ tầng quan trọng trong nước cũng được xem là mục tiêu tiềm năng.

Iran mở chiến dịch bắt giữ gián điệp quy mô lớn

Song song với chiến sự bên ngoài, Iran cũng mở chiến dịch truy quét gián điệp trong nước.

Theo hãng thông tấn nhà nước IRNA, Bộ Tình báo Iran đã bắt giữ 30 người bị cáo buộc làm gián điệp hoặc cộng tác với các thế lực nước ngoài. Trong số những người bị bắt có cả một công dân nước ngoài.

Các nghi phạm bị cáo buộc làm việc cho “kẻ thù Mỹ và Do Thái”, thu thập thông tin quân sự và chuyển cho các quốc gia vùng Vịnh, sau đó các thông tin này được chuyển tiếp tới Washington và Israel.

Một trong những nghi phạm được cho là bị bắt tại tỉnh Khorasan Razavi ở đông bắc Iran. Người này bị cáo buộc thu thập dữ liệu về các căn cứ quân sự và cơ sở an ninh.

Ngoài ra, lực lượng tình báo của IRGC cũng thông báo đã bắt thêm 10 người khác với cáo buộc quay phim các địa điểm nhạy cảm và gửi video cho các cơ quan truyền thông nước ngoài.

Chiến tranh làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu

Một trong những tác động lớn nhất của cuộc chiến là cú sốc năng lượng trên thị trường toàn cầu.

Theo công ty định giá năng lượng Argus Media, giá dầu nhẹ ngọt của Mỹ xuất khẩu sang châu Á đã tăng tới 47%, lên mức khoảng 115 USD mỗi thùng kể từ khi Mỹ và Israel mở cuộc tấn công đầu tiên vào Iran.

Nhiều quốc gia châu Á vốn phụ thuộc nặng vào dầu khí Trung Đông đang tìm nguồn thay thế từ Hoa Kỳ.

Các nhà máy lọc dầu Nhật Bản đã mua tới 9 triệu thùng dầu Mỹ cho các chuyến hàng giao trong tháng Sáu. Tuy nhiên nhiều khách hàng châu Á khác vẫn do dự vì giá quá cao và đang chờ xem liệu tình hình chiến tranh có hạ nhiệt hay không.

Khủng hoảng khí LNG khi chiến tranh lan tới eo biển Hormuz

Không chỉ dầu mỏ, thị trường khí hóa lỏng LNG cũng chịu tác động mạnh.

Cước vận chuyển LNG của Mỹ đã tăng hơn bốn lần, trong khi ít nhất bốn chuyến tàu LNG của Mỹ đã chuyển hướng từ châu Âu sang châu Á do nhu cầu khẩn cấp.

Một yếu tố khiến thị trường lo ngại là tình hình căng thẳng tại eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới. Khoảng 80% lượng dầu khí nhập khẩu của châu Á phải đi qua khu vực này.

Quân đội Hoa Kỳ cho biết đã phá hủy 16 tàu rải thủy lôi của Iran gần khu vực eo biển Hormuz. Trên mạng xã hội, Tổng thống Donald Trump cũng cảnh báo Iran sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng nếu tìm cách phong tỏa tuyến hàng hải chiến lược này.

Nhiều quốc gia châu Á đối mặt nguy cơ thiếu năng lượng

Cuộc chiến đang khiến nguồn cung năng lượng Trung Đông bị gián đoạn, đẩy nhiều quốc gia châu Á vào tình thế khó khăn.

Indonesia và Pakistan được cho là đang phải sử dụng tới các kho dự trữ chiến lược, trong khi các kho dự trữ này chỉ đủ duy trì trong vài tuần.

Các chuyên gia từ hãng nghiên cứu Energy Aspects cho biết năng lực sản xuất dầu khí của Hoa Kỳ hiện chưa đủ để bù đắp toàn bộ lượng thiếu hụt từ Trung Đông.

Trước tình hình đó, nhiều quốc gia đang áp dụng các biện pháp khẩn cấp như giảm nhu cầu công nghiệp, chuyển đổi sang các loại nhiên liệu khác hoặc tăng cường sử dụng kho dự trữ.

Nguy cơ chiến tranh khu vực và khủng hoảng kinh tế toàn cầu

Các nhà phân tích quốc tế cảnh báo rằng cuộc chiến giữa Iran với liên minh Mỹ – Israel có nguy cơ trở thành một cuộc chiến khu vực quy mô lớn.

Nếu xung đột lan rộng sang các quốc gia khác trong khu vực như Iraq, Syria, Lebanon hoặc các quốc gia vùng Vịnh, hậu quả đối với kinh tế thế giới sẽ rất nghiêm trọng.

Giá dầu có thể tiếp tục tăng mạnh, chuỗi cung ứng năng lượng bị gián đoạn và các thị trường tài chính toàn cầu có thể rung lắc mạnh.

Trong bối cảnh đó, nhiều nhà ngoại giao quốc tế đang kêu gọi các bên kiềm chế để tránh một cuộc chiến toàn diện có thể làm thay đổi trật tự địa chính trị Trung Đông trong nhiều thập niên tới.