Sau khi mở diễn đàn về phong b́ bệnh viện, VietNamNet đă nhận được nhiều phản hồi của độc giả. Các ư kiến bàn luận khá đa chiều, xoay quanh việc nguồn gốc của phong b́, cách giải quyết vấn nạn này.
Y đức xuống cấp, cơ chế tổ chức và quản lư yếu kém
Bạn đọc
Đức Hiếu cho rằng, phần lớn bác sỹ, hay rất nhiều người Việt Nam hoạt động trong những ngành nghề, lĩnh vực khác đều rất coi trọng đạo đức trong các mối quan hệ.
Nhất là trong ngành y, các bác sỹ đều là những người học hành tốt, th́ nhận thức của họ về vấn đề y đức lại càng sâu sắc. Nhưng tại sao, những hành vi của một số người th́ lại như vậy?
 |
| Bệnh nhân bức xúc v́ y đức xuống cấp |
"Tôi cho rằng, cái gốc rễ, căn nguyên nằm ở cơ chế của chúng ta. Nó không khuyến khích được những người làm nghề (trong đó có nghề y) giàu có, đảm bảo được cuộc sống, bằng cách cống hiến hết ḿnh bằng nghề nghề nghiệp ḿnh theo đuổi. Hay những người tài, giỏi chuyên môn, th́ có khi thu nhập lại thấp hơn những kẻ bất tài, hay chỉ giỏi luồn lách, lưu manh, xu nịnh.
Chỉ khi nào, cơ chế của chúng ta tạo ra làm sao mà người ta thi đua, cạnh tranh bằng trí tuệ, tinh thông nghề nghiệp thay v́ cạnh tranh bằng sự lưu manh th́ chúng ta mới giải quyết được vấn đề", bạn đọc Đức Hiếu bày tỏ quan điểm.
Bạn đọc Hoàng Huy đánh giá gốc rễ của nạn phong b́ xuất phát từ thực trạng y đức của phần nhiều bác sỹ hiện nay quá yếu, cộng với sự quản lư thiếu chặt chẽ của lănh đạo các bệnh viện.
"Ví dụ ở khu C Bệnh viện Việt Đức có nội quy: cấm đưa phong b́ cho bác sĩ trước và trong khi điều trị, nghĩa là sau th́ vẫn tốt. Thực tế là, bác sĩ không bao giờ đ̣i đưa phong b́, mà đó là luật bất thành văn, nếu không, trong quá tŕnh điều trị sẽ bị gây khó dễ, chỉ thương cho những gia đ́nh nghèo mà có người thân bệnh nặng, v́ y bác sĩ đâu có thói quen từ chối!
Bạn thử nh́n vào cuộc sống của BS ở các bệnh viện từ tuyến tỉnh trở lên th́ biết,nếu không nặn bóp của bệnh nhân th́ lấy đâu ra?", bạn đọc này thắc mắc.
Bạn đọc Hoàng Công lại có cách lư giải riêng: "Hăy dùng phép tính thử: Một sinh viên ĐH Y học mất 6 năm ra trường đi làm lương được khoảng 2 triệu. Một tuần có 2-3 đêm trực, tiền trực đêm được 1,5 bát phở. Sau một thời gian công tác lại đi nâng cao tay nghề. Mất nhiều thời gian, tiền của, chế độ chính sách dành cho các y, bác sỹ,.. làm sao tránh được tiêu cực?".
Điều chỉnh tên cuộc vận động "Nói không với phong b́"
Sau khi báo chí đưa nhiều tin bài về việc 5 bệnh viện lớn tại Hà Nội kư cam kết nâng cao y đức và thực hiện tốt quy tắc ứng xử với công đoàn ngành Y tế, trong đó có nội dung "nói không với phong b́", công đoàn Y tế Việt Nam đă có phản hồi.
Theo đó, công đoàn Y tế VN cho biết trong Hội thảo định hướng tổ chức ngày 23/9 (Hội thảo có nội dung về Triển khai thực hiện quy tắc ứng xử nâng cao đạo đức nghề nghiệp - Thực hiện văn minh trong giao tiếp ứng xử trong bệnh viện - PV) có nhiều nội dung được đề ra và tất cả mới là dự thảo, trong đó có nội dung "Nói không với phong b́ bồi dưỡng của người bệnh và người nhà người bệnh".
Theo lănh đạo công đoàn Y tế VN th́ nội dung này hiện nay đă được điều chỉnh theo đúng Quy tắc ứng xử đối với cán bộ nhân viên y tế, đó là: "Không nhận tiền, quà biếu của người bệnh trước và trong quá tŕnh khám chữa bệnh tại bệnh viện".
|
Bệnh nhân đưa phong b́, bác sĩ khó từ chối?
Bác sỹ Lê Nam cho rằng các bệnh viện công lập cần hoc hỏi bệnh viện tư trong vấn đề tổ chức nguồn lực và quản lư, giám sát tiêu cực: "Tôi là một bác sỹ làm việc tại bệnh viện công, ngoài ra có làm thêm ở bệnh viện tư. Tôi thấy ở bệnh viện công th́ đúng là có hiện tượng bệnh nhân đưa phong b́ nhân viên y tế, bản thân tôi cùng thường xuyên nhận được phong b́ nhưng tôi thấy cũng rất khó từ chối, không phải sự hấp dẫn của phong b́ mà do bệnh nhân cứ phải đưa cho bằng được trả lại cho bệnh nhân nói cỡ nào cũng không xong.
C̣n ở bệnh viện tư chẳng bao giờ có hiện tượng đưa phong b́, thậm chí nhiều bệnh nhân c̣n không có lời cảm ơn nhưng thái độ của nhân viên y tế đều rất tốt, rất vui vẻ thậm chí là chiều bệnh nhân hết mức.
Tôi không hề phân biệt đối xử giữa người đưa phong b́ và người không đưa nhưng tôi vẫn thích cách làm của bênh viện tư hơn. Vậy tại sao ở bệnh viện tư lại có sự khác biệt như vậy? Lưu ư là ở bệnh viện tư bệnh nhân cũng được khám bệnh bằng thẻ BHYT chứ không phải khám dịch vụ".
Bạn đọc Nguyễn Mạnh Vững có cái nh́n khác: "Vấn đề phong b́ trong ngành y không thể vơ đũa cả nắm. Tôi có người nhà nằm điều trị tại khoa huyết học bệnh viện Bạch Mai 1 tháng được các y bác sỹ tại khoa điều trị rất nhiệt t́nh... Đặc biệt là bác sỹ trưởng khoa.
Các em tôi trước và trong khi điều trị có ư đưa phong b́ một các kín đáo nhưng bác sỹ đều từ chối. Khi ra viện chúng tôi đưa phong b́ tỏ ḷng cảm ơn nhưng bác sỹ này cương quyết từ chối không nhận".
Theo bạn đọc Vững, việc giáo dục người bệnh cũng rất quan trọng. Bởi trong nhiều trường hợp bác sỹ không đ̣i hỏi nhưng bệnh nhân vẫn cứ "ép" bác sỹ cầm phong b́, có nhiều phong b́ đưa với tính chất "cảm ơn" nhưng sau đó họ lại hiểu khác đi khiến vấn đề thêm trầm trọng.
Ngoài bác sỹ Lê Nam, diễn đàn phong b́ bệnh viện cũng thu hút được không ít sự quan tâm của những người làm trong ngành y tế.
Bác sỹ Hoàng Mạnh Quân đă đưa ra cái nh́n của người trong cuộc về vấn đề này: “Tôi cũng đang làm ở một bệnh viện tuyến tỉnh, nhưng tôi thấy mọi người nói hay nghĩ về ngành y chúng tôi thật đau ḷng.
Ở viện chúng tôi chỉ có một số khoa là có việc bác sỹ ṿi vĩnh và có tệ nạn phong b́ như khoa Ngoại, khoa Sản. C̣n chúng tôi ở các khoa khác thỉnh thoảng bệnh nhân cho túi hoa quả cám ơn khi họ ra viện là vui lắm rồi.
Lương của tôi hiện giờ chưa được 2,5 triệu, một ca trực đêm là 35 ngàn, sáng ra đi ăn bát phở th́ hết. Đấy là chưa kể chẳng may tai nạn nghề nghiệp bị mắc các bênh lây truyền như HIV hay bệnh nhân tử vong ḿnh có thể phải đi tù”.
Bộ Y tế cần mạnh tay và đột phá
"Từ trước tới nay đă có nhiều cuộc vận động như thế này rồi. C̣n về y đức th́ ai học trường y đều đă được quán triệt cả. Nhưng đâu lại vào đấy.
Theo tôi phong trào này vẫn chung chung, không có tính cách mạng và triệt để, không có tính bản chất. Không ṿi phong b́ mà vẫn có phong b́ mới là lỗi của hệ thống. Giải pháp là giảm triệt để biên chế, nâng cao hiệu quả hệ thống, đa dạng hóa loại h́nh dịch vụ, tạo cách mạng về tiền lương (chẳng hạn bác sỹ từ 3000$ trở lên, y tá từ 700$ trở lên). Sau đó th́ việc nhận phong b́ cấm hoàn toàn.
Thử hỏi các bệnh viện công có làm được điều này không? Có lẽ động lực sẽ đến từ các tập đoàn tư nhân có tiềm lực đầu tư vào lĩnh vực y tế, tạo ra môi trường cạnh trạnh mạnh về thu hút chất xám, thu hút bệnh nhân lúc đó mới mong xóa được t́nh trạng phong b́ được", bạn đọc Lason.
"Theo tôi quy tắc ứng xử của y, bác sĩ không nên thí điểm mà phải thực hiện ngay ở các bệnh viện từ TW đến địa phương. Rất mong ngành y tế sớm thực hiện quy tắc này để dân nghèo bớt khổ", bạn đọc Trần Việt cho biết.
Theo bạn đọc này, th́ việc triển khai ở 5 bệnh viện như kế hoạch của công đoàn ngành Y tế sẽ không thấm tháp vào đâu và "không cần thí điểm v́ bệnh viện nào từ tuyến tỉnh trở lên cũng rơi vào t́nh trạng yếu kém về y đức".
Bạn đọc đều đồng tính kiến nghị Bộ Y tế cần đưa ra biện pháp mạnh tay hơn, quyết liệt hơn. Nếu như bị phát hiện việc nhận pḥng b́, bác sỹ, y tá đó bị buộc thôi việc th́ chắc chẳng ai dám nhận! (có rất nhiều cách để phát hiện như để người dân tố cáo, thanh tra của bộ đi "vi hành", các bệnh viện kểm tra chéo nhau.
Ngọc Anh (Tổng hợp)
'Bệnh nhân đưa phong b́, tôi làm sao từ chối?'
