Số lượng tên lửa có thể định đoạt cục diện xung đột Israel - Iran

[Romano]

Cuộc đối đầu giữa Iran và Israel có thể sẽ được định đoạt bởi một con số đơn giản, dù rằng nó vẫn chỉ là ước tính sơ bộ.
Theo dữ liệu từ quân đội Israel cùng phân tích của các chuyên gia, trong 14 tháng qua, Iran đã phóng khoảng 700 tên lửa đạn đạo tầm trung (MRBM) về phía Israel. Tùy từng nguồn đánh giá, kho vũ khí còn lại của Tehran là khoảng 300 - 1.300 quả.

Kho tên lửa còn lại này hiện đang là mục tiêu trọng tâm của chiến dịch không kích dữ dội do Israel phát động trong 5 ngày qua. Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF – Quân đội Israel) tuyên bố đã tấn công ít nhất 1/3 số bệ phóng tên lửa đạn đạo tầm trung của Iran. Điều này có thể khiến khả năng tấn công trả đũa của Tehran tiếp tục suy giảm.Giới phân tích cho rằng, việc kho tên lửa dần cạn kiệt có thể khiến Iran buộc phải tính tới con đường đàm phán nhằm giảm nhiệt xung đột. Đồng thời, điều này cũng có thể khiến Israel đẩy mạnh hơn nữa các chiến dịch không kích, trong bối cảnh không quân nước này gần như không vấp phải sự kháng cự đáng kể, còn các đợt tấn công trong đêm của Iran nhằm vào các thành phố Israel gần đây đã giảm hẳn.

Hiện có rất ít ước tính đáng tin cậy về kho tên lửa của Iran được công bố. Tuy nhiên, Tư lệnh Bộ chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), Tướng Kenneth McKenzie, năm 2023 từng nói rằng Iran sở hữu hơn 3.000 tên lửa các loại, trong đó khoảng 1.000 - 2.000 tên lửa là loại tầm trung, đủ sức vươn tới Israel với khoảng cách 1.400 km. Chuyên gia Behnam Ben Taleblu thuộc Quỹ Bảo vệ các nền dân chủ (FDD) gọi đây là “ước tính sơ sài trên tờ giấy nháp”.

Cũng theo IDF, Iran đã sử dụng 120 tên lửa MRBM trong cuộc tấn công ngày 13/4/2024, 200 quả vào ngày 1/10/2024, và tổng cộng 380 quả chỉ trong 5 ngày gần đây, nâng tổng số đã sử dụng lên khoảng 700 quả. Tuy nhiên, điều này có đẩy Iran vào khủng hoảng chiến lược về khả năng răn đe tên lửa hay không còn tùy thuộc vào quy mô ban đầu của kho vũ khí và mức độ thiệt hại mà Israel đã gây ra cho hạ tầng quân sự của Tehran kể từ khi bắt đầu chiến dịch “Sư tử Trỗi dậy” vào ngày 13/6.

Ông Ben Taleblu ước tính Iran có thể vẫn còn khoảng 1.300 tên lửa MRBM. Trong khi đó, một số chuyên gia khác lại tỏ ra bi quan hơn.

Tiến sĩ Eyal Pinko, cựu sĩ quan tình báo hải quân Israel, hiện là chuyên gia cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Begin-Sadat, nhận định: “Xét việc họ đã phóng khoảng 400 - 500 tên lửa chỉ trong bốn ngày và Israel đã phá hủy một phần kho tên lửa, tôi tin rằng hiện tại họ chỉ còn khoảng 700 - 800 quả”.

Những hình ảnh hiếm hoi về thiệt hại mà các cuộc không kích của Israel gây ra cho hệ thống phòng không và năng lực sản xuất tên lửa của Iran ngày 26/10/2024 cho thấy tổn thất nghiêm trọng. Trong một bài phát biểu tháng 12/2024, Đô đốc Tony Radakin, Tổng Tham mưu trưởng Quốc phòng Anh, cho biết 100 máy bay Israel đã phóng tên lửa từ xa, “gần như phá hủy toàn bộ hệ thống phòng không của Iran” và “làm tê liệt khả năng sản xuất tên lửa đạn đạo của nước này trong vòng một năm”.

Tuy nhiên, Israel vẫn cảnh báo về nguy cơ sản xuất tên lửa của Iran. Khi Israel bắt đầu chiến dịch không kích cuối tuần trước, Thủ tướng Benjamin Netanyahu nói rằng Iran đã tăng tốc sản xuất tên lửa đạn đạo lên mức 300 quả mỗi tháng, tương đương 20.000 quả trong 6 năm tới. Dù vậy, ông không đưa ra bằng chứng cụ thể cho tuyên bố này.

Theo ông Pinko, các đợt tấn công năm 2024 đã “phá hủy các cơ sở sản xuất động cơ tên lửa đạn đạo chủ chốt” của Iran, làm gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng. Dù vậy, ông cũng lưu ý rằng nếu nhận được hỗ trợ từ Trung Quốc trong thời gian tới, năng lực sản xuất tên lửa của Iran có thể được khôi phục phần nào.

Chuyên gia Ben Taleblu cảnh báo, Iran sẽ không để kho tên lửa MRBM của mình rơi xuống “dưới mức bốn chữ số”. Ông nhận định: “Đối với Tehran, số lượng cũng là một yếu tố chất lượng”. Ông cũng chỉ ra rằng Iran giỏi ứng phó trong các cuộc khủng hoảng, nhưng lại yếu trong chiến tranh quy ước.

“Việc buộc phải sử dụng tên lửa đạn đạo trong bối cảnh chiến tranh thay vì chỉ khi khủng hoảng chính là cái bẫy khiến Iran lâm vào thế khó”, ông Tabeblu nói.