Thông tin do nền tảng MarineTraffic công bố trên mạng xã hội X khẳng định cả 2 tàu này đều thuộc sở hữu của tập đoàn vận tải biển quốc doanh Trung Quốc COSCO Shipping.
MarineTraffic nhận định "đây là lần đầu tiên một hãng vận tải container lớn được xác nhận đã đi qua eo biển Hormuz kể từ khi xung đột Iran bùng phát hôm 28-2, cho thấy điều kiện lưu thông thương mại tại khu vực có thể đang dần chuyển biến".
Diễn biến này có phần bất ngờ bởi vào ngày 27-3, ba tàu có liên quan đến Trung Quốc đã phải hủy hành trình qua eo biển Hormuz sau cảnh báo từ Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Các tàu phải quay đầu nói trên gồm CSCL Indian Ocean và CSCL Arctic Ocean thuộc COSCO Shipping cùng tàu Lotus Rising thuộc sở hữu Hồng Kông (Trung Quốc), theo Fox Business.
Nour News dẫn tuyên bố từ IRGC nói rằng 3 tàu "đã vi phạm quy định của Iran về việc cấm lưu thông tới và rời khỏi các quốc gia bị xem là ủng hộ Mỹ và Israel.
"Chúng tôi chỉ cho các tàu có giấy phép được qua eo biển Hormuz. Vì thế, khi nhận được cảnh báo, các tàu đã buộc phải quay đầu" – tuyên bố từ IRGC nêu rõ.
Có thông tin cho rằng các thủy thủ trên tàu CSCL Indian Ocean và CSCL Arctic Ocean đã phát tín hiệu cho IRGC rằng họ đến từ Trung Quốc nhưng vẫn không được ưu ái. Trung Quốc, Nga được xem như những đồng minh thân cận của Iran.
Chuyên trang thông tin hàng hải Lloyd’s List cho rằng các tàu của COSCO dường như đã ghé các cảng Jebel Ali, Khalifa của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), cảng Dammam của Ả Rập Saudi - những quốc gia bị xem "thù địch" với Iran kể từ cuối tháng 2.
Các nhà phân tích nhận định những con tàu này có thể không có đầy đủ giấy tờ hoặc giấy phép cần thiết để đi qua eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiếm 20% lưu lượng dầu mỏ thế giới.
Ông Donald Trump lại đe dọa
Tổng thống Donald Trump đe dọa sẽ phá hủy các nhà máy khử mặn của Iran nếu chính quyền Tehran không đồng ý một thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ và mở lại eo biển Hormuz.
Nhà lãnh đạo Mỹ cho rằng các bên đàm phán đã tiến rất gần tới một thỏa thuận nhưng cũng cảnh báo sẽ “xóa sổ hoàn toàn” cơ sở hạ tầng của Iran nếu đàm phán vẫn bế tắc.
Các nhà máy khử mặn có vai trò sống còn đối với nguồn cung tại các quốc gia trên khắp vùng Vịnh.
“Mỹ đang tiến hành các cuộc thảo luận nghiêm túc với chính quyền mới, hợp lý hơn để chấm dứt các chiến dịch quân sự tại Iran” – Tổng thống Donald Trump viết trên Truth Social.
“Đã đạt được tiến triển lớn nhưng nếu vì bất kỳ lý do nào phá vỡ tiến trình và nếu eo biển Hormuz không ngay lập tức ‘mở cửa cho hoạt động kinh doanh’, chúng tôi sẽ xóa sổ tất cả nhà máy phát điện của họ, các giếng dầu và đảo Kharg và có thể cả toàn bộ các nhà máy khử mặn. Đây là những mục tiêu mà cho tới nay chúng tôi cố ý chưa ‘đụng tới’” - chủ nhân Nhà Trắng nhấn mạnh.
Tờ Jerusalem Post đưa tin, theo một báo cáo của tờ Wall Street Journal được công bố hôm 27/3, Israel đã bắt đầu hạn chế sử dụng các hệ thống đánh chặn tên lửa tiên tiến nhất của mình do những đợt tấn công liên tục của Iran gây căng thẳng cho kho dự trữ tên lửa đánh chặn của Israel, buộc quân đội nước này ngày càng phải dựa vào các hệ thống được nâng cấp nhưng kém hiệu quả hơn.
Sự thay đổi này diễn ra khi cuộc xung đột đã kéo dài hơn bốn tuần, với việc Iran tiếp tục phóng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) gần như hàng ngày. Trong những ngày gần đây, hai tên lửa của Iran đã bắn trúng các thành phố Dimona và Arad ở miền nam Israel sau khi các nỗ lực đánh chặn bằng các hệ thống cấp thấp hơn đã thất bại.
Hệ thống phòng không của Israel vốn từ lâu được coi là một trong những hệ thống tinh vi nhất thế giới, cho đến nay vẫn chủ yếu dựa vào hệ thống phòng thủ tên lửa Arrow (tầm bắn tối đa 2.400 km) để chống lại các mối đe dọa tên lửa đạn đạo tầm xa. Tuy nhiên, các quan chức Israel hiện đang tiết kiệm những tên lửa đánh chặn cao cấp này, và chuyển sang sử dụng các phiên bản nâng cấp của hệ thống phòng thủ tên lửa David's Sling (tầm bắn tối đa 300 km) và thậm chí cả Iron Dome (tầm bắn tối đa 70 km) để đối phó với những mối đe dọa mà chúng vốn không được thiết kế từ ban đầu để xử lý.
Động thái này phản ánh áp lực ngày càng tăng đối với kho vũ khí quân sự của Israel, khi cả nước này và các đồng minh đều phải đối mặt với chi phí cao và tốc độ sản xuất chậm chạp của tên lửa đánh chặn tiên tiến so với những tên lửa và UAV sản xuất hàng loạt của Iran.
Israel phải cân nhắc kỹ lưỡng từng mối đe dọa sắp xảy ra
Nhà nghiên cứu Tal Inbar thuộc Liên minh Vận động Phòng thủ Tên lửa (MDAA) có trụ sở tại Mỹ cho biết: “Số lượng tên lửa đánh chặn thuộc mọi loại là có hạn”, đồng thời lưu ý rằng các cuộc xung đột kéo dài buộc Israel phải đưa ra những quyết định ngày càng khó khăn hơn về thời điểm và cách thức triển khai các hệ thống phòng thủ.
Kể từ khi xung đột bắt đầu, Iran đã phóng hơn 400 tên lửa cùng với hàng trăm UAV. Mặc dù cường độ các cuộc tấn công đã giảm so với giai đoạn đầu, nhưng với cường độ hiện tại, kết hợp với các cuộc tấn công hàng ngày của nhóm vũ trang Hezbollah, tiếp tục gây áp lực lên hệ thống phòng không nhiều lớp của Israel.
Theo ông Inbar, các nhà hoạch định quân sự Israel phải cân nhắc kỹ lưỡng từng mối đe dọa sắp tới, quyết định xem việc đánh chặn có cần thiết hay không và nên triển khai hệ thống nào, đồng thời bảo toàn năng lực phòng không cho các kịch bản tương lai. Cấu trúc phòng thủ nhiều tầng của Israel, từ hệ thống Iron Dome cho các mối đe dọa tầm ngắn đến Arrow 3 cho việc đánh chặn ngoài khí quyển, được thiết kế để linh hoạt triển khai, nhưng không phải để duy trì hoạt động với cường độ cao trong thời gian dài.
Theo Jerusalem Post, Israel gần đây đã có những nỗ lực nhằm điều chỉnh các hệ thống phòng không cấp thấp hơn, bao gồm nâng cấp phần mềm và mở rộng các thông số hoạt động. Ví dụ, hệ thống David's Sling đã được nâng cấp để đánh chặn các mối đe dọa tên lửa đạn đạo tầm xa, nhưng kết quả thu được lại không đồng nhất. Hệ thống Iron Dome cũng đã được điều chỉnh để đối phó với UAV và các vật thể bay xa hơn.
Tuy nhiên, những hạn chế của việc điều chỉnh này đã được chứng minh bởi các vụ tấn công trực tiếp của Iran nhắm vào thành phố Dimona - cách cơ sở hạt nhân chính của Israel khoảng 15 km - và Arad. Những vụ việc này đã làm gia tăng lo ngại trong công chúng Israel và khiến một số người dân phải di dời đến các hầm trú ẩn kiên cố.
Theo CNN , cuối tuần qua, Pakistan thông báo Iran đã cho phép thêm 20 tàu mang cờ nước này đi qua tuyến hàng hải chiến lược, với tần suất khoảng hai tàu mỗi ngày.
"Chính phủ Iran đã đồng ý cho phép thêm 20 tàu mang cờ Pakistan đi qua eo biển Hormuz, mỗi ngày sẽ có hai tàu đi qua eo biển này. Đây là một động thái đáng hoan nghênh và mang tính xây dựng từ phía Iran và đáng được trân trọng. Đây cũng là tín hiệu về hòa bình và sẽ giúp mang lại sự ổn định trong khu vực", Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar viết trên mạng xã hội X hôm 29/3.
Ngoài ra, theo dịch vụ theo dõi tàu biển Marine Traffic, hai tàu container lớn của Trung Quốc đã vượt qua eo biển vào thứ Hai (30/3) và hiện đang hướng đến cảng Klang ở Malaysia.
Tuần trước, Marine Traffic cho biết một số tàu đã có thể đi vào Ấn Độ Dương sau khi di chuyển sát bờ biển Iran.
Theo đánh giá của MarineTraffic, Iran dường như đang theo đuổi một chiến lược có tính toán tại eo biển Hormuz, trong đó việc cho phép tàu thuyền qua lại có chọn lọc được sử dụng như một tín hiệu chiến lược, thay vì gây gián đoạn hoàn toàn hoạt động hàng hải.
Trong số các tàu được ghi nhận cuối tuần qua có hai tàu lớn của Ấn Độ chở khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) - mặt hàng đang thiếu hụt tại quốc gia này. Việc các tàu này được phép đi qua là kết quả của thỏa thuận đạt được giữa Iran và Ấn Độ cách đây hai tuần.
Tehran tiếp tục khẳng định eo biển Hormuz vẫn mở đối với các tàu không thuộc sở hữu của các quốc gia liên minh với Mỹ hoặc Israel.
Trước đó vào ngày 28/3, Bộ Ngoại giao Pakistan thông báo ngoại trưởng 4 nước (gồm Pakistan, Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập) sẽ tiến hành các cuộc thảo luận chuyên sâu nhằm tìm giải pháp giảm leo thang căng thẳng trong khu vực.
Một ngày sau đó, Pakistan cho biết đang chuẩn bị tổ chức các cuộc đàm phán "có ý nghĩa" trong những ngày tới, với mục tiêu thúc đẩy chấm dứt xung đột tại Iran. Theo các nguồn tin, những cuộc thảo luận ban đầu giữa 4 nước tập trung vào các đề xuất mở lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền qua lại.
Theo RT, Houthi được biết đến chính thức với tên gọi Ansar Allah, nổi lên như một phong trào phục hưng Zaydi (thuộc hệ phái Shia Ngũ phái) ở miền bắc Yemen vào giữa những năm 1990.
Ansar Allah, được thành lập bởi chính trị gia Yemen và lãnh đạo tôn giáo Zaydi Hussein al-Houthi, từ lâu đã được coi là một phần của "Trục Kháng chiến" của Iran, với lập trường chống Israel và Mỹ mạnh mẽ vào đầu những năm 2000.
Hai thập kỷ xung đột
Căng thẳng giữa Tổng thống Ali Abdullah Saleh (nhà lãnh đạo lâu năm của Bắc Yemen, người đã đánh bại phe ly khai miền Nam và thống nhất đất nước vào đầu những năm 1990) và Ansar Allah leo thang thành xung đột công khai vào năm 2004, do chính phủ cố gắng bắt giữ thủ lĩnh phong trào và kể từ đó, xung đột dân sự và cuối cùng là một cuộc nội chiến toàn diện đã tàn phá Yemen.
Lãnh đạo và người sáng lập nhóm, Hussein al-Houthi đã bị giết ngay từ đầu cuộc xung đột và người kế nhiệm ông là em trai Abdul-Malik al-Houthi, người hiện đang lãnh đạo phong trào.
Mặc dù đã nhiều lần cố gắng đánh bại Houthi bằng các cuộc tấn công quân sự quy mô lớn, các chiến dịch ném bom và sự trợ giúp từ nước ngoài, chủ yếu là Saudi Arabia, chính phủ Yemen vẫn không thể làm được.
Cuộc nổi dậy của Houthi, cùng với các sự kiện của Mùa xuân Ả Rập, cuối cùng đã dẫn đến sự sụp đổ chính phủ của ông Saleh vào năm 2012.
Bị ảnh hưởng nặng nề bởi sự can thiệp của nước ngoài, xung đột ở Yemen tiếp tục leo thang sau khi nhóm này tiến hành lật đổ người kế nhiệm của Saleh, Abdrabbuh Mansour Hadi và chiếm giữ thủ đô Sanaa vào năm 2014.
Hadi là người từng giữ chức phó tổng thống dưới thời Saleh hơn hai thập kỷ, nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ các quốc gia vùng Vịnh nhưng lại vấp phải sự phản đối từ cả lực lượng Houthi và các nhóm ly khai miền Nam mới nổi.
Ansar Allah vướng vào xung đột với nhiều đối thủ, bao gồm liên minh rộng lớn do Saudi Arabia dẫn đầu nhằm khôi phục chính phủ Hadi được quốc tế công nhận; các nhóm ly khai miền Nam được UAE hậu thuẫn; cũng như các nhóm thánh chiến Sunni, bao gồm các nhánh địa phương của Al-Qaeda và IS.
Tình hình ở Yemen càng trở nên trầm trọng hơn do các chiến dịch ném bom lẻ tẻ của Mỹ và các đồng minh được tiến hành dưới chiêu bài chống lại các nhóm thánh chiến, cũng như để đáp trả các cuộc tấn công của lực lượng Houthi vào Israel trong bối cảnh chiến tranh ở Gaza.
Sau khi kiểm soát được Sanaa, Houthi tạm thời liên minh với đối thủ truyền kiếp trước đây của họ, cựu Tổng thống Saleh và tàn dư của quân đội nước này vẫn trung thành với ông.
Liên minh này kết thúc vào cuối năm 2017, khi ông Saleh cố gắng tách khỏi lực lượng Houthi, bày tỏ sẵn sàng hợp tác với Saudi Arabia và UAE.
Các cuộc đụng độ kéo dài một tuần ở thủ đô đã dẫn đến chiến thắng quyết định của lực lượng Houthi bất chấp những thành công ban đầu của cuộc nổi dậy và các cuộc oanh tạc dữ dội của liên quân nhằm hỗ trợ họ, với việc cựu tổng thống bị phiến quân phục kích và thiệt mạng.
Cuối cùng, Ansar Allah đã cầm chân được liên minh và các đối thủ khác, giành chiến thắng trong trận chiến lớn nhất năm 2018 và giữ vững cảng lớn duy nhất dưới sự kiểm soát của mình, Al Hudaydah, trước cuộc tấn công quy mô lớn của lực lượng ủng hộ Hadi.
Lập trường của phong trào này càng được củng cố bởi chiến dịch tấn công tầm xa vào ngành công nghiệp dầu mỏ và các cơ sở quân sự của Saudi Arabia.
Giao tranh cuối cùng đã lắng xuống trong bối cảnh một loạt các thỏa thuận ngừng bắn do Liên Hợp Quốc làm trung gian, với việc Saudi Arabia và Ansar Allah ký kết thỏa thuận ngừng bắn vào đầu năm 2022 và thỏa thuận này vẫn còn hiệu lực.
Yemen vẫn bị chia cắt gần như theo các đường ranh giới đã bị phá vỡ trước đó, với lực lượng Houthi kiểm soát các vùng lãnh thổ nơi sinh sống của từ 70% đến 80% dân số ước tính của đất nước, ít nhất là 34,7 triệu người.
Khả năng tấn công tầm xa
Ansar Allah được biết đến là lực lượng sở hữu khả năng tấn công tầm xa đáng kể, bao gồm tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình, cũng như nhiều loại máy bay không người lái cảm tử.
Mặc dù phần lớn vũ khí trong kho của nhóm này được phương Tây cho là có nguồn gốc từ Iran nhưng lực lượng Houthi đã nhiều lần tuyên bố sử dụng vũ khí do trong nước thiết kế và chế tạo.
Nhóm này đã nhiều lần nhắm mục tiêu vào Israel bằng vũ khí tầm xa sau cuộc chiến tại Gaza. Mặc dù các hoạt động đã giảm bớt phần nào trong những tháng gần đây, nhóm này đã nối lại các cuộc tấn công vào Israel ngay sau khi tuyên bố đứng về phía Iran trong cuộc chiến chống liên minh Mỹ và Israel.
Mức độ thiệt hại mà lực lượng Houthi gây ra cho Israel trong hai năm rưỡi qua vẫn còn gây tranh cãi, chủ yếu là do thiếu bằng chứng có thể kiểm chứng độc lập. Israel đã áp đặt kiểm duyệt nghiêm ngặt đối với việc công bố các đoạn phim về hoạt động phòng không và thiệt hại trên mặt đất.
Tuy nhiên, các cuộc tấn công tầm xa do lực lượng Houthi thực hiện trong thời kỳ đỉnh điểm của cuộc tấn công Yemen do Saudi Arabia dẫn đầu đã chứng minh rằng vũ khí của nhóm này có khả năng xuyên thủng các hệ thống phòng không tinh vi nhất và gây thiệt hại trên mặt đất.
Ví dụ, tháng 9/2019, nhóm Ansar Allah đã thực hiện các cuộc tấn công thành công vào các cơ sở dầu mỏ của Saudi Arabia, gây thiệt hại nặng nề cho một nhà máy của Aramco ở Abqaiq, nhà máy lọc dầu lớn nhất thế giới.
Nguy cơ phong tỏa Bab-el-Mandeb đang hiện hữu
Cùng với khả năng gây thiệt hại lớn cho kẻ thù của Iran, Houthi còn sở hữu tiềm năng lớn trong việc ngăn chặn các hoạt động vận tải biển.
Trong bối cảnh chiến tranh Gaza, lực lượng Houthi đã tiến hành một chiến dịch chống lại các tàu thuyền có liên hệ với Israel và các đồng minh của nước này ở Biển Đỏ, đặc biệt là ở eo biển Bab-el-Mandeb và Vịnh Aden, cửa ngõ hàng hải phía Nam dẫn đến kênh đào Suez.
Nhóm này đã nhắm mục tiêu vào khoảng một trăm tàu chở hàng trên tuyến đường thủy này kể từ tháng 11/2023, gây hư hại ít nhất 40 tàu và làm chìm 4 tàu.
Chiến dịch này đã gây gián đoạn giao thông toàn cầu, với nhiều tàu phải chuyển hướng khỏi kênh đào Suez để đi vòng qua châu Phi, dẫn đến chi phí cao hơn và chậm trễ giao hàng đến vài tuần.
Trong chiến dịch hải quân của mình, lực lượng Ansar Allah đã sử dụng một kho vũ khí khổng lồ với nhiều loại khác nhau, bao gồm tên lửa chống hạm và tên lửa đạn đạo, máy bay không người lái cảm tử trên không và trên biển, thậm chí còn tấn công một số tàu thuyền ở cự ly gần từ xuồng cao tốc.
Lực lượng Houthi đã tạm ngừng hoạt động vào tháng 10/2025 sau khi một thỏa thuận ngừng bắn mong manh do Mỹ làm trung gian được thực hiện ở Gaza giữa Israel và lực lượng Hamas.
Nhóm này hiện có khả năng nối lại các cuộc tấn công vào tàu thuyền quốc tế trên tuyến đường thủy này sau khi tham gia cuộc chiến để ủng hộ Iran.
Với việc giao thông qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, diễn biến tiềm tàng này chắc chắn sẽ đẩy giá dầu và hàng hóa lên cao hơn nữa, cũng như tác động rộng hơn đến nền kinh tế toàn cầu.
Thực tế chiến trường đã đưa Ukraine trở thành quốc gia tiên phong trong lĩnh vực đánh chặn máy bay không người lái. Trong bối cảnh xung đột lan rộng ở Trung Đông, đây có thể là thời điểm mang tính quyết định đối với tham vọng đưa công nghệ này ra thị trường toàn cầu của Kiev.
Trong nỗ lực thúc đẩy xuất khẩu các hệ thống và bí quyết công nghệ, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã công du khu vực Vịnh Ba Tư cuối tuần qua, nhằm đàm phán với các quốc gia đang trở thành mục tiêu của các đợt tấn công UAV, đặc biệt là từ Iran.
Doanh nghiệp quốc phòng chờ "cái gật đầu" từ Chính phủ Ukraine
Ông Oleg Rogynskyy, Giám đốc điều hành của UForce, một công ty công nghệ quân sự Ukraine có trụ sở tại Anh, cho biết: "Mọi người đều đang chờ đợi". Đại diện công ty này nói thêm rằng thiết bị không người lái trên biển Magura của họ đang nhận được sự quan tâm mạnh mẽ từ các quốc gia Trung Đông.
Không chỉ UForce, các nhà sản xuất hàng đầu khác như Wild Hornets và SkyFall cũng xác nhận đã nhận được nhiều đề nghị từ các quốc gia trong khu vực. Tuy nhiên, tương tự UForce, họ vẫn chưa thể trực tiếp đàm phán hợp đồng do phải chờ sự chấp thuận từ Chính phủ Ukraine.
Theo nhiều chuyên gia trong ngành, xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran đã làm nổi bật vai trò ngày càng quan trọng của UAV tấn công trong chiến tranh hiện đại, đồng thời bộc lộ những điểm yếu của nhiều quốc gia trong việc đối phó với mối đe dọa này.
Một số ý kiến cho rằng, diễn biến hiện tại mang lại cho Ukraine cơ hội hiếm có để thúc đẩy xuất khẩu, xây dựng một ngành công nghiệp quốc phòng hàng đầu thế giới - có thể trở thành trụ cột cho công cuộc tái thiết và phát triển hậu chiến.
Anastasiia Mishkina, giám đốc điều hành của Tech Force tại UA (hiệp hội quy tụ gần 100 công ty quốc phòng Ukraine) cho biết, nhiều thành viên đã đề xuất được phép xuất khẩu và đang chờ phản hồi từ chính phủ. "Có nguy cơ bỏ lỡ cơ hội, bởi thị trường quốc tế không chờ đợi", bà Mishkina nhấn mạnh.
Hiện, Chính phủ Ukraine chưa đưa ra phản hồi chính thức về vấn đề này.
Từ chiến trường khốc liệt đến thị trường tỷ USD
Trong những năm qua, Ukraine đã tích lũy đáng kể kinh nghiệm và công nghệ để đối phó với các cuộc tấn công UAV của Nga - mối đe dọa mà hiện nay nhiều quốc gia vùng Vịnh cũng đang phải đối mặt từ các UAV Shahed giá rẻ của Iran.
Thực tế chiến trường cho thấy, chỉ trong một đêm, Ukraine có thể hứng chịu hàng trăm UAV, buộc quân đội và các công ty tư nhân phải liên tục đổi mới, phát triển các hệ thống đánh chặn hiệu quả và chi phí thấp. Dù vậy, các giải pháp này không phải lúc nào cũng đạt tỷ lệ thành công tuyệt đối, khi đối phương liên tục tìm cách thích ứng.
Ông Ihor Fedirko, Giám đốc điều hành Hội đồng Công nghiệp Quốc phòng Ukraine ước tính Kiev có thể xuất khẩu khoảng 2 tỷ USD vũ khí trong năm nay, chưa tính các liên doanh sản xuất với đối tác quốc tế. Trong kịch bản thuận lợi, con số này có thể tăng lên 10 tỷ USD mỗi năm trong vòng 5 năm tới.
Chính phủ Ukraine cho biết đã sản xuất 40.000 UAV đánh chặn chỉ riêng trong tháng 1, đồng thời khẳng định sẽ ưu tiên nhu cầu phòng thủ trong nước. Tổng thống Zelensky nhận định, nếu được tài trợ đầy đủ, Ukraine có thể nâng công suất lên 2.000 UAV mỗi ngày, trong đó chỉ khoảng một nửa phục vụ nhu cầu nội địa, phần còn lại dành cho xuất khẩu.
Mở rộng "lá chắn UAV" từ không trung ra mặt biển
Bên cạnh phát triển máy bay không người lái, Ukraine còn chế tạo các xuồng tự sát trên (USV) biển, ban đầu được sử dụng để tấn công hải quân Nga tại Biển Đen. Hiện nay, các hệ thống này đã được nâng cấp, có thể tích hợp thêm UAV đánh chặn nhằm đối phó với các mối đe dọa trên không.
Theo ông Rogynskyy, các USV Magura đã được triển khai ngoài khơi phía nam để đánh chặn UAV Nga hướng về thành phố cảng Odessa trong các cuộc tấn công ban đêm. "Hệ thống này đã được vận hành thực tế và kiểm chứng hiệu quả", ông nói.
Ông cũng cho biết các trạm Magura trang bị thiết bị đánh chặn có thể được triển khai dọc bờ biển Vùng Vịnh, vận hành trên nền tảng phần mềm giúp giảm đáng kể nhu cầu nhân lực.
Tăng tốc để không bỏ lỡ cơ hội
Tuy nhiên, không phải mọi vấn đề đều nằm ở công nghệ. Trước đó, Tổng thống Zelensky từng chỉ trích một liên doanh Ukraine-Mỹ vì tự ý bán UAV đánh chặn mà không có sự phối hợp với chính phủ, dẫn đến thiếu hụt nhân lực huấn luyện và ảnh hưởng đến uy tín quốc gia.
Theo Halyna Yanchenko, một nghị sĩ có quan hệ chặt chẽ với ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine, cho biết, chính phủ đang phản ứng khá chậm trong việc mở cửa xuất khẩu, trong khi các doanh nghiệp rất cần nguồn vốn để mở rộng hoạt động.
Bà Halyna Yanchenko cho biết chính sách xuất khẩu vũ khí của Ukraine vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, và nếu không đẩy nhanh tiến độ, nước này có thể bỏ lỡ cơ hội do tình hình Trung Đông mang lại.
Ngay cả khi đạt được thỏa thuận, các chuyên gia cho rằng sẽ mất nhiều tháng để triển khai hoàn chỉnh các hệ thống phòng không bằng UAV, bao gồm đào tạo nhân lực, thiết lập radar và tích hợp vận hành.
Taras Tymochko, người đứng đầu chương trình máy bay không người lái đánh chặn của tổ chức Come Back Alive (đã mua hàng chục nghìn máy bay không người lái đánh chặn cho quân đội Ukraine) cho biết, các hệ thống này đòi hỏi chuyên môn cao, từ đào tạo phi công, kinh nghiệm chiến đấu đến việc xử lý kỹ thuật và đảm bảo an toàn khi trang bị đầu đạn.
Quan trọng hơn, theo ông Taras Tymochko, việc thiết lập và phối hợp hệ thống radar để phát hiện, theo dõi UAV và tổ chức đánh chặn hiệu quả giữa các đơn vị.
Dù vậy, ông Taras Tymochko tin rằng các quốc gia Vùng Vịnh có thể rút ngắn đáng kể quá trình học hỏi nhờ nguồn lực sẵn có. "Trong vài tháng tới, họ có thể xây dựng các đơn vị đánh chặn riêng và dần chứng minh hiệu quả", ông nhận định.
Các quan chức, phát biểu với điều kiện giấu tên, không nói cụ thể số lính dù sẽ được triển khai đến đâu, nhưng động thái này đã được dự đoán trước.
Ngày 18/3, Reuters đưa tin chính quyền Tổng thống Trump đang xem xét triển khai thêm hàng nghìn binh sĩ Mỹ đến Trung Đông, một động thái giúp mở rộng các lựa chọn quân sự, bao gồm cả việc triển khai lực lượng vào lãnh thổ Iran.
Các lính dù, đóng quân tại Fort Bragg (Bắc Carolina), sẽ bổ sung vào hàng ngàn thủy thủ, lính thủy đánh bộ và lính đặc nhiệm Mỹ được điều đến khu vực này. Cuối tuần qua, khoảng 2.500 lính thủy đánh bộ đã đến Trung Đông.
Lựa chọn của Tổng thống Trump
Hiện Nhà Trắng chưa có quyết định nào về việc đưa quân vào Iran, nhưng nhóm lính dù sẽ giúp tăng cường năng lực cho các hoạt động tiềm tàng trong tương lai ở khu vực này, một trong những nguồn tin cho biết.
Các binh sĩ có thể được huy động cho nhiều mục đích trong cuộc chiến với Iran, bao gồm cả nỗ lực giành đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu 90% dầu mỏ của Iran.
Đầu tháng này, Reuters tiết lộ đã có những cuộc thảo luận trong chính quyền Tổng thống Trump về chiến dịch giành đảo Kharg. Một động thái như vậy sẽ rất rủi ro, vì Iran có thể vươn tới đảo bằng tên lửa và máy bay không người lái.
Chính quyền Mỹ cũng được cho là đã thảo luận về việc huy động lực lượng mặt đất vào Iran để thu giữ uranium làm giàu cao, mặc dù lựa chọn đó có thể đồng nghĩa với việc quân đội Mỹ tiến sâu hơn vào Iran trong thời gian dài hơn, cố gắng khai thác số vật liệu nằm sâu dưới lòng đất.
Các cuộc thảo luận nội bộ của chính quyền Tổng thống Trump còn bao gồm khả năng đưa quân đội Mỹ vào Iran để đảm bảo an toàn cho các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Mặc dù nhiệm vụ đó sẽ được thực hiện chủ yếu bằng lực lượng không quân và hải quân, nhưng Mỹ cũng có thể triển khai quân đội đến bờ biển Iran.
Bất kỳ phương án sử dụng quân đội trên bộ nào của Mỹ - ngay cả cho một nhiệm vụ hạn chế - cũng có thể gây ra những rủi ro chính trị đáng kể cho Tổng thống Trump, do sự ủng hộ của công chúng Mỹ đối với chiến dịch Iran rất thấp và những lời hứa trước bầu cử của chính ông Trump về việc tránh để Mỹ vướng vào các cuộc xung đột mới ở Trung Đông.
Kể từ khi chiến dịch Epic Fury bắt đầu vào ngày 28/2, Mỹ đã tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào hơn 11.000 mục tiêu của Iran. Hơn 300 binh sĩ Mỹ đã bị thương và 13 quân nhân đã thiệt mạng.
Trước khi xung đột nổ ra, nhiều chuyên gia quân sự cho rằng Iran - quốc gia chịu các lệnh trừng phạt kéo dài nhiều năm và sở hữu lực lượng không quân chủ yếu từ thời Chiến tranh Lạnh, khó có thể gây ra tổn thất đáng kể cho các lực lượng hiện đại của Mỹ và Israel.
Tuy nhiên, những diễn biến thực tế cho thấy Tehran vẫn có thể gây sức ép đáng kể bằng cách sử dụng các giải pháp quân sự chi phí thấp, kết hợp với chiến thuật tấn công vào các mục tiêu có giá trị cao.
Máy bay Mỹ và Israel chịu tổn thất lớn
Theo các nguồn tin quân sự, kể từ khi xung đột bắt đầu, Mỹ đã mất 16 máy bay các loại, trong đó có tới 12 máy bay không người lái MQ-9 Reaper. Đây là dòng UAV tấn công được Mỹ sử dụng rộng rãi tại Tây Á trong nhiều năm qua. Với chi phí có thể lên tới khoảng 56,5 triệu USD cho mỗi chiếc, tổng giá trị các UAV bị mất được ước tính vượt quá 500 triệu USD.
Ngoài ra, ba tiêm kích F-15 Strike Eagle của Mỹ đã bị mất tại Kuwait vào ngày 2/3, được cho là do một sự cố bắn nhầm từ lực lượng đồng minh, dù nguyên nhân chính xác vẫn đang được điều tra. Không quân Mỹ cũng mất một máy bay tiếp nhiên liệu KC-135 trên bầu trời Iraq ngày 12/3, khiến toàn bộ sáu thành viên phi hành đoàn thiệt mạng. Một chiếc KC-135 khác cũng bị hư hại trong cùng sự cố.
Diễn biến gây chú ý nhất xảy ra ngày 19/3 khi một tiêm kích tàng hình F-35 của Mỹ bị trúng đạn khi hoạt động trên không phận Iran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ xác nhận chiếc máy bay đã phải hạ cánh khẩn cấp, song phi công vẫn an toàn. Nguyên nhân cụ thể chưa được công bố, tuy nhiên nhiều nguồn tin cho rằng chiếc F-35 có thể đã bị trúng tên lửa phòng không.
Nếu thông tin này được xác nhận, Iran có thể trở thành quốc gia đầu tiên bắn trúng tiêm kích tàng hình F-35 trong thực chiến. F-35 Lightning II là một trong những chương trình vũ khí đắt đỏ nhất lịch sử với chi phí vòng đời vượt 2.000 tỷ USD, đồng thời cũng là dòng tiêm kích tàng hình được sản xuất nhiều nhất thế giới với gần 1.300 chiếc đã được bàn giao.
Các chuyên gia nhận định việc một máy bay F-35 bị trúng đạn, dù chưa bị bắn rơi, vẫn có thể mang ý nghĩa chiến lược đáng kể. Dữ liệu theo dõi hoặc tín hiệu radar liên quan tới F-35 nếu bị thu thập sẽ có giá trị lớn đối với các quốc gia đang nghiên cứu công nghệ chống tàng hình.
Trong khi đó, Israel cũng được cho là đã mất 10 UAV trong không phận Iran. Tổng cộng, Mỹ và Israel được cho là đã mất khoảng 28 máy bay không người lái kể từ khi xung đột bùng phát.
Radar THAAD bị tấn công
Một trong những diễn biến đáng chú ý khác là việc các hệ thống radar phòng thủ tên lửa của Mỹ tại Trung Đông bị tấn công. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố đã đánh trúng bốn radar AN/TPY-2 thuộc các khẩu đội THAAD.
Theo các báo cáo, một radar đã bị phá hủy tại Jordan trong giai đoạn đầu xung đột. Hai radar khác được cho là đã bị trúng đạn tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, trong đó có một hệ thống đặt tại khu công nghiệp Al-Ruwais. Một radar khác tại căn cứ không quân Prince Sultan ở Saudi Arabia cũng được cho là bị tấn công.
Mỗi radar AN/TPY-2 có giá ước tính từ 300 đến 500 triệu USD. Trên toàn thế giới hiện chỉ có khoảng 10 hệ thống THAAD đang hoạt động, trong đó Mỹ vận hành 7 hệ thống, còn UAE và Saudi Arabia sở hữu các khẩu đội còn lại. Nếu các báo cáo là chính xác, số radar bị vô hiệu hóa có thể chiếm tỷ lệ đáng kể trong tổng số hệ thống đang hoạt động.
Ngoài ra, Iran cũng tuyên bố đã tấn công radar cảnh báo sớm AN/FPS-132 Block 5 tại căn cứ không quân Al Udeid ở Qatar. Qatar xác nhận hệ thống này đã bị trúng đạn và hư hỏng. Radar AN/FPS-132 là một hệ thống mảng pha cỡ lớn có khả năng phát hiện tên lửa đạn đạo ở khoảng cách lên tới 5.000 km và cung cấp dữ liệu cho các hệ thống phòng thủ như THAAD, Patriot và Aegis. Chi phí của hệ thống này có thể lên tới khoảng 1,1 tỷ USD và trên toàn cầu chỉ có khoảng 6 radar loại này.
Việc các hệ thống radar chiến lược bị tấn công làm dấy lên lo ngại về khả năng bảo vệ của mạng lưới phòng thủ tên lửa nhiều tầng do Mỹ xây dựng tại khu vực.
Sự cố trên tàu sân bay USS Gerald R. Ford
Song song với các tổn thất trên không và trên đất liền, Hải quân Mỹ cũng đang đối mặt với sự cố đáng chú ý liên quan đến tàu sân bay USS Gerald R. Ford - chiến hạm hiện đại và đắt đỏ nhất của nước này.
Theo USNI News, tàu Ford đã phải rời khu vực Biển Đỏ để tới căn cứ hải quân Souda Bay tại đảo Crete nhằm sửa chữa sau một vụ cháy nghiêm trọng. Đám cháy được cho là bùng phát tại khu giặt ủi chính trên tàu và phải mất hơn 30 giờ mới được khống chế hoàn toàn.
Hải quân Mỹ hiện đang điều tra nguyên nhân vụ việc, bao gồm khả năng phá hoại có chủ đích. Một số báo cáo cho rằng sự mệt mỏi của thủy thủ đoàn sau nhiều tháng triển khai liên tục có thể là yếu tố liên quan.
USS Gerald R. Ford đã rời cảng Norfolk từ tháng 6 năm trước và liên tục tham gia nhiều nhiệm vụ khác nhau tại Địa Trung Hải và vùng Caribbean. Thời gian triển khai ban đầu dự kiến kết thúc vào cuối tháng 12 nhưng đã bị gia hạn nhiều lần, khiến con tàu hiện bước sang tháng thứ mười hoạt động trên biển.
Việc triển khai kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến tinh thần thủy thủ đoàn, mà còn làm trì hoãn kế hoạch bảo dưỡng lớn tại xưởng đóng tàu Newport News ở bang Virginia, nơi tàu dự kiến được nâng cấp và sửa chữa định kỳ.
Chi phí xung đột gây áp lực lớn
Ngoài thiệt hại về khí tài, xung đột cũng tạo ra áp lực lớn đối với ngân sách quốc phòng Mỹ. Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), chi phí đạn dược trong sáu ngày đầu tiên của chiến dịch đã lên tới hơn 12 tỷ USD. Lầu Năm Góc đưa ra con số 11,3 tỷ USD cho cùng giai đoạn.
Điều này tương đương khoảng 2 tỷ USD mỗi ngày chỉ riêng cho đạn dược. Ví dụ, mỗi tên lửa hành trình Tomahawk có giá khoảng 3,5 triệu USD, và hơn 300 tên lửa loại này đã được sử dụng, tiêu tốn trên 1,2 tỷ USD.
Theo một số báo cáo, Lầu Năm Góc đã đề nghị Nhà Trắng trình Quốc hội phê duyệt gói ngân sách bổ sung hơn 200 tỷ USD nhằm duy trì các hoạt động quân sự và tăng tốc sản xuất vũ khí.
Các chuyên gia cho rằng tốc độ tiêu hao đạn dược hiện nay có thể làm giảm đáng kể kho dự trữ của Mỹ nếu xung đột kéo dài. Đồng thời, những tổn thất và sự cố liên quan đến các hệ thống như MQ-9 Reaper, F-35, THAAD hay tàu sân bay USS Gerald R. Ford cũng đang thúc đẩy các cuộc tranh luận mới về hiệu quả và khả năng chống chịu của các khí tài quân sự hiện đại trong môi trường tác chiến ngày càng phức tạp.
🔮 Tử vi 12 con giáp ngày 01/04/2026 (Mùng 14 Tết Đinh Mùi): Đây là ngày mang năng lượng khởi đầu mới, thích hợp để tập trung vào công việc, mở rộng quan hệ và đón nhận vận may. Một số tuổi có cơ hội tài lộc bất ngờ, trong khi vài tuổi cần chú ý đến cảm xúc và sức khỏe.
🐭 Tuổi Tý
Công việc: Khởi đầu thuận lợi, dễ được cấp trên ghi nhận.
Tài lộc: Có lộc nhỏ, tài chính ổn định.
Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi trong giao tiếp.
Sức khỏe: Tốt, tinh thần phấn khởi.
🐮 Tuổi Sửu
Công việc: Ổn định, có quý nhân hỗ trợ.
Tài lộc: Khởi sắc, dễ có khoản thu bất ngờ.
Tình cảm: Bình ổn, thuận lợi.
Sức khỏe: Tốt.
🐯 Tuổi Dần
Công việc: Hanh thông, dễ được đề bạt.
Tài lộc: Khá tốt, nhiều cơ hội mới.
Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.
Sức khỏe: Tốt.
🐰 Tuổi Mão
Công việc: Ổn định, dễ thích nghi.
Tài lộc: Duy trì mức ổn định.
Tình cảm: Ngọt ngào, thuận lợi.
Sức khỏe: Tốt.
🐲 Tuổi Thìn
Công việc: Có áp lực, cần kiên nhẫn.
Tài lộc: Trung bình, nên giữ đệm tài chính.
Tình cảm: Hài hòa, dễ đồng thuận.
Sức khỏe: Ổn định.
🐍 Tuổi Tỵ
Công việc: Có khởi sắc nhưng dễ gặp tiểu nhân.
Tài lộc: Hao hụt nhẹ, tránh đầu tư nóng.
Tình cảm: Có rạn nứt do thiếu tin tưởng.
Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.
🐎 Tuổi Ngọ
Công việc: Sự nghiệp thăng hoa, nhiều cơ hội phát triển.
Tài lộc: Khá tốt, dễ có khoản thu bất ngờ.
Tình cảm: Hài hòa.
Sức khỏe: Tốt.
🐐 Tuổi Mùi
Công việc: Vận trình ổn định, ít áp lực.
Tài lộc: Có cơ hội mới.
Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.
Sức khỏe: Tốt.
🐒 Tuổi Thân
Công việc: Có thể gặp rắc rối nhỏ, cần kiên nhẫn.
Tài lộc: Trung bình, nên kiểm soát chi tiêu.
Tình cảm: Hài hòa, nên chủ động quan tâm.
Sức khỏe: Tốt.
🐓 Tuổi Dậu
Công việc: Có cơ hội, dễ đạt thành quả.
Tài lộc: Khởi sắc, nhiều cơ hội mới.
Tình cảm: Hài hòa.
Sức khỏe: Tốt.
🐕 Tuổi Tuất
Công việc: Có cơ hội nhưng dễ chi tiêu vượt khả năng.
Tài lộc: Hao hụt, cần kiểm soát kỹ.
Tình cảm: Dễ vướng bận.
Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.
🐖 Tuổi Hợi
Công việc: Tích cực, tinh thần thoải mái.
Nội dung Phim:
Sau cái chết đầy uẩn khúc của mẹ, Tống Nhất Nhất buộc phải sống dưới một thân phận mới để điều tra sự thật và hoàn thành tâm nguyện cuối cùng của bà. Trong hành trình bước vào tập đoàn Rainlin, cô phát hiện mình bị cuốn vào vòng xoáy của âm mưu, quyền lực và những bí mật gia tộc bị che giấu suốt nhiều năm. Nhưng điều nguy hiểm nhất không phải thế lực đối đầu — mà chính là khoảng cách cấm kỵ giữa cô và Tuyết Phồn Dữ, người giám hộ lạnh lùng, bí hiểm và cũng là người duy nhất có thể đưa cô đến gần sự thật.
Giữa yêu và hận, giữa cấm kỵ và khao khát, cả hai bị ràng buộc trong mối quan hệ không ai dám gọi tên. Một bước tiến gần là nguy hiểm. Một bước lùi lại là đánh mất nhau.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.