Vladimir Putin: Quyền lực, tiền bạc và những bí mật của Kremlin

[vuitoichat]

Theo như trong bối cảnh chiến tranh Ukraina và biến động Trung Đông, những bí mật Tổng thống Nga Vladimir Putin càng làm rõ cách vận hành của điện Kremlin. Từ hệ thống tài chánh ngầm mang dấu ấn «Monsieur 35 %» đến đời tư được che giấu kỹ lưỡng của ông Vladimir Putin lại hiện lên qua điều tra của báo chí phương Tây như một nhà lãnh đạo kết hợp quyền lực tuyệt đối với mạng lưới lợi ích chằng chịt.

Tổng thống Nga Vladimir Putin đang nói chuyện với vận động viên thể dục dụng cụ Alina Kabaeva tại một bữa tiệc ở Điện Kremlin, Matxcơva. AP - ITAR-TASS

« Monsieur 35 % » và cỗ máy tài chánh kiểu mafia

Tuần báo L’Express giới thiệu cuốn sách « Bí mật Kremlin » của nhà báo Vincent Jauvert, điều tra về một hệ thống kiểu mafia do cựu nhân viên KGB thiết lập, vừa để làm giàu vừa củng cố quyền lực gần như trọn đời, và cách thức hoạch định cuộc xâm lăng Ukraina. Tác giả gọi Vladimir Putin là « Monsieur 35 % », đó là diện mạo bí mật nhất của ông ta.

Cũng như đại đa số người Liên Xô từng sống trong nghèo khổ và bị mê hoặc trước sự thịnh vượng của phương Tây, Putin thích sự sang trọng. Trong nhiều năm, ông đã thấy các nhà tài phiệt và quan chức cao cấp mua những dinh thự to lớn ở Côte d’Azur, du thuyền, đồng hồ Patek Philippe bằng vàng ròng, siêu xe Bentley hay những bộ vét Ăng-lê vô cùng đắt tiền. Đến lượt Vladimir Putin, cùng với việc áp đặt chính trị độc tài, tổng thống Nga lập ra một hệ thống biển thủ phức tạp theo kiểu mafia.

Trước hết Putin sử dụng người bạn Nikolai Chamalov, cổ đông công ty Petromed. Một cổ đông khác của công ty này là Serguei Kolesnikov giải thích cách tham nhũng : Putin đề nghị rằng Kremlin sẽ yêu cầu các doanh nhân giàu có chi tiền cho Petromed để mua các thiết bị y tế công nghệ cao cần thiết. Đổi lại, 35 % số tiền sẽ được chuyển cho Putin, thông qua một tài khoản tại Liechtenstein của công ty Nga Rosinvest, công ty này thuộc Lirus Investment Holding, nơi Putin nắm 94 % cổ phần. Những năm sau đó, hệ thống này được nâng tầm quy mô.

Năm 2005, Putin tung ra các « dự án quốc gia ưu tiên » : 150 tỉ rúp cho giáo dục, 100 tỉ rúp cho nhà ở, 70 tỉ cho chăn nuôi…Và nhất là 300 tỉ rúp (10 tỉ đô la) cho y tế…trong đó Petromed được dành cho một phần khá lớn và tiếp tục chia 35 % cho Lirus tức Putin. Ông chủ điện Kremlin bèn thực hiện giấc mơ xây dựng một lâu đài bên bờ Hắc Hải. Ban đầu dự toán « chỉ » 16 triệu đô, nhưng kể từ 2006 đã được thêm vào một nhà hát cho mùa đông, ba cảng trực thăng, một sàn nhảy, một sàn trượt băng dưới hầm, một thang máy đưa ra biển, có đường điện và ống dẫn khí đốt riêng…Chưa kể đồ sứ, đồ gỗ đặt riêng nơi các nhà thiết kế tên tuổi, tổng cộng hơn 1 tỉ đô la.

Đời tư bị che giấu : Những người phụ nữ và gia đình trong bóng tối

Cuốn sách cũng tiết lộ về những người tình được giấu kín của ông chủ điện Kremlin. Dù đang có vợ, Putin vẫn quan hệ với Svetlana Krivonogikh, một cô gái kém ông 23 tuổi, là sinh viên tài chánh, từng làm việc nhà để kiếm thêm thu nhập.

Năm 2003 Svetlana sinh một bé gái, tuy không được cha công nhận nhưng bé mang tên « Vladimirovna » (có nghĩa là « con gái của Vladimir »). Theo Pandora Papers, khi sinh con Svetlan trở thành bà chủ một công ty ở quần đảo Virgil, vài tháng sau mua một căn nhà ở Monaco giá 4 triệu đô, một du thuyền 37 mét tên Al’Doga và nay số tài sản của cô lên đến 100 triệu đô la.

Rồi đến cô bồ 24 tuổi Alina Kabaeva, vô địch thế giới về thể dục dụng cụ, được mệnh danh là « hoàng hậu không vương miện của Nga ». Vào cuối 2016, ở tuổi 64 tổng thống Nga có con trai đầu tiên tên Ivan với Alina, tiếp đến là Vladimir – cùng tên với cha. Trong thời gian Covid, tổng thống Nga sống khép kín với người tình và hai con trai ở Valdai, trị vì bằng các cuộc họp video.

Từ âm mưu ám sát Zelensky đến ba ứng viên « tổng thống lâm thời »

Về kế hoạch xâm lăng Ukraina, Vladimir Putin dự định ngay trong những giờ đầu sẽ triệt hạ chính quyền Kiev. Mùa thu 2021, các sát thủ của GRU (tình báo quân đội Nga) đã giả dạng thường dân, đến Kiev theo từng nhóm nhỏ, nhắm vào việc bắt giữ khoảng 30 viên chức cao cấp trong đó có tổng thống Volodymyr Zelensky. Nếu không kịp thoát thân, tổng thống Ukraina sẽ bị hạ sát ngay. Theo ước tính của GRU, tất cả diễn ra trong vòng chưa đầy 48 tiếng đồng hồ.

Để thay thế cựu diễn viên hài, Putin có ông bạn tỉ phú Medvedtchouk sẽ được cho làm tổng thống lâm thời. Một ứng cử viên khác là cựu tổng thống Viktor Ianoukovitch đang lưu vong ở Nga, hoặc Yevhen Murayev, chủ kênh Nash TV chống phương Tây và chống Zelensky. Cũng như Stalin, Putin rất mê tìm cách kéo dài tuổi thọ đến 150 tuổi, và Nhà nước Nga không tiếc tiền tài trợ cho các nghiên cứu, trong đó một phần rơi vào túi con gái đầu của Putin là Maria.

Giá dầu và chiến tranh : « Món quà » bất ngờ cho Putin

Về kinh tế, L’Express nhận định « Giá dầu lửa : Món quà cho Putin ». Tuy cuộc tấn công của Hoa Kỳ và Israel nhắm vào Iran, một đồng minh của Matxcơva, nhưng cuộc chiến lan sang toàn bộ Trung Đông khiến vàng đen Nga lên giá. Hôm 24/02 vừa qua, khi cuộc xâm lăng Ukraina bước vào năm thứ năm, tình hình nước Nga chẳng mấy sáng sủa.

Chi tiêu công tăng cao vì chiến tranh, thu nhập từ dầu khí giảm hẳn do quốc tế trừng phạt, lạm phát gặm nhấm sức mua của người dân : hầu hết các chỉ số đều báo động đỏ. Đến nỗi ngay cả trong vòng thân cận của Kremlin cũng giận dữ, điển hình là sự quay lưng của blogger Ilya Remeslo. Trong bài « Năm lý do khiến tôi không còn ủng hộ Putin », ông viết : « Đã đến lúc phải từ bỏ vì với Putin chúng ta sẽ chẳng đi đến đâu cả ». Kết quả là blogger này bị tống vào nhà thương điên.

Cũng như thời Liên Xô, không nên nói ra sự thật trong nước Nga của Putin. Và nhất là từ 28/02 ông chủ điện Kremlin có thể thở phào. Với việc đóng cửa eo biển Ormuz, giá một thùng dầu vượt mức 100 đô la, có thể tiếp tục chi ra cho chiến tranh, và còn được dỡ bỏ một phần cấm vận. Chiến tranh Trung Đông thu hút mọi chú ý khiến phương Tây lơ là đối với Ukraina, làm suy giảm nguồn cung vũ khí. Hơn nữa mối đe dọa khủng hoảng năng lượng khiến các nước châu Âu lại chia rẽ.

Nhưng bức điện mà Vladimir Putin gởi cho Kim Jong Un chúc mừng « tái đắc cử » đã nhắc lại sự cô lập về ngoại giao, trong khi cuộc chiến tranh ở Ukraina sắp vượt ngưỡng biểu tượng là 1.500 ngày. Trên thực tế, nước Nga mà Vladimir Putin trị vì bằng bàn tay sắt từ hơn một phần tư thế kỷ trông giống như một lâu đài xây dựng bằng những thùng dầu có thể sụp đổ trong trung hạn.