Các ngân hàng trung ương sẵn sàng đối phó rủi ro giá năng lượng tăng

[goodidea]

Lo ngại giá năng lượng tăng cao do căng thẳng Trung Đông, hàng loạt ngân hàng trung ương tuần này quyết định giữ nguyên lãi suất để phòng ngừa rủi ro lạm phát.

Ngày 18/3, cả Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) và Ngân hàng Trung ương Canada đều quyết định giữ nguyên lãi suất tham chiếu. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản, Anh, châu Âu, Thụy Sĩ và Thụy Điển cũng có quyết định tương tự trong ngày 19/3.

Các cơ quan này nhấn mạnh họ cảnh giác trước nguy cơ giá năng lượng tăng khiến lạm phát lan rộng ra toàn bộ nền kinh tế. "Xung đột ở Trung Đông khiến triển vọng trở nên thiếu chắc chắn hơn đáng kể, làm tăng rủi ro lạm phát và tăng trưởng kinh tế đi xuống", Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) nhận định.

Tại cuộc họp báo sau đó, Chủ tịch ECB Christine Lagarde cho biết khu vực đồng euro có sức chống chịu tốt. Lạm phát hiện ở mức thấp đồng nghĩa khu vực này "ở vị thế thuận lợi" để ứng phó với "một cú sốc lớn đang diễn ra".

Ngân hàng này nâng dự báo lạm phát năm nay lên 2,6%, cao hơn mục tiêu 2%, đồng thời công bố các kịch bản cho thấy số liệu này có thể giảm trở lại nếu cú sốc chỉ mang tính tạm thời. Tuy nhiên, nếu gián đoạn kéo dài, lạm phát có thể chạm 4,8% năm sau.

Nếu xung đột không sớm được giải quyết, giới chức ECB dự kiến bắt đầu thảo luận vấn đề này trong tháng 4 và có thể thắt chặt chính sách tại cuộc họp tháng 6, các nguồn tin của Reuters cho biết.


Chủ tịch Fed Jerome Powell tại cuộc họp báo ngày 18/3. Ảnh: Reuters

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh Andrew Bailey cũng cho biết cơ quan này phải phản ứng nếu tác động lên lạm phát tại Anh kéo dài. Tuy nhiên, Bailey lại hạ kỳ vọng của thị trường về khả năng tăng lãi.

Nhà đầu tư hiện dự báo BOE điều chỉnh lãi suất 2 lần năm nay, mỗi đợt 25 điểm cơ bản, tăng so với chỉ 1 lần trước cuộc họp. "Mọi người không nên vội đưa ra kết luận về việc chúng tôi sẽ tăng lãi suất. Hôm nay chúng tôi phát đi thông điệp rất rõ ràng: giữ nguyên là lựa chọn phù hợp ", Bailey nói trong cuộc phỏng vấn ngày 19/3.

Nhiều ngân hàng trung ương toàn cầu từng hứng chỉ trích vì hành động chậm chạp trong làn sóng lạm phát hậu đại dịch và xung đột Nga - Ukraine. Vì vậy, lần này họ quyết tâm hạ nhiệt giá cả mà không làm chệch hướng tăng trưởng kinh tế. Ưu tiên hàng đầu là tránh kịch bản đình lạm (stagflation - tăng trưởng chậm kèm lạm phát cao).

Các đợt tấn công của Iran vài ngày qua đã gây thiệt hại trên diện rộng cho nhà máy khí đốt lớn nhất thế giới ở Qatar, đồng thời đánh trúng nhiều hạ tầng tại vùng Vịnh. Việc này diễn ra sau khi Israel tấn công mỏ khí đốt của Iran. Những động thái này có thể khiến nguồn cung năng lượng gián đoạn trong thời gian dài hơn.

Tuy vậy, Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ Jerome Powell cho biết hiện tại, việc đánh giá tác động từ giá năng lượng tăng là bất khả thi. "Tác động từ các diễn biến ở Trung Đông với kinh tế Mỹ vẫn chưa rõ ràng. Trong ngắn hạn, giá năng lượng tăng sẽ kéo lạm phát chung lên cao, nhưng hiện còn quá sớm để đánh giá quy mô và thời gian của các tác động tiềm tàng lên nền kinh tế", ông nói.

Thị trường tài chính đã giảm kỳ vọng về khả năng Fed hạ lãi suất. Họ thậm chí tăng đặt cược vào động thái ngược lại. Giá dầu Brent có thời điểm lên 119 USD một thùng ngày 19/3, nhưng hiện về quanh 106 USD.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) Kazuo Ueda cũng cho biết không loại trừ khả năng nâng lãi suất trong ngắn hạn, nếu tác động từ đà tăng của giá dầu lên tăng trưởng chỉ là tạm thời. "Những diễn biến gần đây có thể làm tăng chi phí của doanh nghiệp, tác động tới giá bán hàng hóa nhiều hơn so với giai đoạn sau xung đột Nga - Ukraine", ông Ueda nói tại một cuộc họp báo.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Canada Tiff Macklem cũng đưa ra thông điệp tương tự. "Nếu giá năng lượng duy trì ở mức cao, chúng tôi sẽ không để tác động của nó lan rộng và trở thành lạm phát dai dẳng", ông nói.

Đầu tuần này, Ngân hàng Trung ương Australia tăng lãi suất lên cao nhất 10 tháng, đồng thời cảnh báo giá dầu tăng tạo ra rủi ro lạm phát ở mức "đáng kể". Ngay cả Ngân hàng Trung ương Brazil - có lãi suất thuộc nhóm cao nhất trong các nền kinh tế lớn, cũng chỉ cắt giảm 25 điểm cơ bản, đưa mức tham chiếu xuống 14,75%. Mức giảm này thấp hơn dự kiến.

Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ và Riksbank của Thụy Điển đều giữ nguyên lãi suất, đồng thời cảnh báo chưa rõ xung đột sẽ tác động tới nền kinh tế ra sao.

"Đợt leo thang mới nhất này là bước ngoặt với thị trường. Vì xung đột hiện không còn chỉ là vấn đề quân sự hay eo biển Hormuz nữa. Khi mạng lưới năng lượng bị tấn công, rủi ro về đình lạm sẽ ngày càng lớn", Charu Chanana - chiến lược gia đầu tư tại Saxo Bank kết luận.

VietBF@sưu tập