Giữa cảnh "nước sôi lửa bỏng", ông Putin bất ngờ phát tín hiệu nối lại hợp tác với châu Âu

[therealrtz]

Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết Nga sẵn sàng cung cấp dầu và khí đốt cho châu Âu với điều kiện nhất định, trong bối cảnh cuộc chiến Mỹ–Israel với Iran khiến các chuyến hàng đi qua eo biển Hormuz bị đình trệ.

Trong phát biểu được truyền hình hôm thứ Hai, ông Putin nói Moscow sẵn sàng nối lại hợp tác với các khách hàng châu Âu nếu họ muốn quay lại quan hệ dài hạn.

Phần lớn các nước châu Âu đã ngừng mua năng lượng từ Nga nhằm tránh bị coi là tài trợ cho cuộc chiến của Moscow ở Ukraine.

Trong 4 năm qua, các nước châu Âu đã giảm mạnh sự phụ thuộc vào dầu và khí đốt Nga để đáp trả chiến dịch quân sự của Moscow tại Ukraine cũng như các lệnh trừng phạt của Liên minh châu Âu (EU) và Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7).

EU đã cấm nhập khẩu dầu thô Nga bằng đường biển từ năm 2022. Trong khi đó, xuất khẩu dầu qua đường ống của Nga sang Hungary và Slovakia gần như bị đình trệ từ tháng 1 do tuyến đường ống Druzhba đi qua Ukraine bị hư hại.

“Nếu các công ty và người mua châu Âu bất ngờ quyết định điều chỉnh lại và thiết lập hợp tác dài hạn, bền vững với chúng tôi - không chịu áp lực chính trị - thì vâng, chúng tôi chưa bao giờ từ chối. Chúng tôi sẵn sàng làm việc với châu Âu” - ông Putin nói tại cuộc họp với các quan chức chính phủ và lãnh đạo các tập đoàn dầu khí lớn của Nga.

Ông cũng cho rằng các công ty Nga nên tận dụng xung đột tại Trung Đông, khi Iran gần như đã ngừng các chuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz - một trong những điểm trung chuyển dầu quan trọng nhất thế giới, nơi vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu.

Phát biểu của ông Putin được đưa ra trong bối cảnh giá dầu vượt 100 USD/thùng hôm thứ Hai, mức cao chưa từng thấy kể từ khi cuộc chiến Ukraine bùng phát năm 2022.

Dầu Brent - chuẩn tham chiếu quốc tế, đã tăng hơn 30% hôm Chủ nhật, có lúc vượt 119 USD/thùng, khi thị trường lo ngại nguồn cung năng lượng toàn cầu có thể bị gián đoạn kéo dài.

Cũng trong ngày thứ Hai, các nước G7 cho biết sẵn sàng áp dụng “những biện pháp cần thiết” để ứng phó với đà tăng của giá dầu toàn cầu, nhưng chưa cam kết sẽ giải phóng kho dự trữ khẩn cấp.
Hungary kêu gọi EU dỡ bỏ lệnh cấm nhập dầu khí từ Nga

Bình luận của ông Putin được đưa ra vài giờ sau khi Thủ tướng Hungary Viktor Orban kêu gọi Liên minh châu Âu tạm đình chỉ các lệnh trừng phạt đối với dầu và khí đốt Nga, nhằm đối phó với đà tăng mạnh của giá năng lượng do chiến sự Trung Đông.

Bộ trưởng Ngoại giao Hungary Szijjártó cũng kêu gọi EU ngay lập tức dỡ bỏ lệnh cấm nhập dầu khí từ Nga. Ông cho rằng, trong bối cảnh chiến tranh leo thang ở Trung Đông và việc đóng cửa eo biển Hormuz, "một phần đáng kể nguồn cung năng lượng của thế giới đang bị đe dọa".

"Châu Âu đặc biệt dễ bị tổn thương vì EU đã cấm nhập khẩu năng lượng từ Nga. Giờ đây, xung đột ở Trung Đông cũng đang làm giảm nguồn cung toàn cầu" - ông viết trên X.

"Khi nguồn cung giảm, giá cả tăng. Do đó, châu Âu đối mặt với nguy cơ giá cả tăng mạnh. Nếu Brussels duy trì các lệnh trừng phạt, điều đó sẽ gây thiệt hại nghiêm trọng cho người dân và nền kinh tế châu Âu. Trọng tâm nên là bảo vệ lợi ích của châu Âu, chứ không phải hệ tư tưởng" - vị bộ trưởng viết.

Tuần trước ông Szijjártó đã bay đến Moscow để đàm phán về việc cung cấp dầu khí của Nga với giá cũ .

Trước đó, Hungary đã cáo buộc Ukraine từ chối cung cấp dầu cho Nga thông qua đường ống Druzhba. Ngược lại, Ukraine tuyên bố đường ống này đã bị hư hỏng.
Nga ra tay trước EU

Tuần trước, ông Putin cũng đã chỉ đạo chính phủ xem xét chuyển hướng phần còn lại của dòng chảy dầu khí Nga ra khỏi thị trường châu Âu, trước khi EU bắt đầu thực thi quyết định cấm hoàn toàn nhiên liệu hóa thạch của Nga.

Trước chiến tranh Ukraine, châu Âu mua hơn 40% lượng khí đốt từ Nga. Đến năm 2025, tổng lượng khí đốt đường ống và LNG từ Nga chỉ còn khoảng 13% tổng nhập khẩu của EU.

Việc mất thị trường châu Âu trong thời gian chiến tranh đã buộc Nga phải bán dầu và khí đốt với mức chiết khấu lớn cho các khách hàng ở châu Á.

Trước đó, ông Putin từng tuyên bố Nga sẽ ngừng cung cấp dầu khí cho châu Âu sớm hơn dự kiến , vì chính châu Âu muốn cấm nhập khẩu mặt hàng này vào năm 2027.

Liên minh châu Âu đã tự cấm mình mua dầu của Nga, chỉ ngoại lệ đối với Slovakia và Hungary.

Ông Putin cũng tuyên bố rằng sản xuất dầu mỏ, vốn phụ thuộc vào vận chuyển qua eo biển Hormuz, có nguy cơ bị ngừng hoàn toàn trong vòng tháng tới nếu chiến tranh ở Iran tiếp diễn.

Sáng nay 10/3 giá dầu đã hạ nhiệt sau khi ông Trump tuyên bố chiến tranh có thể sớm kết thúc, tuy nhiên cho rằng họ mới là bên quyết định chiến tranh kết thúc khi nào.

Trong khi đó, truyền thông phương Tây đưa tin giá dầu có thể đạt khoảng 215 USD một thùng do tình hình leo thang ở Trung Đông.