Tây khoe giỏi tiếng Việt

[goodidea]

Chuyện đã lâu lắm rồi. Nó vốn gốc Do Thái, là phiên dịch của đoàn Mỹ. Phải công nhận nó thông minh, ứng biến linh hoạt, lại rất đẹp trai, mới 28 tuổi. Phiên dịch của đoàn ta cũng rất xịn rồi nhưng vẫn “ngại” nó. Nó có tên Việt Nam là Hai.

Hội đàm giữa hai bên xong, đến tiệc chiêu đãi, tôi chọn ngồi cạnh nó. Tôi hỏi:

– Hai này, em học tiếng Việt ở đâu mà giỏi thế?

– Em học ở Ha-oai 6 tháng, rồi sang Việt Nam học 4 năm rưỡi ở Khoa Ngữ văn Đại học Tổng hợp Hà Nội, anh ạ. Tiếng Việt em “hơi bị giỏi” đấy!

Thấy thằng Tây khoe giỏi tiếng Việt, tôi vừa tự ái vừa ngầm nể. Tôi bảo:

– Hôm nay ăn xong, em và anh ở lại chơi chút. Anh muốn học thêm ở em vài từ tiếng Anh và nói với em vài câu về tiếng Việt. Chiều nay em dịch cho đoàn Mỹ chưa chuẩn.

Nó đồng ý ngay. Chờ cho hai đoàn lên phòng nghỉ, tôi và Hai ngồi ở sảnh lễ tân. Tôi chỉ vào quầy bán đồ lưu niệm, bảo:

– Anh thấy em giỏi tiếng Việt, giờ thử giải thích vài từ. Nếu không giải thích được thì mua tặng anh một món lưu niệm kia: cái cắt móng tay, đôi tất, khăn mùi xoa... Nếu em hỏi anh mà anh không giải thích được, anh cũng mua tặng em.

Giao kèo xong, tôi hỏi:

– Tiếng Anh có bao nhiêu từ nghĩa là “ăn”?

– Một từ.

– Tiếng Việt có bao nhiêu từ nghĩa là “ăn”?

– Cũng một từ.

– Không, tiếng Việt có rất nhiều từ: nhai, nuốt, xơi, hốc, chén, dùng cơm...

Nó ghi chép cẩn thận, rồi đứng lên bảo cô bán hàng:

– Bán cho anh cái khăn mùi xoa.

Tôi hỏi tiếp:

– Tiếng Anh có bao nhiêu từ chỉ màu đen?

– Một từ: black.

– Vậy tiếng Việt có bao nhiêu từ?

– Em thấy cũng chỉ có “đen”.

– Không phải. Chó đen gọi là chó mực. Mực đen gọi là mực tàu. Mèo đen gọi là mèo mun. Ngựa đen gọi là ngựa ô. Mắt đen gọi là mắt huyền. Quần đen của phụ nữ gọi là quần thâm...

Nó cười như nắc nẻ, lại đứng lên mua đôi tất để xuống bàn. Tôi nói tiếp về từ “chết”: nghẻo, tịch, đi rồi, mất rồi, từ trần, tạ thế, khuất núi, hai năm mươi, mệnh chung, viên tịch...

Nó trầm tư. Tôi nghĩ thầm: “Đến Đào Duy Anh còn chưa dịch hết ngôn ngữ truyện Kiều, huống chi thằng ‘mắt xanh mũi lõ’ này.”

Tôi hỏi:

– Giải thích câu “Già dái non hột” xem nào.

Nó cắm tăm dăm phút, lẩm bẩm:

– Dái sinh ra cùng người, người bao nhiêu tuổi thì dái bấy nhiêu. Sao lại dái già mà hột non?

Thấy nó lắc đầu, tôi bảo:

– Việt Nam khí hậu nhiệt đới, trái cây rám nắng, tưởng quả già nhưng hạt còn non. Câu ấy là “Già trái non hạt” em ạ.

Đến khi tôi hỏi câu: “Làm như dán bùa l... mèo” thì nó chịu chết. Nó bảo tôi là “Mai phờ-rô-phéc-xơ” – giáo sư của nó.

Tôi xách túi “chiến lợi phẩm” về phòng, cười thầm: “Bộ mấy thằng Tây! Học được vài từ đã vội ra oai. Cụ mài bạc đầu còn chưa hiểu hết chữ nghĩa đây này. Quê tao ‘chiếu không có hoa gọi là chiếu đậu, cháo không có đậu gọi là cháo hoa’ thì đến tổ cụ nhà mày cũng bó tay con ạ.”

VietBF@sưu tập