PHI CƠ VẬN TẢI QUÂN SỰ NGA HẠ CÁNH TẠI CUBA, WASHINGTON CẢNH GIÁC DẤU HIỆU TIỀN TRIỆU CAN THIỆP

[nguoiduatinabc]

Một phi cơ vận tải Nga thường được sử dụng để chuyển giao quân dụng đã hạ cánh xuống một phi trường quân sự tại Havana vào đêm Chủ Nhật, làm dấy lên quan ngại tại Washington vì mô thức bay tương tự từng xuất hiện ngay trước khi chính quyền Nicolás Maduro tại Venezuela sụp đổ.

Theo dữ liệu theo dõi công khai, chiếc phi cơ Ilyushin Il-76 bị Hoa Kỳ trừng phạt, do hãng hàng không gắn với nhà nước Nga Aviacon Zitotrans điều hành, đã đáp xuống phi trường quân sự San Antonio de los Baños, cách Havana khoảng 30 dặm về phía nam. Đây là một căn cứ do quân đội Cuba kiểm soát.

Hồ sơ hành trình cho thấy phi cơ này đã dừng tại St. Petersburg và Sochi ở Nga, sau đó qua Mauritania tại Phi Châu và Cộng Hòa Dominica trước khi đến Cuba. Mỗi điểm hạ cánh đều đòi hỏi sự chấp thuận của chính quyền sở tại, qua đó phơi bày danh sách các quốc gia vẫn cho phép hoạt động hàng không liên quan đến quân đội Nga bất chấp các biện pháp trừng phạt của phương Tây.

Đáng chú ý, cùng chiếc phi cơ này từng thực hiện các chuyến bay đến Venezuela, Nicaragua và Cuba vào cuối tháng 10 năm 2025, đúng vào thời điểm căng thẳng giữa Washington và Caracas leo thang. Chuỗi di chuyển đó đã diễn ra ngay trước hành động quân sự của Hoa Kỳ tại Venezuela, dẫn đến việc bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro, một diễn biến mà giới chức Hoa Kỳ sau này coi là dấu hiệu cảnh báo quan trọng khi đánh giá các hoạt động tương tự của Nga trong khu vực.



Trong bối cảnh hiện nay, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel đang chịu áp lực ngày càng lớn từ Tổng thống Trump, người đã gia tăng mạnh mẽ chính sách đối với Havana trong những tuần gần đây. Vào Thứ Năm, Tổng thống Trump tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia liên quan đến Cuba, cho rằng chính quyền nước này gây ra mối đe dọa bất thường và nghiêm trọng đối với an ninh quốc gia và quyền lợi đối ngoại của Hoa Kỳ.

Hành chánh Tổng thống Trump cũng thông báo sẽ áp đặt chế tài đối với bất kỳ quốc gia nào bán hoặc cung cấp dầu hỏa cho Cuba mà không có sự cho phép của Hoa Kỳ. Đến Chủ Nhật, Tổng thống Trump xác nhận Hoa Kỳ đang tiến hành đối thoại trực tiếp với giới chức cao cấp Cuba nhằm tìm kiếm một thỏa thuận.

Phát biểu tại Florida, Tổng thống Trump nhận định Cuba là một quốc gia đang suy sụp, và tình trạng này càng trầm trọng hơn khi không còn Venezuela hậu thuẫn. Ông cho biết Washington đang nói chuyện với các lãnh đạo cao nhất của Havana và tin rằng một thỏa hiệp có thể đạt được. Ngoại Trưởng Marco Rubio cũng nhiều lần bày tỏ lập trường ủng hộ thay đổi chính trị tại Cuba, dù hành chánh chưa công bố bất kỳ kế hoạch quân sự cụ thể nào.

Quan hệ quân sự giữa Nga và Cuba từ lâu đã khiến Hoa Kỳ lo ngại. Dù ảnh hưởng của Liên Xô trên đảo quốc này suy giảm sau Chiến Tranh Lạnh, Moscow đã từng bước khôi phục hợp tác quốc phòng và tình báo với Havana trong thập niên qua. Giới chức Hoa Kỳ cảnh báo rằng sự hiện diện quân sự Nga gia tăng tại Cuba có thể đặt ra nguy cơ an ninh ngay sát lãnh thổ Hoa Kỳ.

Phi cơ Il-76 là loại vận tải cơ hạng nặng, có khả năng chở khoảng 50 tấn hàng hóa hoặc tới 200 nhân sự. Hãng Aviacon Zitotrans đã bị Hoa Kỳ, Canada và Ukraine trừng phạt vì hỗ trợ trực tiếp cho ngành quốc phòng Nga. Bộ Ngân Khố Hoa Kỳ từng xác nhận hãng này đã vận chuyển hỏa tiễn, đầu đạn và linh kiện trực thăng đến nhiều khu vực trên thế giới.

Hiện vẫn chưa rõ phi cơ Nga mang theo loại hàng hóa nào trong chuyến bay mới nhất đến Cuba. Tuy nhiên, trong các chiến dịch trước tại Venezuela, truyền thông nhà nước Nga và một dân biểu Nga từng xác nhận cùng loại phi cơ đã chuyển giao các hệ thống phòng không Pantsir-S1 và Buk-M2E cho Caracas, càng làm gia tăng cảnh giác của Hoa Kỳ trước các diễn biến mới tại Caribe.