“Băm nát” vỉa hè: Như chưa hề có cuộc... ra quân!

Trào lưu giành giật vỉa hè cũng được lực lượng bán hàng rong, các cơ sở kinh doanh sản xuất nhanh chóng tham gia, khiến vỉa hè ngày càng thêm hẹp. Hành vi xâm chiếm vỉa hè, lòng đường còn diễn ra giữa "thanh thiên bạch nhật", nhưng không hiểu sao, các cơ quan chức năng chẳng thể dẹp được? "Trung tâm thương mại" trên... vỉa hè
Tuyến phố điển hình cho tình trạng này phải kể đến Chùa Bộc (Đống Đa, Hà Nội). Vẻn vẹn trên một trục đường có chiều dài chưa đến 2km, nhưng vài năm trở lại đây, vỉa hè, lòng đường con phố này còn thực hiện một chức năng mới: "Trung tâm thương mại đêm".
Theo quy luật như đã mặc định sẵn, khoảng sau 19h, lũ lượt các ông chủ, bà chủ khệ nệ vác bao tải, trải bạt trưng bày thập cẩm: quần áo, dầy dép, dây lưng, túi mũ,... la liệt, "ăn" gọn phần vỉa hè dọc khu phố. Trong khi đó, các "thượng đế" đến mua hàng thì bầy xe la liệt phía dưới lòng đường, chen lấn chọn hàng, khiến giao thông luôn rơi vào tình trạng lộn xộn, mất trật tự an ninh và đặc biệt gây ùn tắc giao thông nghiêm trọng. Có thời điểm đã 21 giờ đêm, tình trạng tắc đường cục bộ còn diễn ra trên tuyến phố này, mà thủ phạm không ai khác chính là các sạp hàng di động.


Đáng nói, hoạt động của trung tâm thương mại đêm này được diễn ra một cách công khai, khiến nhiều người nghĩ rằng khu phố này là một ngoại lệ. Lân la mua hàng tại một sạp quần áo, chúng tôi được người bán hàng cho biết: "Ngồi đây phải nộp “thóc” cả đấy". Khi được hỏi "thóc" chuyển cho ai, chị bán hàng nói: "Anh cứ dọn hàng ra đấy bán khắc biết".

Vỉa hè, lòng đường đang bị tận thu đến những cm cuối cùng.

Trên trục đường Láng, tình trạng này diễn ra có phần sôi nổi hơn. Theo ghi nhận của PV báo Nguoiduatin.vn, cứ cách 2 - 3m, đoạn đường dài chưa đầy 1km từ cầu Trung Hòa đến cầu Cống Mọc (phường Láng Hạ, Đống Đa, Hà Nội), là một chiếc bạt trải rộng, trên đó bày la liệt các hàng hóa đa dạng về kiểu dáng, phong phú về chủng loại, và chất lượng thì "bảo đảm đến trọn đời" như lời của chủ hàng. Đếm qua cả đoạn đường cũng trên dưới 50 quầy hàng gồm: quần áo, giầy dép, chăn màn,... án ngữ, chẳng kém gì siêu thị!.


Một số người dân khu vực này cho biết, “siêu thị” hoạt động nhộn nhịp nhất vào khoảng 15 giờ chiều và kéo dài đến 10 giờ tối, đúng vào thời điểm đội tự quản, trật tự đô thị đang tuần tiễu. Người tham gia giao thông qua đoạn đường này, ai cũng muốn ngó nghiêng, người mua kẻ bán dừng xe ngổn ngang lấn chiếm 2/3 lòng đường. Giờ tan tầm, tình trạng tắc đường diễn ra thường xuyên. Không ít vụ tai nạn trái khoáy xảy ra chỉ vì khách hàng mải ngắm đồ mà quên nhìn đường.
Được biết, “siêu thị” ngự trên vỉa hè đường Láng có mặt khoảng gần 1 năm nay, không ít lần các cơ quan chức năng ra quân dẹp bỏ nhưng rồi chỉ như "rung cây dọa khỉ". Ngoài việc các chủ hàng luôn có những mánh khóe để lách luật, ít ai còn biết rằng, đằng sau hoạt động buôn bán tại đây là một "thế giới ngầm" tranh đấu quyết liệt và được "bảo kê" đến... "tận kẽ chân răng".
Trong vai một người đang tính kế làm ăn, tôi được anh Đ., một lão làng tại đây tiết lộ: "Em cứ mang ra mà bán, thấy công an hay đội trật tự thì ôm hàng chạy, công an đi thì lại bày ra. Nếu muốn bán số lượng lớn và lâu dài thì phải làm luật đấy. Như bọn anh, để yên ổn làm ăn, bình quân mỗi tháng dốc túi biếu 1, 5 triệu đồng, bán lớn thì luật cao hơn".


Phố không... vỉa hè
Vỉa hè, lòng đường còn trở nên độc đáo hơn với câu chuyện ở phường Cát Linh và phường ô Chợ Dừa (Đống Đa, Hà Nội), khi không ít người lưu thông qua đường Giảng Võ kéo dài (đoạn bên hông khách sạn Horison thuộc phường Cát Linh) phải choáng váng vì cảnh tượng xâm chiếm lòng đường nơi đây. Hầu hết các cửa hàng kinh doanh nhôm kính, khung cửa xếp đều cho hàng hóa, vật dụng tràn xuống lòng đường. Thi thoảng, từ phía trong cửa hàng, bất chợt một một thanh sắt được kéo ra gây cản trở dòng người đang lưu thông qua lại. Điều đáng nói, bên dãy đối diện khách sạn Horison lại không có vỉa hè, khiến tình trạng trưng bày hàng hóa, đậu xe chắn lối đi lại của người dân càng phức tạp. Cách đó không xa, vỉa hè của các tuyến phố như: Cát Linh, Giảng Võ,... cũng đang bị các hộ kinh doanh, nhà hàng chiếm dụng một cách vô tội vạ.


Đảo thêm một vòng lên đường Đê La Thành (thuộc phường ô Chợ Dừa) cảnh tượng chúng tôi ghi lại được là sự hỗn loạn, đua nhau lấn chiếm vỉa hè, lòng đường của các cửa hàng kinh doanh ăn uống, đồ gỗ, sắt thép,... Từ đầu đường Đê La Thành chạy dài tới ngã tư Láng Hạ, các loại ống thép, sắt cây, tấm thép được bày tràn cả ra vỉa hè. Theo đó là những ông thợ trên người với đủ các loại dụng cụ lỉnh kỉnh như máy cắt, máy hàn... làm việc ngay dưới vỉa hè, tất cả tạo thành những cơ sở sản xuất kinh doanh di động ngay trên đường. Chuyện gây xích mích, ẩu đả đánh lộn gây náo loạn cả khu phố xảy ra như cơm bữa.
Đó là đêm, còn ban ngày, do không có chỗ riêng để xe của khách nên những cửa hàng kinh doanh này đã ngang nhiên chiếm dụng vỉa hè làm nơi trông xe, làm người đi bộ chỉ còn cách tràn xuống lòng đường mà đi. Tình trạng lộn xộn kể trên đã dẫn tới việc ùn tắc giao thông thường xuyên và diễn ra từ nhiều năm nay. Tuy nhiên, các cơ quan chức năng vẫn chưa thấy vào cuộc một cách mạnh mẽ để sớm khắc phục tình trạng trên.


Đáng nói, khả năng lấn chiếm lòng đường vỉa hè của các quán bia, nhà hàng chuyên bia hơi và các món nhậu trên đường Nguyên Hồng, Huỳnh Thúc Kháng, Láng Hạ.... cũng rất đáng ngạc nhiên! Từ sau 16 giờ chiều hằng ngày đến đêm là giờ cao điểm, hàng chục dãy bàn ăn san sát chiếm trọn hàng trăm mét vuông vỉa hè. Thậm chí, lòng đường, vỉa hè đối diện các quán cũng bị chiếm dụng làm bãi đỗ xe máy, ô tô chật cứng làm khổ người đi bộ.

Gầm cầu đang bị "xẻ thịt" vô tội vạ.

Có bảo kê?
Vậy có hay không sự bảo kê để nương nhẹ xử lý các cơ sở vi phạm trên địa bàn? Khi được PV báo Nguoiduatin.vn đặt câu hỏi, ông Trần Trí Anh, phó chủ tịch UBND phường ô Chợ Dừa đã vội từ chối và xin được trả lời sau với lý do chưa được chuẩn bị? Cũng với câu hỏi này, bà Hoàng Thúy Lan, phó chủ tịch UBND phường Cát Linh đã nhanh chóng khẳng định: "Đó là việc không được phép, nếu có thông tin, sẽ tiến hành kiểm tra ngay".


Trở lại với những bất cập trong quản lý vỉa hè hiện nay, bà Hoàng Thúy Lan còn cho biết thêm: tuyến Giảng Võ, Đê La Thành đúng là không có vỉa hè. Vì thế, tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường càng gây bức xúc cho người dân khi tham gia giao thông. Mặc dù lực lượng được giao trọng trách giải tỏa vấn đề này là công an đã vào cuộc quyết liệt, mạnh mẽ, nhưng sau mỗi lần ra quân, tình trạng đó đâu lại về đấy. Gần đây nhất, lực lượng chức năng của quận và thành phố đã vào cuộc rất mạnh tay, có nhà hàng còn bị phạt đến mấy chục triệu đồng, nhưng cũng không đủ sức răn đe.
Ông Nguyễn Văn Bảo, phó chủ tịch UBND phường Giảng Võ lại cho rằng: Vấn đề không còn là câu chuyện của một phường, hay một quận nào nữa, mà nó là vấn đề nhức nhối chung của toàn thành phố và toàn xã hội. Vậy bài toán giải quyết cũng rất cần đồng bộ và triệt để, không thể cứ trông chờ vào việc đi kiểm ra xử phạt nữa, bởi thực tế cho thấy người bán hàng chấp nhận thà mất vài bộ bàn ghế còn hơn là vác tiền đi nộp cao hơn nhiều lần.

Ông Đào Ngọc Nghiêm (phó chủ tịch Hội Quy hoạch và Phát triển Đô thị Hà Nội, nguyên giám đốc Sở Quy hoạch Kiến trúc Hà Nội): "Phân cấp chính quyền, cơ quan quản lý là đúng nhưng trách nhiệm lại không rõ ràng. Chúng ta ồ ạt mở tuyến phố nhà hàng, phố bán hàng để rồi không quản lý được các dịch vụ ăn theo, như việc trông xe chẳng hạn. Vì vậy, các điểm kinh doanh tận dụng vỉa hè làm điểm đỗ tràn lan dẫn đến vi phạm. Trách nhiệm thuộc các cơ quan chủ quản. Còn việc các điểm trông xe bùng phát là do nhu cầu. Nhưng điều đó là khó chấp nhận và phải có cơ chế quản lý. Vì nếu cho tồn tại, là tiếp tục khuyến khích các phương tiện giao thông "lao" vào nội đô”.

Quỳnh Chi – Vương Trần