Làm món ăn Việt ở Texas

Houston đất rộng, nắng nhiều, nên vườn nhà nào cũng vậy, hầu như không thiếu bất cứ loại rau nào của Việt Nam. Dù ăn chẳng bao nhiêu, nhưng thích ngắm nhìn cho "no" mắt.

Ngày xưa rộn rã lớp trường

Bây giờ tìm lại chút hương xứ người...

Một góc vườn rau xanh.

Houston cả tháng nay trời không có nắng, lại thiếu mưa. Thời tiết thật lạ, gần hết tháng năm mà "Chị mặt trời" vẫn còn e thẹn, cứ lấp ló sau những đám mây. Đám hoa cỏ, rau trái sau vườn nhà tôi cũng vì thế mà cứ lúc mê, lúc tỉnh, chẳng phát triển nhanh được.

Sáng nay ra thăm, thấy mấy cây dưa leo, khổ qua, mướp, bí... đã ráng vươn lên được tới giàn. Gió đưa lung linh mấy bông hoa vàng nho nhỏ, mong manh thấy thương làm sao.

Lom khom nhìn, thấy có mấy bông cái đong đưa trái dưa bé xíu ở nơi cuống. Chung quanh chẳng thấy chú bướm, cô ong nào lai vãng cả, chắc đi nghỉ lễ hết rồi. Thế là tôi vội chạy vào nhà, lấy cái que ra chấm vào nhụy bông đực. Thôi đành phải làm việc thay lũ ong bướm cho chúng nó "hôn" nhau, thì hoa mới mong kết trái được.

Bông hoa vàng e ấp.

Mấy năm sau này các con đã lớn, lớp già như tôi mới có nhiều thì giờ hơn để hưởng thú điền viên. Houston đất rộng, nắng nhiều, nên vườn nhà nào cũng vậy, hầu như không thiếu bất cứ loại rau nào của Việt Nam. Dù ăn chẳng bao nhiêu, nhưng thích ngắm nhìn cho "no" mắt. Có khi gặt hái rồi, đem năn nỉ bạn bè tiêu thụ giùm. Tốn công, tốn nước, tốn phân, vậy mà lòng cứ vui phơi phới, ấy mới thật lạ kỳ!

Hôm nọ lúc tìm tài liệu làm nước mắm trên mạng, tình cờ thấy đường link dẫn vào trang web của thân hữu Bình Định Quy Nhơn, đọc được bài nước mắm Quy Nhơn, chợt thèm mùi vị của nước mắm quê nhà ghê gớm. Nhớ thuở bé, má tôi thỉnh thoảng cũng làm mắm cho cả nhà ăn. Mùi của mắm lúc rót ra chén thơm ngát, sủi bọt, lên tăm... Trời ơi, nhắc tới thèm chảy nước miếng.

Các thành phẩm homemade.

Đã lâu rồi không được ăn lại chén mắm ngon như vậy nữa. Mấy năm trước có về Quy Nhơn. Lúc vào hàng ăn, thấy thèm, cũng kêu đĩa thịt luộc, mắm nêm, nhưng nói thật, mắm ở hàng quán không thể ngon bằng mắm nhà má tôi làm. Thêm nữa, đêm đó tôi lại bị tào tháo rượt, nên chạy, chẳng dám ăn nữa. Từ đó món ngon này với tôi chỉ còn là "giấc mơ xưa".

Mùa đông năm ngoái, đi chợ Ranch 99 ở Houston, tình cờ thấy bán cá cơm, như gặp lại bạn cũ, mừng quá, mua liền một vỉ, khoảng hơn 1lb. Mua rồi cũng chẳng biết làm gì, chợt nảy ý định làm thử mắm nêm chơi. Chu cha ơi! Trời thương, hay thánh nhân đãi kẻ khù khờ, vậy mà thành công rực rỡ mới lạ chứ. Dĩ nhiên cá đông lạnh không thể làm mắm ngon như cá tươi ở quê nhà. Nhưng so với mấy chai mắm chợ bên này, nhập cảng từ Thái Lan hay Trung Quốc, thì ngon hơn nhiều.

mắm

Lít nước mắm làm năm ngoái vẫn còn đang phơi nắng cho thơm. Hũ mắm nêm mới làm tháng rồi, coi bộ cũng có tương lai lắm.

Thừa thắng xông lên, năm nay, mùa hè đang tới, nắng Houston này phơi mắm thì ngon phải biết. Tôi mua luôn mười vỉ cá, về làm một hũ to (thất nghiệp như lúc này, chắc phải mở tổ hợp sản xuất nước mắm bán quá, không chừng giàu to hihi...).

Làm xong cả tháng nay, mong nắng lên đầy cho mắm thơm, sủi tăm sủi bọt. Vậy mà tới giờ này, chị nắng cứ còn e thẹn mãi. Chán ghê. Lít nước mắm làm năm ngoái vẫn còn đang phơi nắng cho thơm (chắc tác phẩm đầu tay, thấy quý quá nên còn để dành). Hũ mắm nêm mới làm tháng rồi, coi bộ cũng có tương lai lắm.

Trong không khí trong lành, im vắng của ban mai (lũ sóc thấy người nên cũng "lịch sự" tạm tránh mặt), thoang thoảng mùi hương hoa lài ở góc vườn đưa lại, tôi thấy lòng mình thật bình yên. Nhìn lũ rau chua, rau muống, rau dền cơm... lên xanh ngắt, chậu rau đắng, càng cua... đang đua nhau lấn đất giành sân, niềm vui thật sự đang nhảy múa. Tự hỏi lòng, có phải hạnh phúc đời người chẳng cần phải cao xa?

Xì dầu, tương hột home made. Hy vọng hai tháng nữa thành phẩm xì dầu sẽ ra mắt bà con chòm xóm.

Chỉ ít tuần nữa thôi, rau cỏ thu hoạch được, thêm hũ mắm nêm chín tới. Chao ơi, không cần cao lương mỹ vị, chỉ rau luộc chấm mắm nêm cũng quên trời quên đất.

Xa quê đã lâu, nhưng lạ ghê nè, cách ăn cách ở không thay đổi được, cứ thèm mấy món ở quê ngày xửa ngày xưa. Nhất là bây giờ, thức ăn, xì dầu, nước mắm đa phần nhập từ Trung Quốc, Thái Lan, chất lượng kém, hoặc độc hại, thành ra cứ phải tự tìm tòi, làm lấy ăn cho đỡ sợ, cho bớt thèm.
Ở xứ người, thịt cá ê hề, nhưng cứ nhìn hũ mắm nêm là thấy thèm vô cùng món cá nục trụng của mấy bác bán dạo ở khu hai ngày nào. Con cá hấp căng mọng dưới lớp da ánh bạc, phơi thịt trắng tươi từ đường xẻ ở giữa lưng. Cá này thì tự nó đã ngon, chẳng phải làm gì cả, chỉ cần thêm rau muống lặt sơ, để nguyên cọng cuốn với bánh tráng, chấm mắm nêm ớt, tỏi thật cay, vừa ăn vừa hít hà, xuýt xoa. Chu cha, ngon hết biết! Bên đây, món cá nục trụng này chừng như đã đi vào dĩ vãng.

Hũ chanh muối đang khoe mình trong nắng.

Sáng nay, ngắm nhìn hũ mắm, đám rau, những hương vị đậm nét quê hương, mà thấy nhớ vô cùng hương vị mộc mạc, mặn mà của Quy Nhơn ngày cũ...

Theo www.vnexpress.net - ngày 23/05/2011

Bún cá Quy Nhơn trên xứ người

Tháng này, dân đi câu ở Houston bắt đầu câu được cá thu ảo. Không cần phải đi xa, hay chạy tàu ra khơi như dân chuyên nghiệp. Hầu hết ở đây, người ta đi câu như một cách thư giãn.

Cuối tuần chỉ cần vác cần, mua ít mồi tôm hoặc cá, lên xe tới bờ biển Galveston, hay freeport, vậy mà cá thu hoạch nhiều khi ăn không hết.

Hoa dại từ vườn nhà.

Tới khoảng tháng 8-9 là rộ mùa cá lù đù. Hầu như ai cũng biết cá lù đù ướp muối xả chiên lên, dầm nước mắm ớt tỏi ăn rất bắt cơm. Có khi nhiều quá, ăn không hết thì làm khô cá đù đề dành ăn quanh năm.

Món khô này làm mồi nhậu rất bắt. Bạn bè tới chơi, chỉ cần nướng vài con cá lên, xé nhỏ. Chưa hết, ra vườn hái thêm nắm rau mùi, quơ vội trái dưa leo đang còn lủng lẳng trên giàn, đem vô rửa sơ cắt sợi, trộn nước mắm, ớt tỏi, nặn thêm chút chanh. Ố là la, vậy là bạn đã có một đĩa mồi thơm ngát, ngon lành cho đám bạn nhậu. Đây là đặc sản Texas, mà rất nhiều khách phương xa khi tới viếng Houston, vẫn muốn mua một ít về làm quà cho bạn bè.

Đĩa chả cá thu vừa nhồi xong.

Có lẽ ít ai biết, cá lù đù đen (cũng là cá đù, nhưng da đen hơn một chút) làm chả là ngon số một. Loài cá này tới mùa nhiều vô kể nên nó bình dân, mộc mạc hơn cá thu nhiều, như thôn nữ miền quê sánh với tiểu thư thành thị. Nhưng gì thì gì, món chả cá làm bằng cá thu ảo, hay cá đù đen thì vẫn là món ngon khó quên với tất cả mọi người.
Thuở mẹ chồng còn sanh tiền, được vài lần thấy mẹ làm, mùi vị rất ngon nên tôi để ý học. Mà thật ra cũng rất đơn giản, nên sau này câu được cá tôi hay làm chả ăn, vừa tươi ngon, lại tốt cho sức khoẻ. Giờ đây món này đã có một vị trí thường xuyên trong thực đơn của gia đình.

Chả cá thu vừa chiên xong, còn nóng hôi hổi.

Cá đem về, fillet hai bên má, dùng muỗng nạo thịt ra, thêm chút nước muối pha loãng, tiêu, tỏi, rồi dùng dùng tay nhồi đều cho nhuyễn. Sau vài phút, cảm giác khối cá nặng tay, dẻo quẹo là đã xong.

Muốn nêm thêm nước mắm, bột ngọt, bột nghệ, rau thì là băm nhuyễn, hay mặn lạt thì tùy theo khẩu vị của mỗi người. Chả cá ăn với cơm, cuốn bánh tráng rau sống đều ngon, nhưng tôi thích nhất vẫn là món bún cá.

Chả cá chiên thái mỏng.

Nhớ hôm về Quy Nhơn, khi bác tài ngừng xe ở một quán ăn nhỏ, gần Cầu Đôi, nghe bác quảng cáo món bún cá đặc sản nổi tiếng vùng này, mẹ con tôi kêu thử: "Cho hai tô bún cá đi em". Ngay lập tức, cô bé chạy bàn gọi với vào bên trong: "Hai tô bún ké". Trời đất, lâu lắm mới nghe lại được giọng nẫu Bình Định, nghe mới thân thương làm sao.
Con gái tôi thì khúc khích cười vì giọng nẫu này, cháu chưa từng nghe qua bao giờ. Sau này về lại Mỹ cứ nhắc mãi, nhất là mỗi lần nhà nấu bún cá, cháu lại ghẹo: "Mẹ ơi, cho con tô bún ké, một lon cô ke cô le". Giọng cháu ngọng nghịu, nghe thấy thương hết sức.

Bát bún cá Quy Nhơn trên xứ người.

Tô bún cá ở Quy Nhơn lần đó ngon ơi là ngon. Lát cá thu thịt trắng tinh, thêm vài lát chả vàng rượm trên mặt, mùi thơm hành ngò, vị cay ớt chỉ thiên, vị ngọt của cá tươi. Đã lâu lắm rồi mà mùi vị vẫn còn đọng lại trong trí nhớ.
Hôm nay, xứ người mời bạn một bữa bún cá nghen. Nhớ khi ngồi vào bàn phải nói tiếng nẫu với tôi đó. Biết tại sao không? Khi ăn bún cá mà nói chuyện giọng nẫu, bảo đảm tô bún sẽ có hương vị, thơm ngon hơn rất nhiều, sẽ đặt sệt hương vị bún cá Quy Nhơn trong ký ức. Bạn đừng cười, tôi nói thật đấy, bạn thử đi!

Mời các bạn cùng thưởng thức!

Nào, xin mời, chúng mình cùng cầm đũa.
Ấy khoan, bạn cần thêm gì? Bạn muốn thêm ớt, thêm chanh? Hãy chờ, tôi ra vườn chốc lát, sẽ có ngay.
À! Mà hình như mình vẫn còn thiếu gì. Chậc! Đây, bia của bạn, bia tôi, ta hãy cùng nâng ly, cầm đũa. Nào mời!
Nhớ nói tiếng nẫu nữa nghen... Xem ra, niềm vui thật đơn giản, phải không bạn hiền!
Thân ái.

Theo www.vnexpress.net - ngày 25/05/2011