Washington “nghẹt thở” trước giờ G: DHS đứng trước nguy cơ đóng cửa, Trump tới Fort Bragg, Rubio sang Munich

[Gibbs]

Đêm nay, thủ đô Mỹ lại bước vào một canh bạc quen mà không bao giờ bớt căng: ngân sách. Lần này là nguy cơ đứt quãng tài trợ cho Bộ An ninh Nội địa (DHS), kéo theo một dạng “đóng cửa một phần” của chính phủ liên bang, trong bối cảnh Quốc Hội chia rẽ gay gắt quanh vấn đề thực thi di trú liên bang.

Theo các báo cáo, Thượng Viện đã không thông qua được gói cấp ngân sách do không đạt ngưỡng 60 phiếu, khiến viễn cảnh “lapse” tài trợ trở nên rất gần.

DHS gồm những cơ quan nào, và vì sao đóng cửa vẫn… không “đóng” hẳn
DHS không chỉ là một cái tên hành chính. Dưới chiếc ô đó là những cơ quan chạm vào đời sống hàng ngày của người dân: an ninh sân bay, cứu trợ thiên tai, biên phòng, di trú, an ninh mạng, bảo vệ yếu nhân…

Các đơn vị nổi bật thuộc DHS gồm: USCIS (Sở Di trú & Nhập tịch), USCG (Tuần duyên), CBP (Hải quan & Biên phòng), CISA (An ninh mạng & Hạ tầng), FEMA (Cứu trợ thiên tai), ICE (Thực thi Di trú & Hải quan), TSA (An ninh Vận tải), USSS (Mật vụ).

Điều nghịch lý là: dù “shutdown”, phần lớn guồng máy vẫn phải chạy. Nhiều kế hoạch ứng phó cho thấy khoảng 90% nhân sự DHS được xếp diện “thiết yếu” nên vẫn đi làm, nhưng có thể làm việc mà không lĩnh lương cho tới khi Quốc Hội thông qua ngân sách.

ICE và CBP: vẫn hoạt động, dù Quốc Hội giằng co
Điểm khiến cuộc đối đầu lần này đặc biệt “đúng chỗ đau” là: tâm bão nằm ở ICE và CBP. Ngay cả khi DHS rơi vào trạng thái đóng cửa một phần, nhiều hoạt động trọng yếu của thực thi di trú vẫn được dự báo tiếp tục, nhờ cơ chế “thiết yếu” và các nguồn ngân sách/nguồn lực đã có sẵn.

Đảng Dân Chủ muốn siết lại cách thực thi: từ yêu cầu minh bạch hơn, giám sát độc lập, hạn chế các biện pháp bị cho là quá tay… trong khi phía Cộng Hòa phản đối mạnh, cho rằng các điều kiện như đòi trát tòa theo chuẩn tư pháp có thể làm tê liệt phần lớn hoạt động trục xuất.

Một nhánh chuyện nóng: Minnesota vừa “hạ màn” chiến dịch, dư chấn còn nguyên
Cuộc tranh cãi ở Washington cũng bị đẩy nóng bởi dư âm từ các chiến dịch thực địa. Gần đây, “Operation Metro Surge” tại Minnesota được thông báo kết thúc, sau làn sóng phản ứng dữ dội và tranh cãi liên quan tới các vụ nổ súng gây chết người.

Nói cách khác: cuộc đối đầu ngân sách lần này không chỉ là con số trên giấy, mà là một cuộc giằng co về giới hạn quyền lực của thực thi di trú, về cách nhà nước dùng sức mạnh cưỡng chế, và về cái giá xã hội mà mỗi bên cho là “không thể chấp nhận”.

Lịch trình của Trump: Fort Bragg và câu chuyện Venezuela
Trong khi Quốc Hội nín thở trước hạn chót, Tổng Thống Donald Trump lại chọn một điểm đến mang tính biểu tượng: Fort Bragg (North Carolina). Theo thông tin từ Tòa Bạch Ốc, ông sẽ gặp các quân nhân Mỹ liên quan tới chiến dịch bắt giữ cựu lãnh đạo Venezuela Nicolas Maduro. (Chi tiết được tường thuật trong các bản tin theo dõi lịch trình và tình hình chính trị trong ngày.)

Sự lựa chọn ấy gửi đi thông điệp kép: vừa nhấn vào hình ảnh “tổng tư lệnh”, vừa kéo sự chú ý của dư luận ra khỏi cuộc giằng co ngân sách đang bốc khói ở Capitol Hill.

Ngoại giao dồn dập: Rubio tới Munich, “thế giới cũ đã qua”
Ở bên kia Đại Tây Dương, Ngoại Trưởng Marco Rubio xuất hiện tại Hội nghị An ninh Munich (diễn ra cuối tuần này), cùng hơn 50 nghị sĩ Mỹ. Trước giờ khởi hành, ông nói một câu lạnh người: “Thế giới cũ đã qua rồi.”

Chương trình nghị sự tại Munich được kỳ vọng chạm thẳng vào những hồ sơ gai góc nhất: Ukraine và cả những tranh luận xoay quanh Greenland trong bối cảnh trật tự quốc tế bị mô tả như bước vào thời “chính trị quả banh phá” (wrecking-ball politics).

Geneva tuần tới: vòng đàm phán hòa bình Ukraine – Nga – Mỹ tiếp tục
Để bức tranh thêm dày đặc, một diễn biến khác cũng vừa được xác nhận: vòng đàm phán hòa bình ba bên Nga – Ukraine – Mỹ dự kiến diễn ra tại Geneva (Thụy Sĩ) vào thứ Ba và thứ Tư tuần tới. Phía Nga cho biết đoàn sẽ do Vladimir Medinsky dẫn đầu.

Trong khi chiến trường chưa ngừng tiếng pháo, bàn đàm phán lại trở thành nơi mỗi câu chữ đều có thể đổi lấy một khoảng lùi… hoặc một bước trượt.