Trong chiến tranh, có những điều người ta nhìn thấy… và có những điều người ta được kể. Nhưng khi thực tế bắt đầu khác đi so với lời tuyên bố, thì chính niềm tin mới là thứ bị tổn thương đầu tiên. Cuộc chiến Iran – vốn đã không nhận được nhiều sự ủng hộ từ người dân Mỹ – nay lại bước sang một giai đoạn nhạy cảm hơn, khi lần đầu tiên xuất hiện những dấu hiệu cho thấy “bầu trời tuyệt đối” mà Washington từng khẳng định… không còn tuyệt đối nữa.
Tin tức gây chấn động nhất chính là việc một chiến đấu cơ Mỹ bị bắn rơi trên không phận Iran. Trong bối cảnh mà Mỹ vốn được xem là “bá chủ bầu trời”, sự kiện này không chỉ mang ý nghĩa quân sự, mà còn mang tính biểu tượng sâu sắc. Theo các báo cáo ban đầu, một trong hai thành viên phi hành đoàn đã được cứu và đang điều trị y tế, nhưng số phận của người còn lại vẫn chưa rõ ràng.
Chưa dừng lại ở đó, chỉ ít ngày sau, Iran tiếp tục bắn trúng một máy bay chiến đấu khác của Mỹ. Dù phi công đã kịp điều khiển máy bay ra khỏi không phận Iran trước khi nhảy dù và được giải cứu, nhưng sự kiện này càng làm dấy lên câu hỏi: liệu ưu thế tuyệt đối của Mỹ trên bầu trời Iran có thực sự tồn tại?
Người xưa có câu: “Nói thì dễ, làm mới khó.” Trong suốt nhiều tuần, Tổng thống Donald Trump cùng Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth liên tục khẳng định rằng Mỹ và Israel đã kiểm soát hoàn toàn không phận Iran. Những cụm từ như “kiểm soát tuyệt đối”, “không có đối thủ”, “Iran không thể làm gì” được lặp lại nhiều lần trước công chúng.
Thậm chí, ông Trump còn tuyên bố mạnh mẽ rằng Iran “không có hải quân, không có không quân, không có hệ thống phòng không”, và Mỹ có thể tấn công bất kỳ mục tiêu nào mà Tehran “không thể phản kháng”. Những lời lẽ ấy, nếu đặt trong bối cảnh hiện tại, lại càng trở nên nhạy cảm hơn bao giờ hết.
Bởi thực tế chiến trường đã phần nào phản bác những tuyên bố mang tính tuyệt đối đó. Dù Mỹ vẫn giữ ưu thế quân sự vượt trội, nhưng việc hai máy bay bị bắn hạ cho thấy Iran vẫn còn khả năng phản kháng – và đó chính là bản chất của chiến tranh bất đối xứng: kẻ yếu không cần thắng toàn diện, chỉ cần gây tổn thất đủ để làm lung lay niềm tin của đối phương.
“Kiến cắn voi cũng đau” – câu tục ngữ tưởng chừng giản đơn lại phản ánh rất đúng tình thế hiện nay. Iran không cần phải ngang bằng về sức mạnh, chỉ cần chứng minh rằng họ không hoàn toàn bất lực. Và chỉ cần vài sự kiện như vậy, bức tranh “bất khả chiến bại” mà Washington dựng lên đã bắt đầu xuất hiện những vết nứt.
Không chỉ dừng lại ở chiến trường, vấn đề còn lan sang chính trị nội bộ Mỹ. Cuộc chiến vốn đã không được lòng dân, nay lại càng khó thuyết phục hơn. Người dân Mỹ đặt câu hỏi: mục tiêu thực sự của chiến dịch là gì? Tại sao các mục tiêu liên tục thay đổi? Và quan trọng nhất: cái giá phải trả có xứng đáng hay không?
Trong khi đó, nền kinh tế cũng chịu áp lực ngày càng lớn. Việc eo biển Hormuz bị ảnh hưởng đã khiến giá xăng dầu tăng cao, kéo theo chi phí sinh hoạt leo thang. Và như một hệ quả tất yếu, sự ủng hộ dành cho cuộc chiến ngày càng suy giảm.
Đáng chú ý hơn, đây không phải lần đầu các tuyên bố của chính quyền bị đặt dấu hỏi. Trước đó, những khẳng định rằng chương trình hạt nhân Iran đã “bị xóa sổ hoàn toàn” cũng bị các báo cáo tình báo phản bác. Hay những tuyên bố về việc phá hủy hệ thống tên lửa của Iran sau này được cho là đã bị phóng đại, khi thực tế lực lượng Vệ binh Cách mạng vẫn giữ được khoảng một nửa năng lực.
Tất cả những điều đó tạo nên một bài toán chính trị nan giải: khi lợi thế quân sự là điểm tựa lớn nhất, thì bất kỳ dấu hiệu suy yếu nào cũng có thể gây tác động lớn đến niềm tin của công chúng.
“Xây lâu đài trên cát thì dễ, giữ được lâu mới khó.” Những lời tuyên bố mạnh mẽ có thể tạo ra cảm giác chiến thắng nhanh chóng, nhưng nếu không đi kèm với thực tế vững chắc, chúng cũng có thể trở thành con dao hai lưỡi.
Amazon áp dụng chiến thuật “lỗ để thắng”, đang sao chép 100% công thức thương mại nhanh của Trung Quốc.
Tờ Rest of World (RoT) cho hay trong một thế giới mà sự kiên nhẫn của người tiêu dùng ngày càng xa xỉ, Amazon đang dấn thân vào một cuộc đua tốc độ mới. Tuy nhiên, đằng sau những đơn hàng được giao chỉ trong 30 phút là một dấu hỏi lớn về tính bền vững và nhu cầu thực sự của thị trường.
Ngày 17/3 vừa qua, Amazon đã chính thức triển khai thử nghiệm dịch vụ giao hàng trong vòng 30 phút tại một số khu vực trọng điểm ở Mỹ, song song với các lựa chọn giao hàng trong 1 giờ và 3 giờ vốn đã phủ sóng tại hàng ngàn thành phố.
Động thái này được xem là nỗ lực mới nhất của "đế chế" Jeff Bezos nhằm chinh phục mảng thương mại nhanh (quick commerce),một mô hình kinh doanh vốn đang chật vật để tìm chỗ đứng tại các thị trường phương Tây.
Những "phòng thí nghiệm" từ phương Đông
Amazon không hề bước vào cuộc chơi này một cách mù quáng. Hãng đã có những bước chạy đà kỹ lưỡng tại các thị trường mới nổi: dịch vụ giao hàng 10 phút tại Ấn Độ (từ tháng 6/2025) và dịch vụ 15 phút tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (từ tháng 10).
Những thị trường này chính là tấm gương phản chiếu cả tiềm năng rực rỡ lẫn những cạm bẫy chết người của mô hình siêu tốc.
Tại Trung Quốc, thương mại nhanh đã trở thành một nền công nghiệp trị giá 125 tỷ USD với khoảng 25% dân số sử dụng thường xuyên. Đây cũng là nơi nuôi sống khoảng 200 triệu lao động tự do (gig workers), chiếm tới 40% lực lượng lao động thành thị.
Trong khi đó, tại Ấn Độ, các ứng dụng như BlinkIt và Zepto đang dẫn đầu làn sóng này, biến đây trở thành lĩnh vực thu hút vốn đầu tư mạo hiểm hàng đầu trong những năm qua.
Tuy nhiên nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng nhu cầu giao hàng siêu tốc hiện nay phần lớn là sản phẩm của quá trình "nhào nặn" bởi các nền tảng, thay vì giải quyết một vấn đề thực sự cấp thiết của đời sống.
Ông Kartik Hosanagar, Giáo sư về công nghệ và marketing tại Trường Wharton thuộc Đại học Pennsylvania, chia sẻ rằng: "Một phần lớn của phân khúc này được tạo ra thông qua các khoản trợ cấp mạnh tay, tiếp thị sự tiện lợi và hình thành thói quen. Các công ty đã huấn luyện người tiêu dùng mong đợi sự đáp ứng tức thì, bất kể nhu cầu đó có thực sự khẩn cấp hay không."
Dữ liệu từ công ty tư vấn quản lý Kearney cho thấy mức chiết khấu trong thương mại nhanh tại Ấn Độ lên tới 6%-9%, cao hơn hẳn mức 2%-5% của thương mại truyền thống. Dù đã "đốt tiền" không ghê tay, thương mại nhanh hiện cũng chỉ chiếm khoảng 1%-2% tổng mức bán lẻ tại quốc gia này.
Sự tiện lợi này cũng đi kèm với cái giá đắt đỏ về mặt xã hội: tác động môi trường từ những chuyến xe chở không đầy tải, rác thải bao bì gia tăng chóng mặt và áp lực khủng khiếp lên các tài xế. Đầu năm nay, làn sóng đình công của các lao động tự do tại Ấn Độ nhằm phản đối điều kiện làm việc nguy hiểm đã buộc Chính phủ nước này phải yêu cầu các nền tảng ngừng quảng bá dịch vụ giao hàng 10 phút.
Thực tế cho thấy, thị trường Mỹ không phải là mảnh đất màu mỡ cho thương mại nhanh. Năm 2022, hàng loạt startup như Gopuff, Fridge No More hay Buyk đã phải đóng cửa do chi phí lao động quá cao và biên lợi nhuận thấp đến mức phi lý.
Chuyên gia Nir Eyal, tác giả cuốn sách nổi tiếng " Hooked: How to Build Habit-Forming Products" , nhận định rằng mô hình này chỉ phát triển mạnh ở những nơi có mật độ dân cư cực cao, khoảng cách giao hàng ngắn và hệ thống bán lẻ truyền thống rời rạc.
"Ấn Độ và Trung Quốc hội tụ đủ các yếu tố này, còn Mỹ và châu Âu thì không. Tại các thành phố như New York hay London, chi phí lao động khiến bài toán kinh tế trở nên tàn khốc. Còn ở vùng ngoại ô Mỹ, mật độ dân cư và cơ sở hạ tầng giao hàng đều không đủ đáp ứng," ông Eyal phân tích.
Ông cũng nhấn mạnh thêm rằng: "Vấn đề mà thương mại nhanh giải quyết trở nên kém cấp thiết hơn khi một siêu thị mở cửa 24 giờ chỉ cách nhà bạn 5 phút lái xe."
Dù con số lợi nhuận trên từng đơn hàng có vẻ tồi tệ, Amazon dường như đang học theo chiến lược của các gã khổng lồ Trung Quốc như Meituan, Alibaba hay JD.com. Mục tiêu không phải là kiếm lời từ phí giao hàng, mà là sử dụng tốc độ như một "chất gây nghiện" để giữ chân khách hàng trong hệ sinh thái khổng lồ của mình, từ quảng cáo, dịch vụ tài chính cho đến điện toán đám mây và logistics.
"Các số liệu toán học sẽ trông rất tệ nếu bạn đánh giá hoạt động giao hàng một cách cô lập. Nhưng mọi thứ sẽ rất khác nếu bạn tính đến tổng giá trị mà một khách hàng trung thành mang lại khi họ chạm vào mọi ngóc ngách khác trong mạng lưới của hệ thống," Nir Eyal kết luận.
Canh bạc của Amazon vào tốc độ 30 phút tại Mỹ có thể là một bước đi mạo hiểm, nhưng trong cuộc chơi của những gã khổng lồ, kẻ nắm giữ thói quen của người dùng chính là kẻ nắm giữ vương miện.
Chuyên gia cho rằng Mỹ không nên đánh giá thấp lực lượng Houthi ở Yemen khi đồng minh của Iran có khả năng phong tỏa một tuyến đường hàng hải huyết mạch khác.
Houthi cảnh báo sẽ đóng cửa eo biển Bab al-Mandab nếu các nước vùng Vịnh tham chiến. Ảnh: Reuters.
Hôm 1/4, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sắp hoàn thành các mục tiêu chiến lược ở Iran. Ông đe dọa đưa Iran “trở lại thời kỳ đồ đá” nếu nước này không đạt được thỏa thuận trong vòng 3 tuần, khẳng định “chúng ta nắm giữ tất cả quân bài, còn họ thì không”.
Tuy nhiên, Will Todman - nghiên cứu viên cao cấp thuộc Chương trình Trung Đông tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) - cho rằng Iran vẫn còn những quân bài khác.
Các quan chức Iran cảnh báo Houthi sẵn sàng can thiệp sâu hơn nữa nếu Mỹ và Israel thực hiện các động thái quân sự quyết liệt hơn, hoặc nếu các quốc gia vùng Vịnh tham chiến. Bất chấp lời đe dọa, Houthi hiện chưa tấn công giao thông hàng hải qua eo biển Bab al-Mandab.
"Cổng nước mắt" có thể khiến thế giới "rơi lệ"
Sau khi Iran đóng cửa eo biển Hormuz, Bab al-Mandab trở thành điểm nghẽn hàng hải quan trọng nhất ở Trung Đông. Việc gián đoạn đồng thời hoặc tuần tự cả hai eo biển sẽ gây ra cú sốc chưa từng có với thị trường thương mại và năng lượng toàn cầu.
Việc Houthi kiềm chế cho thấy hoặc do họ bị ràng buộc, hoặc do tính toán chiến lược. Lực lượng này có thể đã suy yếu sau đòn tấn công liên tục của Mỹ và Israel vào năm 2025, hoặc có thể bị kìm hãm bởi yếu tố bên ngoài như Saudi Arabia, hoặc đơn giản họ đang chờ thời điểm có đòn bẩy tối đa.
Ông Todman cho rằng khả năng cao thái độ kiềm chế của Houthi sẽ không kéo dài lâu. Ông Trump tiếp tục phát tín hiệu sẵn sàng leo thang hơn nữa với Iran, triển khai thêm hàng nghìn binh lính đến khu vực đồng thời đe dọa tấn công các cơ sở hạ tầng năng lượng quan trọng. Nếu lời nói biến thành hành động và Houthi đáp trả bằng cách tấn công tàu thuyền đi qua eo biển Bab al-Mandab, nền kinh tế toàn thế giới sẽ gặp địa chấn.
Theo National Geographic, eo biển Bab al-Mandab là huyết mạch quan trọng kết nối thị trường châu Âu và châu Á, đồng thời là hành lang xuất khẩu năng lượng mới nổi của Saudi Arabia. Tại điểm hẹp nhất, Bab al-Mandab chỉ rộng khoảng 30 km giữa Yemen và Djibouti. Trước năm 2023, khoảng 9 triệu thùng dầu mỗi ngày đi qua Bab al-Mandab, cùng với một phần đáng kể lượng vận chuyển container hàng hóa toàn cầu.
Đồ họa của ABC News chứng minh tầm quan trọng của hai eo biển Hormuz và Bab al-Mandeb. Saudi Arabia sử dụng đường ống dẫn dầu Đông - Tây khi Iran siết chặt eo biển Hormuz, chuyển năng lượng qua eo biển Bab al-Mandeb.
Bab al-Mandeb có nghĩa là “Cổng nước mắt” hoặc “Cổng than khóc” trong tiếng Arab. Tên gọi này dường như ám chỉ những hiểm nguy khi di chuyển qua eo biển, khi đầy rẫy những dòng chảy và gió ngược, rạn san hô và bãi cạn. Nhiều tàu thuyền trong các thế kỷ và thiên niên kỷ trước bị đắm ở Bab al-Mandeb, còn tàu hiện đại cũng đối mặt với nguy hiểm từ thủy lôi còn sót lại từ xung đột trong quá khứ.
Kênh đào Suez và eo biển Bab al-Mandab là hai mắt xích chiến lược không thể tách rời trên tuyến đường hàng hải nối liền châu Âu và châu Á qua Biển Đỏ. Tổ chức Hàng hải Quốc tế ước tính có tới 1/4 lượng hàng hóa vận chuyển trên thế giới đi qua tuyến đường này, tương đương với vài tỷ tấn hàng hóa mỗi năm.
Lực lượng Houthi từng chứng minh khả năng phong tỏa eo biển này trước đây. Để đồng hành cùng Hamas trong xung đột Dải Gaza từ hôm 7/10/2023, các đợt không kích của Houthi vào tàu vận tải thương mại khiến lưu lượng giao thông qua eo biển Bab al-Mandab giảm mạnh. Lượng dầu vận chuyển giảm hơn 50%, xuống còn khoảng 4 triệu thùng mỗi ngày. Các công ty vận tải biển phải chuyển hướng tàu thuyền đi vòng qua Mũi Hảo Vọng, với thời gian di chuyển lâu hơn, đội thêm chi phí vào các chuỗi cung ứng toàn cầu quan trọng.
Nền kinh tế thế giới chuẩn bị "đón bão"
Đòn tấn công vào tàu thuyền ở eo biển Bab al-Mandab sẽ gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng với Saudi Arabia. Nước này sử dụng đường ống dẫn dầu Đông - Tây để giảm thiểu tác động từ việc Iran siết chặt eo biển Hormuz. Đường ống này vận chuyển dầu thô từ bờ biển phía đông của Saudi Arabia đến cảng Yanbu trên Biển Đỏ, tránh đi qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đường ống này có công suất khoảng 7 triệu thùng mỗi ngày và hiện hoạt động gần hết mức.
Eo biển Bab al-Mandab bất ổn sẽ phá vỡ chiến lược giảm thiểu rủi ro của Saudi Arabia. Không chỉ xuất khẩu dầu mỏ của Saudi Arabia từ Biển Đỏ bị gián đoạn, chính đường ống dẫn dầu Đông - Tây cũng có thể trở thành mục tiêu. Châu Á sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nhất, khi nhận 75% lượng dầu xuất khẩu từ Saudi Arabia. Giá dầu tăng cao đẩy lạm phát, gây áp lực lên ngân sách nhà nước, phức tạp hóa các nỗ lực phục hồi kinh tế trên khắp châu Á và thế giới.
Việc đóng cửa eo biển Bab al-Mandab sẽ gây hệ lụy sâu rộng không chỉ riêng lĩnh vực năng lượng. Ai Cập là ví dụ điển hình, mặc dù nước này chưa trực tiếp tham gia vào xung đột. Kênh đào Suez đóng vai trò then chốt với nền kinh tế Ai Cập, thường xuyên vận chuyển khoảng 30% lượng container toàn cầu và tạo hàng tỷ USD phí quá cảnh. Năm 2023, kênh đào này đạt doanh thu 9,4 tỷ USD .
Do đó, việc ngắt quãng kéo dài hoạt động vận tải trên Biển Đỏ sẽ làm giảm nghiêm trọng dự trữ ngoại hối của Ai Cập, đúng vào thời điểm nền kinh tế nước này gặp khó khăn.
Đồng Ai Cập mất giá, lạm phát ở mức cao, còn chính phủ vật lộn duy trì trợ cấp nhiên liệu và hàng hóa thiết yếu. Tình trạng thiếu năng lượng buộc chính phủ Ai Cập phải thực hiện các biện pháp như cấm doanh nghiệp hoạt động sau 21h và ban hành quy định làm việc từ xa một phần cho người lao động trong khu vực công và tư nhân. Giá lương thực tăng cao ảnh hưởng nặng nề nhất đến nhóm thu nhập thấp nhất ở Ai Cập, với giá các mặt hàng thiết yếu như khoai tây và cà chua tăng hơn 30% chỉ trong vài tuần kể từ khi xung đột bắt đầu.
Cuộc khủng hoảng kinh tế ngày càng trầm trọng ở Ai Cập có thể dẫn tới hiệu ứng domino. Ai Cập chỉ là một trong nhiều quốc gia sẽ rơi vào khủng hoảng nếu lực lượng Houthi phong tỏa eo biển Bab al-Mandab.
“Nếu Mỹ hành động mạnh mẽ hơn nữa, Iran hoàn toàn có thể coi lực lượng Houthi nắm giữ chìa khóa quyết định. Nếu Iran chọn tung lá bài này, nền kinh tế toàn cầu phải trả cái giá rất đắt. Một số nước sẽ phải dùng đến những biện pháp quyết liệt hơn nữa để vượt qua cơn bão này”, ông Todman kết luận.
Theo giới chuyên gia, việc quân đội Mỹ di chuyển binh sĩ vào các khách sạn và tòa nhà dân sự có thể vi phạm luật nhân đạo quốc tế và cả luật chiến tranh của quân đội Mỹ.
Khói bốc lên sau một cuộc tấn công nhằm vào nhà máy lọc dầu Bapco trên đảo Sitra, Bahrain, ngày 9/3. Ảnh: Reuters.
Theo các quan chức quốc phòng Mỹ chia sẻ với New York Times, hệ thống căn cứ quân sự của Mỹ tại Vùng Vịnh đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch không kích của Mỹ nhằm vào Iran.
Tuy nhiên, nhiều binh sĩ đã phải di dời vì các căn cứ này không có hệ thống phòng thủ đủ mạnh để bảo vệ binh sĩ trước tên lửa đạn đạo và UAV của Iran.
Các chuyên gia quân sự cho rằng động thái này cho thấy quân đội Mỹ thiếu chuẩn bị cho cuộc chiến.
Chiến thuật gây tranh cãi để bảo vệ binh sĩ Mỹ
“Đây là cuộc chiến đầu tiên mà Mỹ phải đối mặt khi chúng ta thấy tác động của sức mạnh không quân được phổ biến rộng rãi, các cuộc tấn công tầm xa liên tục được đối thủ thực hiện. Sự thiếu chuẩn bị đã làm bộc lộ những giới hạn”, bà Kelly Grieco, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Stimson, nhận định.
Vấn đề nguy hiểm đến từ tên lửa và UAV của Iran đã làm phức tạp kế hoạch quân sự của Mỹ. Sau hàng nghìn cuộc không kích, Iran vẫn duy trì khả năng phóng tên lửa và UAV khắp khu vực. Điều này khiến một bộ phận lực lượng Mỹ phải rời khỏi các căn cứ, để phân tán vào trong khu dân cư.
Ông Brian Castner, nhà nghiên cứu khủng hoảng tại tổ chức Ân xá Quốc tế (AI), nhận định: “Thật không thể chấp nhận khi lực lượng Mỹ cố ý đặt dân thường vào nguy hiểm bằng cách rời căn cứ và chuyển đến các khách sạn nằm trong các trung tâm thành phố. Các chỉ huy ra lệnh di dời này nên bị điều tra vì vi phạm luật chiến tranh của Mỹ. Binh sĩ không ra khỏi khu vực xung đột mà vào khu dân cư”.
Iran đã kêu gọi người dân vùng Vịnh rời khỏi các khu vực có binh sĩ Mỹ lưu trú. Các cuộc tấn công của Iran sau đó đã khiến một số dân thường thiệt mạng tại UAE, Bahrain và Kuwait.
Cả Sổ tay Luật Chiến tranh của Lầu Năm Góc và Nghị định thư thứ nhất của Công ước Geneva đều quy định cần tránh bố trí lực lượng quân sự nằm trong hoặc gần khu dân cư.
Sổ tay Luật Chiến tranh của Mỹ, được cập nhật năm 2023, nêu rõ: “Các chỉ huy quân sự và quan chức chịu trách nhiệm về an toàn của dân thường phải thực hiện các bước hợp lý để tách dân thường khỏi các mục tiêu quân sự và bảo vệ dân thường khỏi tác động của chiến sự”.
Tuy nhiên, tài liệu này cũng cho phép có sự linh hoạt trong trường hợp binh sĩ cần “đóng quân tại khu vực đông dân để tận dụng các cơ sở sẵn có như nơi trú ẩn, y tế và vệ sinh, thông tin liên lạc hoặc điện năng”.
Chiến thuật của Mỹ có thể cấu thành tội ác chiến tranh?
“Các quy định này khá linh hoạt để tất cả các nghĩa vụ đều được thực hiện ở mức tối đa”, ông Kevin Jon Heller, giáo sư luật quốc tế và an ninh tại Trung tâm Nghiên cứu Quân sự thuộc Đại học Copenhagen, cho biết. Tuy nhiên, ông Heller nói thêm rằng “hành động của Mỹ trong trường hợp này có đặt ra vấn đề pháp lý”.
Theo các chuyên gia, ranh giới vi phạm luật nhân đạo quốc tế nằm ở vấn đề “biện pháp phòng ngừa thụ động”, tức là các biện pháp quân đội thực hiện để bảo vệ dân thường ở gần vị trí quân sự khỏi bị tấn công.
“Các biện pháp phòng ngừa thụ động là bắt buộc, nhưng thường không được tuân thủ. Việc bố trí binh sĩ trong các công trình dân sự nơi vẫn có dân thường sinh sống, như khách sạn hoặc chung cư, chính là vi phạm quy định về phòng ngừa thụ động”, ông Michael Schmitt, giáo sư luật quốc tế tại Đại học Reading, cho biết.
Nghị định thư thứ nhất của Công ước Geneva và Luật Chiến tranh của Mỹ cho phép một số linh hoạt khi bố trí lực lượng trong khu dân cư, nếu khu vực đó đang có giao tranh trực tiếp.
“Điều này không áp dụng với tình hình hiện tại của lực lượng Mỹ ở Trung Đông, vì binh sĩ Mỹ không được triển khai tới các thành phố để bảo vệ dân thường khỏi bị tấn công. Trên thực tế là... ngược lại. Lực lượng đang cố tránh bị tấn công bằng cách ở trong khách sạn, vốn sẽ không phải mục tiêu hợp pháp, nếu không có binh sĩ”, nhà nghiên cứu khủng hoảng Brian Castner nói.
Nếu quân đội cố tình sử dụng dân thường làm “lá chắn sống” để bảo vệ binh sĩ khỏi các cuộc tấn công của tên lửa và UAV đến từ Iran, chiến thuật này có thể cấu thành tội ác chiến tranh. Các lực lượng nổi dậy thường sử dụng chiến thuật này trong các cuộc xung đột với lực lượng quân đội lớn mạnh hơn.
Theo New York Times, trước những khó khăn mà quân đội Mỹ đang đối mặt, Lầu Năm Góc trong tuần trước đã tìm kiếm nhà thầu cung cấp các hầm trú ẩn lắp ráp sẵn, để có thể nhanh chóng vận chuyển tới Trung Đông, nhằm “bảo vệ nhân sự khỏi các mối đe dọa từ sóng nổ và mảnh văng”.
Iran tuyên bố sẽ đẩy Mỹ vào 'địa ngục'. Các quan chức quân sự Iran cảnh báo Mỹ và Israel sẽ phải đối mặt với “cánh cổng địa ngục” nếu xung đột leo thang, lặp lại đúng lời đe dọa mà Donald Trump từng đưa ra trước đó.
Mỹ bắt cháu gái Tướng Qassem Soleimani, gia đình phủ nhận liên quan.
TT Trump tung video Mỹ không kích Iran, tiêu diệt nhiều tướng quân đội Ông Trump đăng video trên nền tảng Truth Social cho thấy hình ảnh một cuộc không kích tiến hành trên lãnh thổ Iran. Tổng thống Mỹ tuyên bố nhiều lãnh đạo quân sự tại Iran đã “bị loại bỏ” trong cuộc không kích quy mô lớn tại Tehran.
Iran cảnh báo “cánh cửa địa ngục” sẽ mở ra với Mỹ
Các quan chức quân sự Iran cảnh báo Mỹ và Israel sẽ phải đối mặt với “địa ngục” nếu xung đột leo thang, lặp lại đúng lời đe dọa mà Donald Trump từng đưa ra trước đó.
Tuyên bố được đưa ra sau khi ông Trump dọa sẽ trút xuống Iran “địa ngục” nếu Tehran không đạt thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz trước ngày 6/4.
Thiếu tướng Ali Abdollahi Aliabadi, Tư lệnh Bộ chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya tại Tehran. Ảnh: Tasnim
Thiếu tướng Ali Abdollahi Aliabadi, Tư lệnh Bộ chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya tại Tehran, cảnh báo “cánh cửa địa ngục sẽ mở ra với các người” nếu các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng của Iran tiếp diễn, theo hãng tin Mehr ngày thứ bảy.
“Đừng quên, nếu xung đột mở rộng, toàn bộ khu vực sẽ trở thành địa ngục đối với các người. Ảo tưởng đánh bại Cộng hòa Hồi giáo Iran đã biến thành một vũng lầy sẽ nuốt chửng các người”, ông Ebrahim Zolfaghari, người phát ngôn của bộ chỉ huy, nói.
Bộ chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya là cơ quan đầu não điều hành các hoạt động tác chiến của lực lượng vũ trang Iran.
Không kích vào khu vực tìm kiếm phi công mất tích
Hãng thông tấn Tasnim, có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, đưa tin các cuộc không kích đã xảy ra tại khu vực được cho là nơi phi công của chiếc tiêm kích bị bắn rơi ở Iran hôm 3/4 đang hiện diện.
Thống đốc địa phương nói với hãng tin này rằng ít nhất ba người đã thiệt mạng trong các cuộc không kích, đồng thời cho rằng Mỹ và Israel đứng sau các đòn tấn công.
Một quan chức Israel cho hay quân đội nước này đang chia sẻ thông tin tình báo với phía Mỹ và đã tạm dừng các cuộc tấn công tại khu vực được cho là nơi phi công mất tích.
Iran bác tối hậu thư 48 giờ “hoảng loạn, bất lực” của ông Trump
Bộ chỉ huy quân sự trung ương Iran bác bỏ lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về việc phá hủy hạ tầng trọng yếu nếu Tehran không chấp nhận thỏa thuận hòa bình trong vòng 48 giờ.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra cảnh báo đối với Iran trong ngày 4/4 theo giờ địa phương thông qua một đăng tải trên nền tảng Truth Social.
“Hãy nhớ tôi cho Iran 10 ngày để ĐẠT ĐƯỢC THỎA THUẬN hoặc MỞ EO BIỂN HORMUZ. Thời gian đang cạn dần, còn 48 giờ trước khi địa ngục thực sự giáng xuống họ. Vinh danh Chúa!”, ông Trump viết.
Ông Trump cũng đe dọa nhắm mục tiêu vào các cơ sở điện của Iran, nếu Tehran không mở lại eo biển Hormuz trước hạn chót 20h tối 6/4 theo giờ miền Đông nước Mỹ.
Khi lần đầu gia hạn thời gian vào cuối tháng trước, ông Trump từng cho Iran 48 giờ mở để lại eo biển Hormuz. Sau đó, ông gia hạn thêm vài ngày, rồi lùi hạn đến ngày 6/4. Lý do khiến ông nới rộng thời hạn là bởi các cuộc đàm phán đang “diễn ra rất tốt đẹp”.
Hãng tin Tasnim của Iran đưa tin ngày 4/4 rằng các tàu chở các mặt hàng thiết yếu đi qua eo biển Hormuz sẽ được tạo điều kiện lưu thông.
Tuy nhiên chưa rõ Iran định nghĩa cụ thể những mặt hàng nào là “thiết yếu”, cũng như liệu nước này có tiếp tục phong tỏa nghiêm ngặt đối với các tàu đến từ những quốc gia mà họ coi là thù địch hay không.
TT Trump: Nhiều lãnh đạo quân sự của Iran đã bị loại bỏ
Ông Donald Trump đăgn video tuyên bố nhiều lãnh đạo quân sự Iran đã “bị loại bỏ” trong “cuộc tấn công quy mô lớn”.
“Rất nhiều lãnh đạo quân sự Iran, những người đã dẫn dắt họ một cách yếu kém và thiếu sáng suốt, đã bị loại bỏ, cùng với nhiều mục tiêu khác, trong cuộc tấn công quy mô lớn này tại Tehran!”, ông Trump viết trên mạng xã hội, kèm theo một video ghi lại các vụ nổ.
Video có hình ảnh tối, nhưng có thể nghe rõ các tiếng nổ lớn và âm thanh của máy bay.
Iran khẳng định sẵn sàng đáp trả mọi kịch bản từ Mỹ
Ngày 4/4, Tehran tuyên bố đã sẵn sàng cho mọi kịch bản mà Washington có thể triển khai. Theo phía Iran, một phần trong những đe dọa đó đã bắt đầu trở thành hiện thực, bao gồm các đòn tấn công nhằm vào cơ sở điện năng của nước này trong vài ngày gần đây.
Iran cũng khẳng định họ có đủ phương tiện và năng lực để đáp trả nếu các đe dọa tiếp tục được thực thi. Tehran cảnh báo có thể nhắm vào các mục tiêu tương tự trong khu vực, đặc biệt là tại Israel.
Đây là thông điệp được lặp lại nhiều lần từ phía Iran. Tehran cho rằng họ đã chứng minh được năng lực quân sự, trái với những gì Mỹ nhận định và vẫn có thể đáp trả tương xứng, gây thiệt hại cho đối phương, đồng thời bảo vệ lãnh thổ của mình.
Israel chờ Mỹ bật đèn xanh tấn công cơ sở năng lượng Iran
Israel đang chuẩn bị tấn công các cơ sở năng lượng của Iran nhưng vẫn chờ tín hiệu chấp thuận từ Mỹ, một quan chức quốc phòng cấp cao của Israel cho biết ngày 4/4, đồng thời nói thêm rằng nếu diễn ra, các cuộc tấn công này nhiều khả năng sẽ xảy ra trong vòng một tuần tới.
Phát biểu được đưa ra sau khi Donald Trump đưa ra tối hậu thư 48 giờ, yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz, đàm phán với Washington, hoặc sẽ phải đối mặt với “địa ngục”.
Ông Netanyahu: Israel sẽ tiếp tục đánh mạnh vào Iran
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết nước này sẽ tiếp tục tấn công mạnh vào Iran, sau khi các đòn không kích nhằm vào cái mà ông gọi là “cỗ máy kiếm tiền” của Tehran.
“Sau khi chúng tôi phá hủy 70% năng lực sản xuất thép của họ, vốn là nguyên liệu đầu vào cho các loại vũ khí được sử dụng chống lại chúng tôi,” ông nói, “hôm nay chúng tôi đã tấn công các nhà máy hóa dầu của họ”.
“Đây là hai nguồn tạo tiền chính, tài trợ cho cuộc chiến khủng bố nhằm vào chúng tôi và cả thế giới”.
“Chúng tôi sẽ tiếp tục đánh họ, như tôi đã cam kết.”
Tiếp tục tìm kiếm phi công Mỹ mất tích tại Iran
Cuộc tìm kiếm bước sang ngày thứ hai tại khu vực hẻo lánh ở Iran để tìm phi công Mỹ mất tích sau khi chiến đấu cơ bị bắn rơi.
Iran kêu gọi người dân giao nộp “phi công đối phương” để nhận thưởng, trong khi Washington đối mặt áp lực gia tăng khi xung đột bước sang tuần thứ 6.
Khả năng một quân nhân Mỹ còn sống và đang chạy trốn trên lãnh thổ Iran khiến tình hình thêm nhạy cảm, trong bối cảnh triển vọng đàm phán vẫn rất mong manh và mức độ ủng hộ cuộc chiến tại Mỹ đang suy giảm.
Nhà máy hóa dầu của Iran bị tấn công
Ngày 4/4 theo giờ địa phương, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu xác nhận Israel đã tấn công các nhà máy hóa dầu của Iran.
Cùng ngày, Tehran cho biết nhiều nhà máy hóa dầu ở tỉnh Khuzestan, tây nam Iran, bị hư hại do các cuộc không kích diễn ra trong ngày.
“Tôi đã hứa với các bạn rằng chúng ta sẽ tiếp tục nghiền nát chế độ khủng bố ở Tehran, đó chính xác là những gì chúng ta đang làm. Sau khi chúng tôi phá hủy 70% năng lực sản xuất thép của họ, hôm nay chúng tôi tấn công các nhà máy hóa dầu của họ. Hai lĩnh vực này chính là cỗ máy kiếm tiền của họ, để tài trợ cho cuộc chiến khủng bố chống lại chúng ta và chống lại toàn thế giới”, ông Netanyahu tuyên bố.
Quân đội Israel xác nhận họ đã tấn công nhà máy tại một tổ hợp hóa dầu ở Mahshahr, tây nam Iran, cùng “hai nhà máy quan trọng được sử dụng để sản xuất vật liệu cho chất nổ, tên lửa đạn đạo và các loại vũ khí khác”.
“Thiệt hại đối với các cơ sở hạ tầng này sẽ làm gián đoạn khả năng của chính quyền Iran trong việc chế tạo nhiều loại vũ khí nhằm vào Israel”, Lực lượng Phòng vệ Israel cho biết trong một tuyên bố.
Trong khi đó, hãng thông tấn Mehr của Iran đưa tin các đám cháy đã “được khống chế và dập tắt hoàn toàn”. Trong chiến dịch quân sự tại Iran, Israel ngày càng nhắm mục tiêu vào các trung tâm công nghiệp của Iran, bao gồm nhà máy thép, nhà máy xi măng và các tổ hợp hóa dầu.
Lần đầu tiên sau rất nhiều năm, mọi giông bão thật sự đã đi qua.
Ngày tôi đưa đơn ly hôn, chồng chỉ nhìn lướt qua rồi cười nhạt:
“Muốn tự do thì đưa anh 2 tỷ.”
Tôi chết lặng.
8 năm hôn nhân, thanh xuân, nước mắt, những lần nhẫn nhịn vì con… cuối cùng trong mắt anh chỉ đáng giá bằng một cuộc trao đổi sòng phẳng.
Tôi đau, nhưng không tranh cãi. Sau một đêm thức trắng, tôi chuyển đủ 2 tỷ vào tài khoản của anh, kèm đúng một dòng tin nhắn:
“Coi như tôi trả tiền để thoát khỏi cuộc đời anh.”
Anh ký đơn rất nhanh.
Ngày bước ra khỏi tòa, tôi không khóc. Tôi chỉ thấy nhẹ nhõm. Dù mất một số tiền lớn, nhưng ít ra tôi cũng lấy lại được thứ mà suốt nhiều năm qua mình đã đánh mất: sự bình yên.
Sau ly hôn, tôi dọn về căn hộ nhỏ, tập quen với cuộc sống chỉ có hai mẹ con. Ban đầu rất khó khăn, nhưng càng sống tôi càng nhận ra, hóa ra không có anh, nhà cửa lại ít tiếng thở dài hơn hẳn.
Còn chồng cũ thì khác.
Nghe người quen kể lại, chỉ vài tuần sau ly hôn anh đã công khai qua lại với một người phụ nữ trẻ hơn mình gần chục tuổi. Tôi nghe xong chỉ cười nhạt. Hóa ra 2 tỷ tôi đưa không chỉ mua tự do cho mình, mà còn giúp anh thoải mái bước sang cuộc đời mới nhanh đến thế.
Tôi tưởng mọi chuyện đã khép lại.
Cho đến đúng 3 tháng sau, vào một buổi tối mưa lớn, chuông cửa nhà tôi vang lên.
Mở cửa ra, tôi chết sững khi thấy chồng cũ đứng đó. Người đàn ông từng luôn cao ngạo, sĩ diện hơn tất cả, giờ quần áo nhàu nhĩ, mặt mũi hốc hác. Và điều khiến tôi không tin nổi là… anh quỳ sụp xuống ngay trước cửa.
Anh ngẩng lên nhìn tôi, giọng khản đặc:
“Anh xin em… quay lại đi.”
Tôi đứng chết lặng vài giây rồi chỉ hỏi đúng một câu:
“Vì sao?”
Anh cúi gằm mặt, bàn tay siết chặt đến run lên. Mãi rất lâu sau, anh mới nghẹn giọng nói ra lý do khiến tôi lạnh cả sống lưng:
“Anh không phải bố thằng bé…”
Tôi như bị ai giáng một cú thật mạnh vào đầu.
Hóa ra sau ly hôn, người phụ nữ anh vừa quen đã báo có thai và ép anh cưới. Anh tin đứa bé là con mình nên dốc gần hết số tiền 2 tỷ tôi đưa để mua nhà, sắm sửa, lo cưới hỏi, chăm sóc cô ta như bà hoàng.
Cho đến vài ngày trước, trong một lần cãi nhau, anh vô tình phát hiện ra cô ta vẫn qua lại với người cũ. Không tin, anh lén làm xét nghiệm. Kết quả trả về như một cái tát:
Đứa bé trong bụng không phải con anh.
Người phụ nữ ấy ôm hết tiền bỏ đi ngay sau đó.
Anh vừa mất tiền, mất sĩ diện, mất luôn cả người mà anh từng tưởng là “tình yêu mới”.
Một nữ du khách đã lên tiếng tố cáo bị nhân viên tại một khu nghỉ dưỡng trên đảo Koh Lipe, Thái Lan, lén theo dõi và quay lén khi đang thay đồ trong phòng nghỉ, khiến dư luận không khỏi bức xúc.
Rợn người cảnh gã đàn ông ngồi xổm quay lén cô gái trẻ, camera bóc trần bộ mặt thật
Theo đoạn video được đăng tải trên TikTok, nạn nhân tên Anna cùng bạn trai rơi vào trạng thái hoảng loạn khi phát hiện có người đứng bên ngoài căn phòng của họ và nhìn vào bên trong. Trong một đoạn clip khác, Anna kể lại sự việc với giọng run rẩy, cho thấy mức độ sợ hãi sau khi phát hiện hành vi này.
Anna cho biết hai người dự định lưu trú tại khu nghỉ dưỡng trong 7 ngày, tuy nhiên sự việc xảy ra khi họ mới ở được 3 ngày. Trước đó, ngay từ đêm đầu tiên, cả hai đã nghe thấy những âm thanh và tiếng nói bất thường bên ngoài phòng vào mỗi tối, khiến họ cảm thấy không yên tâm.
Đến đêm xảy ra sự việc, Anna cáo buộc một nhân viên khu nghỉ dưỡng đã đứng bên ngoài quan sát và quay lén cô khi đang thay đồ trước khi đi tắm. Cô cũng cho rằng người này có thể không phải người địa phương mà là lao động mang quốc tịch Myanmar.
Nữ du khách hoảng loạn phát hiện có người đứng ngoài lén nhìn và quay lại khi đang thay đồ trong khu nghỉ dưỡng. Ảnh: @arnabarbie/TikTok
Sau khi phát hiện sự việc, cặp đôi đã quyết định rời khỏi khu nghỉ dưỡng vào khoảng 1 giờ sáng để tìm nơi ở khác. Dù phía khu nghỉ dưỡng đề nghị đổi phòng, họ cho biết không còn cảm thấy an toàn để tiếp tục lưu trú.
Hai ngày sau khi đăng tải video đầu tiên, Anna cập nhật rằng cảnh sát đã đến làm việc với họ và tiến hành hỗ trợ. Theo lời cô, cơ quan chức năng đã thẩm vấn các nghi phạm, xác định được đối tượng liên quan và sẽ tiến hành các bước pháp lý tiếp theo.
Ngoài ra, chủ khu nghỉ dưỡng cũng đã liên hệ để trao đổi về vụ việc. Anna cho biết cô và bạn trai dự định gặp bác sĩ tâm lý để ổn định tinh thần sau cú sốc.
Trong bài đăng của mình, Anna bày tỏ mong muốn sự việc sẽ trở thành lời cảnh báo cho những người khác khi đi du lịch. Cô cho rằng việc du lịch tại Thái Lan vẫn mang lại nhiều trải nghiệm tích cực, nhưng du khách cần giữ sự cảnh giác và kiểm tra kỹ nơi lưu trú để đảm bảo an toàn.
Một ngày sau đó, Anna cho biết cảnh sát đã thông báo nghi phạm đã được bàn giao cho Cục Di trú để tiến hành trục xuất khỏi Thái Lan.
Về phía khu nghỉ dưỡng, đơn vị này đã đồng ý hoàn trả cho cặp đôi 16.500 baht, tương đương khoảng 11,5 triệu đồng, bao gồm chi phí lưu trú, chi phí y tế và các khoản di chuyển mà họ đã thanh toán trước đó. Ngoài ra, để bồi thường cho tổn thất tinh thần và thời gian bị ảnh hưởng, khu nghỉ dưỡng chi trả thêm 1.750 baht mỗi người, tương đương khoảng 1,2 triệu đồng.
Vụ việc tiếp tục thu hút sự quan tâm của cộng đồng, làm dấy lên những lo ngại về vấn đề an toàn và quyền riêng tư của du khách tại các cơ sở lưu trú, đặc biệt tại những điểm du lịch nổi tiếng.
Người dân cho biết, xe máy và ba lô của nam thanh niên được phát hiện tại khu vực chân cầu Phú Mỹ.
Nam sinh mất liên lạc với gia đình, xe máy và ba lô được phát hiện tại khu vực chân cầu Phú Mỹ (Ảnh: Người nhà cung cấp).
Báo Dân trí đưa tin, anh Tôn Huỳnh Long (SN 2002, quê Vĩnh Long) cho biết, hai ngày qua gia đình đã rong ruổi khắp TPHCM để tìm kiếm em trai là Tôn Huỳnh Tấn Sang (SN 2005) nhưng chưa có kết quả.
Trước đó, theo trang chuyên đề Công an TPHCM, vào sáng 5/4, người dân phát hiện xe máy BKS 64-CA – 024.10 cùng chiếc ba lô chứa các đồ dùng cá nhân do ai đó bỏ lại dưới khu vực chân cầu Phú Mỹ (phường Cát Lái, TPHCM), liền trình báo cơ quan công an.
Tiếp nhận thông tin, công an nhanh chóng có mặt tại hiện trường để xác minh, làm rõ. Qua giấy tờ tùy thân để lại trong ba lô, công an xác định được danh tính của người đã để lại các tài sản trên và liên hệ với gia đình em Sang.
Người nhà của em Sang cho biết, Sang đang là sinh viên năm 3 của một trường đại học uy tín tại TPHCM. Thời gian gần đây em có biểu hiện khá căng thẳng, lo âu. Vào ngày 4/4, Sang lấy xe máy rời khỏi nhà sau đó mất liên lạc, gia đình tìm kiếm khắp nơi nhưng chưa thấy.
Sau khi nhận thông tin phát hiện xe máy, ba lô của Sang gần cầu Phú Mỹ, lo sợ em làm điều dại dột, gia đình đã tổ chức tìm kiếm dọc khúc sông nơi phát hiện chiếc xe máy bỏ lại nhưng không phát hiện được gì. Người thân cũng đã liên hệ bạn bè và những mối quan hệ khác của nam sinh viên nhưng đến nay vẫn chưa có tung tích.
Người dân phát hiện hoặc có thông tin liên quan đến Sang, vui lòng liên hệ người nhà qua số điện thoại 0784.319.303 để hỗ trợ tìm kiếm.
Theo tử vi, có 3 con giáp nổi tiếng thích gây gổ trong tình yêu nhưng lại sở hữu trái tim chân thành, cuồng nhiệt, khiến người bên cạnh vừa yêu vừa giận, khó lòng rời xa.
Con giáp Mão: Lãng mạn nhưng dễ hờn dỗi
Con giáp Mão có thể buồn vì một chi tiết nhỏ như đối phương quên món ăn yêu thích hay một lời chào chưa đủ ấm áp.
Người thuộc con giáp Mão nổi tiếng là những người tình lãng mạn, tinh tế và nhạy cảm.
Trong tình yêu, họ luôn dành trọn tâm huyết, thích tạo bất ngờ nhỏ và dùng những lời nói dịu dàng để vun đắp cảm xúc.
Con giáp này luôn mong muốn mối quan hệ của mình giống như trong phim, nơi mỗi ngày đều tràn đầy sự quan tâm và yêu thương.
Tuy nhiên, chính vì đặt kỳ vọng cao nên khi thực tế không như mong đợi, con giáp Mão dễ rơi vào trạng thái khó chịu.
Họ có thể buồn vì một chi tiết nhỏ như đối phương quên món ăn yêu thích hay một lời chào chưa đủ ấm áp.
Những điều tưởng chừng vụn vặt lại khiến người tuổi Mão dễ nổi nóng và tạo ra những cuộc cãi vã nhẹ.
Dẫu vậy, bản chất của con giáp này vẫn là người tốt bụng và chân thành. Sau khi bình tĩnh, họ thường chủ động làm hòa bằng ánh mắt dịu dàng hoặc lời xin lỗi đầy tình cảm.
Điều người tuổi Mão thực sự cần là cảm giác an toàn và sự khẳng định từ đối phương.
Khi được thấu hiểu, con giáp này sẽ trở nên dịu dàng, trung thành và sẵn sàng thay đổi để vun đắp tình yêu lâu dài.
Con giáp Tỵ: Cuồng nhiệt nhưng đầy bất an
Khi đã tin tưởng, con giáp Tỵ lại trở thành người yêu vô cùng cuồng nhiệt. Họ sẵn sàng hy sinh, nỗ lực và đồng hành lâu dài.
Con giáp Tỵ mang vẻ ngoài bí ẩn, điềm tĩnh nhưng bên trong lại là trái tim nồng nhiệt. Với họ, tình yêu là nguồn năng lượng quan trọng, giúp cuộc sống trở nên ý nghĩa và rực rỡ hơn.
Chính vì coi trọng tình cảm nên người tuổi Tỵ thường đặt nhiều kỳ vọng và dễ trở nên bướng bỉnh.
Trong mối quan hệ, con giáp này thường xuyên đặt câu hỏi về tình cảm của đối phương. Dù đã nhận được sự khẳng định, họ vẫn có xu hướng nghi ngờ và cảm thấy chưa đủ.
Điều này xuất phát từ sự nhạy cảm và nỗi sợ bị tổn thương. Trái tim người tuổi Tỵ như được bao bọc bởi lớp vỏ cứng, chỉ khi nhận được sự bao dung và thấu hiểu, họ mới thực sự mở lòng.
Khi đã tin tưởng, con giáp Tỵ lại trở thành người yêu vô cùng cuồng nhiệt. Họ sẵn sàng hy sinh, nỗ lực và đồng hành lâu dài.
Những lần tranh cãi của họ thường bắt nguồn từ sự lo lắng và mong muốn giữ chặt tình yêu.
Vì vậy, dù đôi lúc khiến đối phương mệt mỏi, nhưng tình cảm chân thành của con giáp này vẫn khiến người bên cạnh khó lòng buông bỏ.
Con giáp Thân: Hài hước nhưng cảm xúc thất thường
Con giáp Thân có thể khiến đối phương bật cười vì sự hài hước, nhưng ngay sau đó lại giận dỗi vì một câu nói vô tình.
Người thuộc con giáp Thân có tính cách hoạt bát, linh hoạt và giàu cảm xúc. Trong tình yêu, họ mang đến sự tươi mới, sáng tạo và đầy bất ngờ.
Tuy nhiên, chính sự nhạy cảm và thẳng thắn khiến con giáp này dễ thay đổi tâm trạng, từ vui vẻ sang buồn bã chỉ trong thời gian ngắn.
Con giáp Thân có thể khiến đối phương bật cười vì sự hài hước, nhưng ngay sau đó lại giận dỗi vì một câu nói vô tình.
Họ không giỏi che giấu cảm xúc và thường bộc lộ tất cả suy nghĩ của mình. Những cuộc cãi vã đôi khi đến nhanh nhưng cũng qua nhanh, bởi bản chất người tuổi Thân không để bụng lâu.
Dù hay gây gổ, con giáp này vẫn mang đến nguồn năng lượng tích cực và sự thú vị cho mối quan hệ.
Tình yêu của họ giống như một hành trình nhiều màu sắc, có lúc ồn ào, có lúc lắng dịu nhưng luôn tràn đầy sức sống.
Ở bên người tuổi Thân, đối phương sẽ vừa được tận hưởng tiếng cười, vừa cảm nhận tình cảm sâu sắc.
3 con giáp khiến chuyện tình luôn dậy sóng
Có thể thấy, ba con giáp tuổi Mão, tuổi Tỵ và tuổi Thân đều có điểm chung là dễ gây gổ trong tình yêu nhưng xuất phát từ cảm xúc chân thành.
Sự bướng bỉnh của con giáp tuổi Mão, sự bất an của con giáp tuổi Tỵ hay sự thất thường của con giáp tuổi Thân đều khiến mối quan hệ trở nên nhiều cung bậc.
Chính những lúc giận hờn rồi làm hòa ấy lại khiến tình yêu thêm đậm sâu, khó quên.
Nếu người bạn yêu thuộc một trong những con giáp này, hãy chuẩn bị cho hành trình tình cảm đầy màu sắc.
Có thể sẽ có những lần tranh cãi, giận dỗi, nhưng đổi lại là sự chân thành và cuồng nhiệt. Và chính điều đó khiến tình yêu với những con giáp này luôn vừa ngọt ngào, vừa mãnh liệt, khiến người ta "vừa yêu vừa hận" nhưng không thể rời xa.
Nếu lần đầu đến Kathmandu, nhiều du khách thường bất ngờ khi bắt gặp con số năm 2082 xuất hiện trên báo chí, lịch treo tường, giấy tờ hành chính hay thậm chí trong các thông điệp chúc mừng năm mới của cơ quan nhà nước.
Với người Nepal, điều này hoàn toàn không phải là câu chuyện giả tưởng. Đó là một phần quen thuộc trong đời sống và bản sắc văn hóa của họ. Trong sinh hoạt hằng ngày, người dân vẫn sử dụng hệ lịch truyền thống của đất nước, đồng thời có thể linh hoạt chuyển sang Công lịch khi làm việc, giao thương hoặc giao tiếp quốc tế.
Vì sao Nepal “đi trước” thế giới hơn nửa thế kỷ?
Trong khi phần lớn các quốc gia đang bước vào năm 2026 theo Công lịch, tại Nepal, nhiều loại giấy tờ chính thức như văn bản hành chính, hồ sơ trường học hay các biểu mẫu trong đời sống vẫn ghi năm 2082. Sự chênh lệch tưởng chừng khó hiểu này bắt nguồn từ hệ lịch truyền thống mang tên Bikram Sambat.
Bikram Sambat (thường viết tắt là BS) là hệ thống lịch chính thức của Nepal và được sử dụng rộng rãi trong các hoạt động của nhà nước cũng như đời sống xã hội. So với Công lịch, hệ lịch này “nhanh” hơn khoảng 56 năm 8 tháng.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa hai hệ lịch không hoàn toàn cố định trong suốt cả năm. Tùy theo từng giai đoạn, Bikram Sambat có thể sớm hơn Công lịch khoảng 56 năm, đôi khi chênh lệch lên tới 57 năm.
Một điểm khác biệt đáng chú ý là thời điểm bắt đầu năm mới. Theo Bikram Sambat, năm mới được tính từ ngày 1 của tháng Baisakh, rơi vào khoảng giữa tháng 4 theo Công lịch.
Chẳng hạn, năm 2082 theo lịch Bikram Sambat chính thức bắt đầu từ ngày 14/4/2025 theo Công lịch. Vì vậy, khi thế giới bước sang những ngày đầu của năm 2026, Nepal vẫn đang ở năm 2082. Phải đến khoảng giữa tháng 4/2026, quốc gia này mới chính thức chuyển sang năm 2083 theo hệ lịch truyền thống của mình.
Chính sự tồn tại song song giữa hai hệ thống lịch – một phục vụ đời sống văn hóa trong nước, một phục vụ giao lưu quốc tế – đã tạo nên nét đặc trưng thú vị của Nepal, nơi mà thời gian dường như đang “đi trước” phần còn lại của thế giới hơn nửa thế kỷ.
Cấu trúc tính tháng - năm đặc biệt
Một nét khác biệt của lịch Nepal nằm ở cấu trúc các tháng trong năm. Không giống nhiều hệ lịch quen thuộc với quy luật 30 hoặc 31 ngày cố định, số ngày trong từng tháng của lịch Bikram Sambat có thể thay đổi theo từng năm. Những thông tin liên quan đến lịch như ngày tháng cụ thể, các dịp lễ hội, thời điểm được xem là cát tường… đều được tổng hợp và công bố chính thức bởi cơ quan chuyên trách của Nepal.
Theo lịch Bikram Sambat, quốc gia này hiện đang ở năm 2082. Các tài liệu lịch chính thức cho năm này cũng được công bố công khai trên cổng thông tin của Nepal Panchanga Nirnayak Vikas Samiti – cơ quan trực thuộc Bộ Văn hóa, Du lịch và Hàng không Dân dụng Nepal. Những ấn phẩm này cho thấy cách hệ lịch truyền thống vẫn được sử dụng trong nhiều hoạt động quản lý nhà nước và đời sống xã hội.
Một điểm thú vị khác là thời điểm đón năm mới của Nepal. Trong khi nhiều quốc gia trên thế giới chào đón năm mới giữa mùa đông, người Nepal lại bắt đầu năm mới khi mùa xuân đang đến. Thời điểm này thời tiết ấm dần, cây cối bắt đầu đâm chồi sau mùa lạnh. Ngày 1 Baisakh – ngày đầu tiên của năm mới theo lịch Bikram Sambat – thường là dịp để các gia đình dọn dẹp nhà cửa, gặp gỡ người thân, gửi đến nhau lời chúc tốt lành, đồng thời nhìn lại một năm đã qua và đặt ra mục tiêu cho chặng đường phía trước.
Một quốc gia tại châu Á đang đi trước cả thế giới gần 60 năm - Ảnh 4.
Ở một số khu vực, đặc biệt tại thung lũng Kathmandu hay các đô thị cổ như Bhaktapur, không khí năm mới còn gắn liền với những lễ hội truyền thống đặc sắc. Trong đó nổi bật là Bisket Jatra – lễ hội thường diễn ra từ ngày 1 Baisakh, đúng vào thời điểm bước sang năm mới theo lịch Nepal.
Mặc dù lịch Bikram Sambat được sử dụng rộng rãi trong các hoạt động hành chính và đời sống trong nước, Nepal vẫn duy trì sự kết nối với hệ thống thời gian chung của thế giới. Trong các lĩnh vực như ngoại giao, du lịch hay giao dịch quốc tế, Công lịch vẫn được áp dụng phổ biến. Vì vậy, tại Nepal, việc một cuộc hẹn được ghi theo Công lịch trong khi các giấy tờ nội địa lại sử dụng lịch Bikram Sambat là điều hoàn toàn quen thuộc và bình thường.
Sinh ra trong một dòng tộc danh giá tại Bắc Kinh, Trần Lệ Hoa đã gây dựng sự nghiệp thành công tại Hong Kong trước khi trở về Trung Quốc đại lục.
Ngày 7/4, tờ The Paper đưa tin nữ tỷ phú Trung Quốc Trần Lệ Hoa – vợ của nam diễn viên Trì Trọng Thụy đã qua đời, hưởng thọ 85 tuổi. Theo thông báo từ Tập đoàn Quốc tế Fu Wah, bà mất tại Bắc Kinh vào tối 5/4, sau thời gian điều trị.
Sinh năm 1941 tại Bắc Kinh, Trần Lệ Hoa là hậu duệ đời thứ 8 của một dòng tộc danh giá. Bà được biết đến không chỉ với vai trò doanh nhân mà còn là người bạn đời của Trì Trọng Thụy – nam diễn viên nổi tiếng với vai Đường Tăng trong bộ phim kinh điển Tây Du Ký.
Năm 1981, bà chuyển đến Hong Kong và bắt đầu gây dựng sự nghiệp từ lĩnh vực bất động sản. Đến năm 1988, bà thành lập Tập đoàn Quốc tế Fu Wah và nhanh chóng mở rộng hoạt động kinh doanh.
Bà Trần Lệ Hoa và Trì Trọng Thụy.
Từ thập niên 1990, khi trở về Bắc Kinh, bà đầu tư mạnh vào các dự án khách sạn, trung tâm thương mại, căn hộ cao cấp và tòa nhà văn phòng. Đồng thời, bà cũng chi khoảng 200 triệu NDT để xây dựng bảo tàng tư nhân đầu tiên tại Trung Quốc chuyên về gỗ đàn hương.
Trần Lệ Hoa từng là một trong những nữ doanh nhân giàu có và có tầm ảnh hưởng nhất Trung Quốc. Bà liên tục xuất hiện trong các bảng xếp hạng của Forbes, từng đứng thứ 6 người giàu nhất Trung Quốc năm 2001 với tài sản 5,5 tỷ NDT. Những năm sau đó, khối tài sản của bà không ngừng gia tăng, có thời điểm giúp bà trở thành nữ tỷ phú tự thân giàu nhất thế giới.
Theo các bảng xếp hạng gần đây, bà vẫn duy trì vị trí trong nhóm người giàu hàng đầu, với tài sản hàng chục tỷ NDT. Dù vậy, bên cạnh sự nghiệp đồ sộ, cuộc sống riêng của bà khá kín tiếng. Bà và Trì Trọng Thụy không có con chung, nhưng bà có 3 người con riêng với chồng trước, hiện đều tham gia điều hành hoạt động kinh doanh của gia đình.
Bà là hậu duệ của một dòng tộc danh giá.
Sự ra đi của Trần Lệ Hoa đánh dấu khép lại cuộc đời của một trong những nữ doanh nhân tiêu biểu, đồng thời để lại dấu ấn sâu đậm trong giới kinh doanh Trung Quốc.
Trì Trọng Thụy được biết đến là một trong những diễn viên từng thủ vai Đường Tam Tạng trong phiên bản kinh điển của “Tây Du Ký”. Năm 1988, ông gặp bà Trần Lệ Hoa - khi đó là một nữ doanh nhân thành đạt (47 tuổi) đã trải qua một lần đổ vỡ hôn nhân và có 3 người con, đồng thời sở hữu khối tài sản trị giá hàng trăm triệu USD.
Trong khi đó, Trì Trọng Thụy ở tuổi 36, là diễn viên nổi tiếng và vẫn độc thân. Sự chênh lệch 11 tuổi cùng khác biệt lớn về hoàn cảnh sống và vị thế xã hội khiến mối quan hệ của họ từng vấp phải nhiều hoài nghi từ dư luận, với không ít ý kiến cho rằng, nam diễn viên “kết hôn vì tiền”.
Sau khi kết hôn, Trì Trọng Thụy rút lui khỏi làng giải trí để toàn tâm hỗ trợ sự nghiệp của vợ, khiến câu chuyện “Đường Tam Tạng lấy nữ tỉ phú” từng trở thành đề tài bàn tán suốt một thời gian dài. Dẫu vậy, họ đã cùng nhau gắn bó hơn ba thập kỷ, xây dựng một cuộc hôn nhân bền chặt kéo dài 36 năm.
Sau khi bà Trần Lệ Hoa qua đời, một nhà báo từng có dịp phỏng vấn bà 3 lần đã đăng tải bài viết tưởng niệm, khắc họa hình ảnh một nữ doanh nhân nhân hậu, giàu lòng yêu văn hóa.
Theo chia sẻ, bà và Trì Trọng Thụy đến với nhau từ niềm đam mê chung dành cho Kinh kịch và duy trì một cuộc hôn nhân hòa thuận, tôn trọng lẫn nhau suốt hơn 30 năm. Do yếu tố tuổi tác, cả hai không có con chung sau khi kết hôn.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
USA
Middle East
CHINA
