Sáng nay (7.4, giờ Việt Nam), sứ mệnh Artemis 2 đã bay đến điểm xa nhất trong không gian so với trái đất, di chuyển trên quỹ đạo chịu lực hút của mặt trăng và đi qua vùng tối của thiên thể này.


Hình ảnh truyền về từ tàu vũ trụ Orion vào rạng sáng nay (7.4) giờ Việt Nam

ảnh: nasa

Đội ngũ Artemis 2 của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) đã phá kỷ lục về khoảng cách với trái đất được sứ mệnh Apollo 13 năm 1970 nắm giữ suốt 56 năm qua.

Cụ thể, tàu vũ trụ Orion đã đưa các phi hành gia Mỹ Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch và phi hành gia Canada Jeremy Hansen đến điểm xa nhất trong hành trình lần này là 406.771 km cách trái đất, xa hơn khoảng 6.626 km so với kỷ lục của sứ mệnh Apollo 13.

"Vì tất cả nhân loại, các bạn đã vượt qua ranh giới đó", AFP dẫn lời phi hành gia Canada Jenni Gibbons phát biểu từ trung tâm điều khiển sứ mệnh ở thành phố Houston (bang Texas, Mỹ). Bà Gibbons là phi hành gia dự bị, sẽ thay thế đồng nghiệp Hansen trong trường hợp ông không thể tham gia.

Phi hành gia Hansen nói thời khắc kỷ lục trên là nhằm "thách thức thế hệ hiện tại và kế tiếp, đảm bảo rằng kỷ lục này sẽ không kéo dài".

Hiện phi hành đoàn đã bước vào nhiệm vụ kéo dài hơn 6 giờ nhằm quan sát và ghi chép bề mặt mặt trăng, mang đến góc nhìn trực tiếp của con người đối với những đặc điểm vốn chủ yếu được biết đến qua hình ảnh do robot chụp.

Tàu vũ trụ tạm thời mất liên lạc với trái đất
Giai đoạn quan sát trong chuyến bay lượn quanh mặt trăng sẽ kéo dài đến khoảng 8 giờ 20 sáng 7.4 (giờ Việt Nam). Trong thời gian này, có khoảng 40 phút phi hành đoàn mất liên lạc với trung tâm điều khiển tại Houston.

"Đó sẽ là khoảnh khắc phấn khích theo kiểu hơi có chút rùng rợn, khi họ di chuyển ra phía sau mặt trăng", AFP dẫn lời giáo sư Derek Buzasi chuyên về thiên văn học và vật lý thiên văn của trường Đại học Chicago (Mỹ).

Ngay sau khi phá kỷ lục về khoảng cách, các phi hành gia trên tàu cũng tiến hành việc đặt tên cho 2 hố va chạm ở phần khuất của mặt trăng.

Tên đầu tiên là Integrity, biệt danh của tàu vũ trụ lần này. Tên thứ hai là Carroll, nhằm tưởng nhớ người vợ quá cố của phi hành gia đảm nhiệm vai trò chỉ huy Reid Wiseman.

Gần đến cuối chuyến bay quanh, các phi hành gia chứng kiến kiến hiện tượng nhật thực, khi mặt trời bị mặt trăng che khuất.

VietBF@sưu tập

Một YouTuber và ký giả độc lập tại Hoa Kỳ cho biết ông buộc phải di chuyển cùng lực lượng bảo vệ sau khi nhận nhiều lời đe dọa liên quan đến các phúc trình của mình về những nghi vấn gian lận trong các chương trình của chính phủ.

Ông Nick Shirley chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn rằng môi trường hiện tại đã trở nên nguy hiểm hơn đáng kể, buộc ông phải thay đổi hoàn toàn cách sinh hoạt hằng ngày. Theo lời ông, nhiều người đã công khai tuyên bố muốn gây hại đến tính mạng của ông, khiến việc di chuyển và xuất hiện nơi công cộng trở nên rủi ro.

Ông cho biết việc phải luôn có bảo vệ đi kèm không chỉ gây áp lực tâm lý mà còn làm gián đoạn đời sống cá nhân, khi mọi hoạt động đều phải được lên kế hoạch cẩn thận. Những sinh hoạt bình thường như ra ngoài hay gặp gỡ người khác giờ đây đều phải cân nhắc về an ninh.

Trong cuộc đối thoại, ông Shirley nhấn mạnh rằng công việc của mình được thúc đẩy bởi niềm tin tôn giáo và mong muốn tìm kiếm sự thật. Ông cho rằng việc theo đuổi sự thật không nên bị cản trở bởi nỗi sợ hãi, dù phải đối diện với những rủi ro cá nhân.



Chương trình cũng đề cập đến bối cảnh xã hội rộng hơn, nơi các tranh luận về văn hóa, chính trị và di trú đang trở nên ngày càng gay gắt. Ông Shirley nhận định rằng nhiều người thiếu tư duy căn bản khi tiếp cận các vấn đề này, và kêu gọi giới trẻ cần suy nghĩ độc lập và sử dụng lý trí.

Ông cũng cho rằng mỗi cá nhân có trách nhiệm lên tiếng khi tin rằng mình đang theo đuổi sự thật, thay vì chờ đợi người khác hành động. Theo ông, nếu không có người dám nói, những vấn đề quan trọng có thể sẽ không bao giờ được đưa ra ánh sáng.

Diễn biến này phản ánh một xu hướng rộng lớn hơn trong xã hội Hoa Kỳ, nơi các cá nhân hoạt động trong lĩnh vực truyền thông độc lập ngày càng đối diện với áp lực và nguy cơ an ninh khi đề cập đến các vấn đề nhạy cảm.

Một bản ghi nhớ ngoại giao dựa trên đánh giá tình báo của Hoa Kỳ và Israel cho thấy ông Mojtaba Khamenei, lãnh tụ tối cao mới của Iran, hiện đang trong tình trạng nghiêm trọng và không thể tham gia điều hành quốc gia sau khi bị thương trong cuộc không kích đã giết chết cha ông.

Theo tài liệu được chia sẻ với các đồng minh vùng Vịnh, ông Mojtaba Khamenei được cho là đang bất tỉnh và được điều trị tại thành phố Qom, trung tâm tôn giáo quan trọng của Hồi giáo Shia, cách Tehran khoảng 87 dặm về phía Nam. Bản ghi nhớ xác định rõ rằng ông không có khả năng tham gia bất kỳ quyết định nào của chính quyền trong tình trạng hiện tại.

Iran trước đó đã xác nhận rằng ông Mojtaba bị thương trong cùng cuộc không kích do Hoa Kỳ và Israel thực hiện vào Ngày 28 tháng 2 năm 2026, khiến lãnh tụ tiền nhiệm Ali Khamenei thiệt mạng cùng nhiều thành viên gia đình, bao gồm vợ và con.

Kể từ khi được chỉ định kế nhiệm vào đầu tháng 3, ông Mojtaba Khamenei chưa từng xuất hiện công khai hoặc phát biểu trực tiếp. Các thông điệp được phát trên truyền hình quốc gia đều không có hình ảnh hay giọng nói xác thực, làm gia tăng nghi vấn về tình trạng sức khỏe thực sự.

Một đoạn video được phát hành gần đây cho thấy hình ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra, mô phỏng ông Mojtaba đang trong phòng chiến lược phân tích bản đồ, càng làm dấy lên nghi ngờ về khả năng lãnh đạo thực tế của ông.



Bản ghi nhớ cũng tiết lộ rằng thi thể của ông Ali Khamenei đang được chuẩn bị an táng tại Qom, thay vì Mashhad như các báo cáo trước đó. Các cơ quan tình báo ghi nhận việc chuẩn bị xây dựng một lăng mộ lớn với nhiều vị trí an táng, cho thấy khả năng có thêm các thành viên gia đình sẽ được chôn cất tại đây.

Sự vắng mặt của lãnh tụ tối cao trong điều hành thực tế đang đặt ra câu hỏi lớn về cấu trúc quyền lực tại Iran. Giới phân tích nhận định rằng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo có thể đang nắm quyền kiểm soát thực tế, trong khi vai trò của ông Mojtaba chỉ mang tính biểu tượng.

Tổng thống Trump cũng xác nhận rằng các cuộc tiếp xúc hiện nay không diễn ra với lãnh tụ tối cao Iran, mà với các thành phần khác trong hệ thống, cho thấy sự thay đổi trong cấu trúc thương lượng.

Trong bối cảnh truyền thống Hồi giáo Shia yêu cầu an táng nhanh chóng, việc trì hoãn tang lễ của ông Ali Khamenei cũng gây ra nhiều nghi vấn. Một phần lý do được cho là lo ngại về an ninh, khi các sự kiện công khai có thể trở thành mục tiêu tấn công hoặc gây rối.

Các biến động này diễn ra trong bối cảnh chiến sự tiếp tục leo thang, làm dấy lên khả năng tái cấu trúc quyền lực sâu rộng trong nội bộ Iran, với ảnh hưởng trực tiếp đến cục diện khu vực.

UAV Lucas, được Mỹ sao chép từ dòng Shahed-136 Iran, đang tham chiến tại Trung Đông với tần suất vượt xa các sản phẩm nội địa.

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, hôm 28/2 tuyên bố máy bay không người lái (UAV) giá rẻ "được thiết kế dựa trên dòng Shahed" đã thực chiến lần đầu trong chiến dịch tấn công Iran.

Cơ quan này không nêu tên cụ thể, song ảnh đăng kèm cho thấy đó là dòng Lucas, có giá ước tính 35.000 USD mỗi chiếc. Đây cũng là mẫu UAV tự sát đầu tiên mà Mỹ triển khai trong xung đột với Iran.

Thông tin về hiệu quả thực chiến của nó vẫn còn hạn chế. Dù vậy, Wall Street Journal dẫn lời các quan chức quốc phòng cấp cao Mỹ giấu tên cho biết UAV Lucas đã được sử dụng trong những cuộc tập kích thành công nhằm vào hàng loạt địa điểm của quân đội Iran và Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Những cuộc tấn công của Lucas đã góp phần khiến số đòn đánh bằng UAV của Iran giảm tới 83% trong những ngày đầu xung đột, theo nhóm quan chức.

"Từ giai đoạn đầu chiến sự, UAV FLM 136, còn gọi là Lucas, đã xóa sổ nhiều mục tiêu quân sự của Iran, trong khi những hệ thống UAV được đầu tư nhiều tiền của từ các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực quốc phòng lại tham gia rất ít", báo Mỹ cho hay.

Lucas không đến từ doanh nghiệp nào trong hơn 400 công ty khởi nghiệp về UAV được rót vốn đầu tư mạo hiểm tại Mỹ, cũng không phải sản phẩm của Thung lũng Silicon nổi tiếng. Thay vào đó, mẫu phi cơ này được chính quân đội Mỹ phát triển bằng cách sao chép công nghệ và thiết kế UAV tự sát Shahed-136 của Iran.

Dù lần đầu thực chiến trong xung đột Trung Đông, UAV Lucas thực chất được Mỹ chế tạo nhằm chuẩn bị cho xung đột với các đối thủ ngang hàng.

Trong những cuộc diễn tập mô phỏng kịch bản chiến tranh quy mô lớn, giới chuyên gia phát hiện rằng quân đội Mỹ sẽ cạn kiệt đạn dược thiết yếu chỉ trong vòng 2-3 tuần. Do đó, Lầu Năm Góc muốn sở hữu mẫu UAV có thể sản xuất nhanh chóng với số lượng lớn, đạt tầm bay xa và có giá thành đủ rẻ để không gây áp lực lớn lên ngân sách.

Dưới thời chính quyền cựu tổng thống Joe Biden, một nhóm nhỏ quan chức Lầu Năm Góc đã theo đuổi ý tưởng chế tạo một phiên bản UAV Shahed dành cho quân đội Mỹ, tương tự nhiều quốc gia và nhóm vũ trang phi nhà nước trên thế giới.


Thông số kỹ thuật của UAV Lucas. Đồ họa: Wall Street Journal

Năng lực của UAV dạng Shahed đã được chứng minh trong xung đột Ukraine. Nga được cho là sử dụng hàng nghìn UAV Geran-2, phiên bản tự sản xuất dựa trên dòng Shahed-136, để tập kích Ukraine mỗi tháng, trong đó có những trận đánh cao điểm huy động hơn 1.000 phi cơ chỉ trong một đêm.

Một đội ngũ nhỏ thuộc văn phòng kỹ thuật và nghiên cứu của quân đội Mỹ sau đó xây dựng kế hoạch tháo rời, phân tích UAV Geran-2 thu được từ Ukraine. Đây là lần đầu Mỹ áp dụng kỹ thuật đảo ngược để sao chép công nghệ quân sự của nước khác để phát triển sản phẩm nội địa trong vòng 50 năm.

Một cựu quan chức quốc phòng mô tả Lucas, viết tắt của cụm từ "hệ thống chiến đấu không người lái giá rẻ", không có đầy đủ tính năng như nhiều mẫu UAV đắt tiền và cũng không sử dụng linh kiện cao cấp nhất, song có chi phí chế tạo thấp và có thể sản xuất với số lượng lớn.

Michael Horowitz, cựu quan chức cấp cao Lầu Năm Góc và là một trong những lãnh đạo của đội ngũ phát triển Lucas, cho biết quân đội các nước có khả năng tự phát triển vũ khí tầm xa chính xác cao với giá rẻ. "Vấn đề là Mỹ không chi một đồng nào cho loại khí tài này", ông nói.

UAV Lucas hồi năm 2024 được lựa chọn để tham gia sáng kiến giúp triển khai hàng nghìn vũ khí tự hành trước tháng 8/2025. Động thái này đã gây ra nhiều tranh cãi, do mẫu UAV này khi đó mới chỉ tồn tại dưới dạng mô hình, song lại đánh bại nhiều hệ thống đã hoàn thiện.

Do Lucas là tài sản thuộc sở hữu trí tuệ của chính phủ, Mỹ đang dùng phương pháp từng áp dụng để chế tạo tàu chiến trong thời kỳ Thế chiến II, đó là huy động các nhà thầu thứ cấp để sản xuất hàng loạt UAV theo nhu cầu thời chiến.

Các công ty ít tên tuổi là SpektreWorks và Integration Innovation được giao nhiệm vụ chế tạo UAV Lucas. Tổng cộng 5 nhà sản xuất sẽ được chọn, trong đó mỗi hãng sẽ xuất xưởng khoảng 300 chiếc mỗi tháng, theo một cựu quan chức quốc phòng Mỹ am hiểu kế hoạch.

Thủy quân lục chiến Mỹ là lực lượng đầu tiên sử dụng UAV Lucas và đã đặt mua khoảng 6.000 chiếc để triển khai ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Số UAV trên đã được chuyển cho CENTCOM trước khi xung đột Trung Đông bùng phát.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã tiến hành các cải cách sâu rộng trong lĩnh vực mua sắm quốc phòng, giúp quân đội mua vũ khí nhanh chóng và dễ dàng hơn, cũng như tăng cường sử dụng công nghệ dân sự để hiện đại hóa khí tài.

Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth hồi tháng 8/2025 ra quyết định hủy bỏ các quy trình và rào cản tồn tại từ lâu, giúp quân đội Mỹ nhanh chóng triển khai UAV Lucas.

Dù vậy, một số chuyên gia vẫn cảnh báo rằng thành công của Lucas trong xung đột Trung Đông, khi đối đầu với lưới phòng không đã suy yếu của Iran, không đồng nghĩa là nó sẽ đạt hiệu quả trong những cuộc chiến với các cường quốc quân sự ngang hàng với Mỹ.

"UAV Mỹ không phải đối mặt với biện pháp gây nhiễu đáng kể nào ở Trung Đông. Tình hình sẽ khác trong kịch bản xảy ra xung đột giữa Mỹ với Nga hoặc Trung Quốc. Mọi công nghệ đều sẽ bị đánh bại vào thời điểm nào đó", Jack De Santis, chuyên gia về tác chiến điện tử, nói với Wall Street Journal.

Một lo ngại khác với quân đội Mỹ là thiếu hụt công nghệ chống thiết bị bay không người lái (drone) giá rẻ. Thực trạng này đang giúp các nhóm dân quân thân Iran tiếp tục sử dụng drone cỡ nhỏ để tấn công những căn cứ đồn trú của Mỹ ở Trung Đông.

Sự thiếu hụt về vũ khí hiện đại giá rẻ trong xung đột với Iran được cho là lời cảnh tỉnh với quân đội Mỹ. "Chúng ta chưa sẵn sàng. Chính phủ không có thứ mình cần ở quy mô như nhu cầu", Julie Bush, đồng sáng lập công ty công nghệ quốc phòng Valinor Enterprises, nhận định.

VietBF@sưu tập

Cuộc xung đột ở Trung Đông sẽ củng cố vị thế của Nga ở Đông Á, theo báo cáo của South China Morning Post.


"Các nhà sản xuất năng lượng khu vực như Malaysia, Indonesia, Brunei và Đông Timor, có thể giảm bớt áp lực, nhưng họ sẽ không thể thay thế hoàn toàn vùng Vịnh Ba Tư. Hậu quả lâu dài: Đông Á sẽ đẩy nhanh quá trình đa dạng hóa. Điều này có nghĩa là sẽ có nhiều sự quan tâm hơn đến dầu mỏ và năng lượng hạt nhân của Nga, nhiều kho dự trữ chiến lược hơn, nhiều đầu tư hơn vào độ tin cậy của hệ thống năng lượng và các động lực mạnh mẽ hơn cho hội nhập năng lượng khu vực," ấn phẩm này nêu rõ.

Người ta nhận thấy rằng cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran không chỉ làm tăng giá cả mà còn làm thay đổi cả chiến lược.

"Nếu cuộc chiến với Iran kéo dài, thói quen hành xử như thể mọi rủi ro đều có thể chuyển sang cho bá quyền của Mỹ và mọi quyết định đều bị thu hẹp lại thành những lựa chọn ý thức hệ sẽ ngày càng gây tổn thất lớn cho các cường quốc vừa và nhỏ ở Đông Á", ấn phẩm này viết.

Theo tác giả của bài báo, quá trình chuyển đổi sang chiến lược mới đang được tiến hành.

"Quan trọng nhất sẽ là những người có thể cung cấp nguồn lực cho người khác, giúp họ trụ vững và không ràng buộc họ quá nhiều. Cuộc chiến này có thể định hình lại khu vực ngay cả trước khi nó đổ bộ vào đó," bài báo kết luận.

Ngày 28 tháng 2, Mỹ và Israel bắt đầu tấn công các mục tiêu tại Cộng hòa Hồi giáo Iran, bao gồm cả Tehran. Iran đang tiến hành các cuộc tấn công trả đũa vào lãnh thổ Israel, cũng như các căn cứ quân sự của Mỹ ở Trung Đông.

Cuộc xung đột leo thang đã gần như làm tê liệt hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz. Đây là tuyến đường quan trọng để cung cấp dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng từ các nước vùng Vịnh Ba Tư ra thị trường toàn cầu , vận chuyển khoảng 20% ​​lượng dầu, sản phẩm dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới. Do đó, giá nhiên liệu đang tăng ở hầu hết các quốc gia.

Vietbf @ Sưu tầm

Theo Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA), từ 18h44 ngày 6/4 (tức 5h44 ngày 7/4 theo giờ Việt Nam), trong lúc bay vòng qua phía xa của Mặt trăng, phi hành đoàn Artemis II hoàn toàn mất liên lạc với Trái đất.

Phi hành đoàn Artemis II sẽ xác lập nhiều cột mốc quan trọng như tới gần Mặt trăng nhất trong lịch sử (6.550km) và cách xa Trái đất nhất (406.773km). Trong quá trình này, phi hành đoàn hoàn toàn mất liên lạc với Trái đất.

Sự gián đoạn xảy ra do tín hiệu vô tuyến và laser - vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion của nhiệm vụ Artemis II và Trái đất, bị Mặt Trăng chặn lại. Điều này cũng đi kèm với hiện tượng Trái đất lặn, tức Trái đất khuất sau Mặt trăng theo tầm nhìn từ con tàu.

Giới chuyên gia hy vọng sự gián đoạn liên lạc này sẽ sớm được khắc phục thời gian tới, khi NASA cũng như các cơ quan vũ trụ khác bắt đầu xây dựng căn cứ trên Mặt trăng, đẩy mạnh công cuộc khám phá thiên thể.

Trước đó, NASA cho biết có 10 mục tiêu khoa học và 35 mục tiêu khác mà phi hành đoàn cần hướng tới. Phi hành đoàn sẽ làm việc theo ca hai người trong giai đoạn chính kéo dài năm tiếng của chuyến bay vòng qua Mặt trăng.



Cụ thể, họ sử dụng ứng dụng Lập kế hoạch Mục tiêu Mặt Trăng trên máy tính bảng để ghi lại các quan sát bằng âm thanh, đồng thời chụp hàng nghìn bức ảnh về hố trũng, đồng bằng và núi trên thiên thể này.

Dự kiến, các phi hành gia của Artemis II sẽ kết thúc quan sát Mặt trăng vào lúc 8h20 cùng ngày và rời vùng không gian Mặt trăng để trở về Trái đất vào khoảng 0h25 ngày 8/4.

Được biết, năm 1969, trong khuôn khổ sứ mệnh Apollo 11, phi hành gia NASA Michael Collins từng rơi vào trạng thái gần như hoàn toàn cô lập khi tàu bay sang phía khuất của Mặt trăng và mất liên lạc với Trái đất. Thậm chí, ông còn đơn độc hơn khi hai đồng đội Neil Armstrong và Buzz Aldrin đang thực hiện những bước chân lịch sử trên bề mặt Mặt trăng.

Dù vậy, phi hành gia Michael Collins chia sẻ không hề cảm thấy sợ hãi và ngạc nhiên khi truyền thông gọi ông là “người đàn ông cô đơn nhất lịch sử”.

Theo Hệ thống Quản lý Cầu của Iran, nước này có khoảng 300.000 cây cầu và công trình kỹ thuật.


Cầu B1 tại thủ phủ Karaj của tỉnh Alborz (Iran) bị tấn công ngày 2/4/2026. Ảnh: AA/TTXVN

Theo kênh Al Jazeera ngày 6/4, một số cây cầu trọng điểm trong số 300.000 cây cầu trên có thể trở thành mục tiêu tấn công của Mỹ, trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo sẽ “giáng địa ngục” xuống Iran bằng cách phá hủy cơ sở hạ tầng trọng yếu, bao gồm các cây cầu và nhà máy điện, nếu nước này không mở lại eo biển Hormuz vào sáng 8/4.

Trong cảnh báo, ông Trump mô tả kế hoạch của mình là “Ngày Cầu” sau khi Mỹ và Israel đã ném bom nhiều trường đại học, bệnh viện, trường học, trung tâm nghiên cứu và các công ty dược phẩm của Iran.

Chỉ tuần trước, một cuộc không kích kép của Mỹ đã phá hủy hoàn toàn cầu B1 mới xây tại Karaj (thành phố phía Tây Tehran), khiến tám dân thường thiệt mạng khi họ đang dã ngoại bên dưới cây cầu trong dịp Iran kỷ niệm Nowruz, năm mới của người Ba Tư. Cầu B1 là dự án chưa hoàn thiện, song vẫn bị tấn công trong một chiến lược khiến Iran tụt hậu.

Trong bối cảnh một hạn chót nữa liên quan eo biển Hormuz của ông Trump đang đến gần, các quan sát viên quốc tế đang gióng lên hồi chuông cảnh báo về hệ lụy nếu Tổng thống Mỹ thực sự ra lệnh ném bom các cây cầu của Iran.

Theo Hệ thống Quản lý Cầu của Iran, nước này có khoảng 300.000 cây cầu và công trình kỹ thuật. Có ít nhất 185 cây cầu dài trên 100m, có 42 cầu có nhịp chính dài hơn 50m. Trong số đó, có 5 cây cầu nổi bật nhất ở Iran.

Cầu Vịnh Ba Tư (đảo Qeshm) ở tỉnh Hormuzgan là một dự án hạ tầng mang tính biểu tượng của Iran, được ấp ủ hơn nửa thế kỷ và khởi công từ năm 2011. Với chiều dài 3,4km, cây cầu này kết nối đảo Qeshm (hòn đảo lớn nhất của Iran tại vùng Vịnh) với cảng Bandar Abbas trên đất liền.

Dù hiện mới hoàn thành khoảng 15 - 18% do thiếu vốn, các hạng mục nền móng và kết cấu chìm dưới nước đã được triển khai với quy mô lớn.

Công trình này không chỉ mang ý nghĩa giao thông mà còn đóng vai trò chiến lược trong Hành lang Vận tải Quốc tế Bắc - Nam, liên quan đến các đối tác như Ấn Độ và Nga.

Cây cầu này được đầu tư tới 700 triệu USD. Tấn công vào các móng bê tông khổng lồ của công trình này sẽ xóa sổ hàng thập kỷ quy hoạch quốc gia và giáng đòn trực tiếp vào các nguồn tín dụng do Trung Quốc hậu thuẫn, qua đó dập tắt hy vọng của Iran về một tuyến kết nối trực tiếp giữa đảo và đất liền.

Cầu Shahid Kalantari nằm ở giữa tỉnh Đông Azerbaijan và Tây Azerbaijan, là một trong những công trình giao thông quan trọng nhất khu vực Tây Bắc Iran. Dài 1,7km, cây cầu được khánh thành năm 2008 sau 29 năm xây dựng đầy thách thức do điều kiện địa chất phức tạp của hồ muối.

Công trình này giúp rút ngắn đáng kể quãng đường giữa hai thành phố lớn Tabriz và Urmia, từ 240km xuống còn 130km, qua đó thúc đẩy kết nối kinh tế - xã hội giữa hai tỉnh Đông Azerbaijan và Tây Azerbaijan.

Ngoài việc cắt đứt hoạt động đi lại của dân thường giữa hai tỉnh lớn này, nếu cầu này bị phá hủy, có thể gây ra thảm họa sinh thái khi đổ kết cấu cọc thép và bê tông dài 35km xuống lòng hồ vốn đã đang thu hẹp.

Đường cao tốc nhiều tầng Sadr tại Tehran là một công trình giao thông đô thị hiện đại, dài 11km và được nâng đỡ bởi 234 trụ. Khánh thành năm 2013, đây là một trong những cây cầu cao nhất thế giới và là cầu nhiều tầng dài nhất Trung Đông.

Công trình do các kỹ sư Iran tự thiết kế và xây dựng trong bối cảnh bị trừng phạt, đóng vai trò là tuyến huyết mạch phục vụ nhu cầu đi lại hằng ngày của hàng triệu người dân thủ đô.

Tấn công vào đây có thể gây thương vong lớn trong đô thị, phá hủy trục giao thông quan trọng và đẩy hệ thống sơ tán khẩn cấp của thủ đô Tehran vào hỗn loạn.

Cầu vòm Karun 4 là một công trình kỹ thuật nổi bật của Iran, nằm tại tỉnh Chaharmahal và Bakhtiari. Với chiều dài 378m và trọng lượng khoảng 3.800 tấn, đây là cầu vòm dài nhất Iran, được hoàn thành năm 2015 bởi các chuyên gia trong nước.

Cây cầu nằm gần đập Karun-4 (một trong những đập thủy điện lớn của Iran) và đóng vai trò kết nối quan trọng giữa các khu vực miền núi như Shahr-e-Kord và Izeh.

Do nằm ngay trên hồ chứa của đập và gần công trình đập, việc ném bom có nguy cơ gây thiệt hại thứ cấp cho nhà máy thủy điện, có thể dẫn đến lũ lụt chết người ở khu vực hạ lưu.

Cầu dây văng Ghadir tại thành phố Ahvaz (tỉnh Khuzestan) là một công trình giao thông trọng điểm bắc qua sông Karun. Dài 1.014m và rộng 22m, cây cầu được xây dựng từ năm 2005 và đưa vào sử dụng hoàn toàn vào năm 2012. Bắc qua sông Karun, cây cầu nằm ở trung tâm thành phố Ahvaz -nơi là trung tâm ngành dầu mỏ và thép của Iran.

Việc phá hủy công trình sẽ chia cắt thành phố này, làm tê liệt việc đi lại hằng ngày của người dân và dịch vụ khẩn cấp tại một tỉnh vốn đã chịu nhiều đợt không kích.

VietBF@sưu tập

Chúng ta đang ở thời điểm then chốt sau khi ông Trump đặt ra hạn chót 8 giờ tối thứ Ba để Iran mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz – nếu không, như ông đã nói, “mọi chuyện tồi tệ sẽ ập xuống” Iran.

Điều đó rất đáng lo ngại đối với các quốc gia vùng Vịnh vì Iran đã từng tuyên bố rằng nếu Mỹ nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng, các nhà máy điện và cơ sở cấp nước của nước này, thì Iran sẽ nhắm mục tiêu vào các cơ sở như vậy trong khu vực vùng Vịnh.

Đó là tình hình hiện tại, vào thời điểm mà mọi người đang vô cùng căng thẳng, và tự hỏi điều gì sẽ xảy ra tiếp theo – nếu ông Trump thực hiện lời đe dọa đối với Iran, thì điều gì sẽ xảy ra với các quốc gia này?

Cho đến nay, lập trường của các nước vùng Vịnh vẫn là phòng thủ. Họ nói rằng họ không muốn leo thang, họ muốn giảm leo thang. Câu hỏi đặt ra là điều gì sẽ xảy ra nếu Iran tấn công trả đũa bất kỳ cuộc tấn công nào của Mỹ – điều gì sẽ xảy ra với các nước vùng Vịnh, và sau đó, các nước vùng Vịnh sẽ phản ứng như thế nào.

Giá dầu mở cửa tăng cao hơn khi chiến tranh tiếp tục làm gián đoạn nguồn cung toàn cầu.
Giá dầu Brent kỳ hạn tăng 2,4 USD, tương đương 2,2%, giao dịch ở mức 111,43 USD/thùng vào lúc 22:15 GMT.

Trong khi đó, giá dầu thô West Texas Intermediate (WTI) của Mỹ tăng 3 đô la, tương đương 2,7%, lên mức 114,57 đô la/thùng. Một quan chức cấp cao của Iran hôm Chủ nhật đã phản hồi rằng eo biển sẽ không được mở cửa trở lại cho đến khi nước này được "bồi thường đầy đủ" cho những thiệt hại chiến tranh.

Trước đó, vào ngày 21 tháng 3, Trump đã đưa ra tối hậu thư tương tự cho Iran trong vòng hai ngày, nhưng sau đó gia hạn thời hạn đến ngày 6 tháng 4.

Lời đe dọa này hoàn toàn trái ngược với tuyên bố của Trump tuần trước rằng Mỹ không cần eo biển Hormuz.

Các quốc gia vùng Vịnh thể hiện "sự kiềm chế chiến lược" trong bối cảnh căng thẳng với Iran.
Theo Rashid Al-Mohanadi, phó chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Quốc tế, thì đó là nhận định của ông.

Các quốc gia vùng Vịnh đã khẳng định rõ ràng rằng “đất liền, biển và không phận” của họ sẽ không được sử dụng để tấn công Iran, Al-Mohanadi nói với Al Jazeera, đồng thời cho biết thêm rằng Tehran chưa đưa ra bằng chứng đáng tin cậy nào cho thấy điều ngược lại.

“Nếu các nước vùng Vịnh muốn, họ đã có thể mở không phận và gây ra thiệt hại lớn hơn nữa cho Iran”, ông nói. “Thay vào đó, họ đã thể hiện sự kiềm chế chiến lược.”


Ông chỉ đích danh Qatar, quốc gia mà ông cho rằng đã bị tấn công bằng hơn 200 tên lửa đạn đạo, mặc dù đã đóng vai trò trung gian hòa giải "và cố gắng ngăn chặn cuộc chiến này".

Ông Al-Mohanadi nói thêm rằng chiến lược của Iran dường như nhằm mục đích gia tăng áp lực lên nhiều bên và gây ra “càng nhiều thiệt hại càng tốt” để buộc Mỹ và Israel ngừng chiến tranh. Nhưng ông cho rằng chiến lược này “không hiệu quả”.

15 tàu ​​đã đi qua eo biển Hormuz với sự cho phép của Iran trong 24 giờ qua
Hãng thông tấn Fars, trực thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), cho biết theo số liệu mới nhất, 15 tàu đã đi qua eo biển Hormuz với sự cho phép của Iran trong 24 giờ qua.

Theo hãng tin Fars, lưu lượng giao thông hàng hải qua tuyến đường thủy quan trọng này vẫn thấp hơn 90% so với trước khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran bắt đầu.

Các nước GCC đang phải trả 'giá rất đắt' khi chiến tranh tiếp diễn
Hơn 6.500 vật thể bay đã được bắn vào các quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC), nhắm trúng các khu dân cư, khu vực dân sự, sân bay, nhà máy điện và các cơ sở năng lượng lớn.

Các nước GCC cho rằng các cuộc tấn công vào Iran là không chính đáng vì những tài sản này không liên quan đến Mỹ và không liên quan gì đến các cuộc tấn công của Mỹ vào các cơ sở của Iran. Họ nói rằng cho đến nay họ đã thể hiện sự kiềm chế rất lớn vì có rất nhiều điều đang bị đe dọa.

Phản ứng của các quốc gia vùng Vịnh chủ yếu là cố gắng huy động cộng đồng quốc tế, bao gồm cả Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Nhưng nếu Iran mở rộng các cuộc tấn công và các nước GCC cảm thấy điều đó đang trở thành mối đe dọa hiện hữu, không chỉ đối với nền kinh tế mà còn cả an ninh của họ, thì lập trường phòng thủ của họ có thể chuyển sang thế trận trả đũa, điều này có thể làm phức tạp thêm vấn đề.

Tư lệnh quân đội Israel cho biết "vùng tác chiến" đã được thiết lập ở phía nam sông Litani của Lebanon
Eyal Zamir cho biết quân đội Israel đã biến toàn bộ khu vực phía nam sông Litani của Lebanon – nơi họ đang tiến hành cuộc xâm lược trên bộ ngày càng sâu rộng – thành “vùng tác chiến” để chống lại Hezbollah.

Theo một tuyên bố của quân đội, chỉ huy quân đội Israel đã gặp gỡ các binh sĩ đóng quân tại khu vực Ras al-Bayada ở miền nam Lebanon vào sáng nay.

Theo tuyên bố, ông Zamir cho biết lực lượng Israel đang nỗ lực "ngăn chặn và giảm thiểu hỏa lực tầm cao từ Lebanon", và việc này "sẽ cần thời gian".

Hơn 1,1 triệu người đã phải di tản trên khắp Lebanon trong bối cảnh Israel tăng cường các cuộc tấn công vào nước này và tiến hành cuộc xâm lược trên bộ ở miền nam.

Các nhóm nhân quyền và các quan chức Liên Hợp Quốc đã bày tỏ lo ngại rằng Israel đang phá hủy cơ sở hạ tầng dân sự, vi phạm luật quốc tế và chuẩn bị cho một cuộc chiếm đóng kéo dài đối với lãnh thổ miền nam Lebanon.

Ông Trump liên tục thay đổi hạn chót về eo biển Hormuz
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng của Iran nếu nước này không mở lại eo biển Hormuz, đưa ra một loạt tối hậu thư với các thời hạn khác nhau trong vài tuần qua.

Dưới đây là một vài thời hạn mà tổng thống Mỹ đã công khai đặt ra:

Ngày 21 tháng 3: Ông Trump ra tối hậu thư 48 giờ yêu cầu Iran mở eo biển Hormuz hoặc đối mặt với các cuộc tấn công của Mỹ vào các nhà máy điện.

Ngày 23 tháng 3: Ông Trump hoãn thời hạn chót thêm năm ngày, viện dẫn những tiến triển trong các cuộc đàm phán được cho là với Tehran.

Ngày 26 tháng 3: Ông Trump ban hành thời hạn mới 10 ngày, dự kiến ​​hết hạn lúc 8 giờ tối ngày 6 tháng 4 (00:00 GMT ngày 7 tháng 4).

Ngày 4 tháng 4: Ông Trump nói Iran có 48 giờ để đạt được thỏa thuận, nhắc lại hạn chót ngày 6 tháng 4.

Ngày 5 tháng 4: Ông Trump dường như lùi thời hạn thêm một ngày nữa đến tối ngày 7 tháng 4, nói với tờ Wall Street Journal rằng Iran “sẽ không còn nhà máy điện nào… [hoặc] cây cầu nào đứng vững” nếu các nhà lãnh đạo nước này “không làm gì đó” trước thời điểm đó.

Vào cuối ngày 5 tháng 4: Ông Trump đưa ra một thời hạn mới chính xác hơn, viết trên mạng xã hội: “Thứ Ba, 8:00 tối giờ miền Đông!” – hoặc 00:00 GMT ngày thứ Tư, 8 tháng 4.

Vietbf @ Sưu tầm