Một loạt tài liệu và lời khai mới đang gây chấn động Washington khi cho thấy Tổng thống Trump và những người ủng hộ ông đã bị đặt dưới 4 cuộc điều tra phản gián khác nhau của FBI trong gần một thập niên qua. Các chiến dịch này mang mật danh Crossfire Hurricane, Round River, Plasmic Echo và Arctic Frost.

Theo các cuộc phỏng vấn và tài liệu được cơ quan truyền thông Just the News xem xét, các cuộc điều tra này đã kéo dài từ mùa hè năm 2016 cho đến tận tháng 1 năm 2025, tức gần như toàn bộ thời gian Tổng thống Trump hoạt động chính trị quốc gia. Trong thời gian đó, hàng trăm công dân Mỹ đã bị giám sát bằng nhiều biện pháp xâm phạm quyền riêng tư.

Giám đốc FBI Kash Patel hiện đang trực tiếp lãnh đạo cuộc rà soát toàn diện các chiến dịch này. Ông được hỗ trợ bởi các nhân viên tố giác trong nội bộ FBI, một số lãnh đạo cấp cao của cơ quan và các thành viên Quốc Hội, đặc biệt là Thượng nghị sĩ Chuck Grassley, Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện.



Theo các nguồn tin, nhiều hồ sơ điều tra đã bị che giấu trong hệ thống lưu trữ nội bộ của FBI dưới chế độ “prohibited access”, tức quyền truy cập bị hạn chế nghiêm ngặt. Ngay cả nhiều nhân viên FBI cũng không biết sự tồn tại của các hồ sơ này vì chúng được cất giữ trong những khu vực an ninh đặc biệt.

Những người đã xem các tài liệu cho biết sau các cuộc tấn công khủng bố ngày 11 tháng 9 năm 2001, FBI được mở rộng quyền hạn phản gián và chống khủng bố. Tuy nhiên theo các tài liệu mới, những công cụ vốn được thiết kế để theo dõi gián điệp và khủng bố đã bị sử dụng để điều tra các công dân Mỹ liên quan đến Tổng thống Trump.

Một nhân viên tố giác tiết lộ việc theo dõi các nhân vật trong quỹ đạo của Tổng thống Trump đã kéo dài cho đến tận lễ nhậm chức tháng 1 năm 2025. Trong số những người bị giám sát có các dân biểu Quốc Hội, nhà báo, cố vấn vận động tranh cử, luật sư và thậm chí cả những quan chức hiện nay trong chánh quyền.

Theo một cuộc kiểm toán gần đây gửi Quốc Hội, ít nhất 1,200 người thuộc diện “mục tiêu đặc biệt” đã bị FBI điều tra trong giai đoạn 2018 đến 2024. Nhiều người trong số này là luật sư, dân biểu Quốc Hội, nhà báo hoặc nhân vật chính trị, những người vốn được pháp luật Hoa Kỳ bảo vệ đặc biệt về quyền hiến định.

Một trong những trường hợp gây chú ý là ông Michael Caputo, một cố vấn chính trị sau này tham gia chiến dịch tranh cử năm 2024 của Tổng thống Trump. Email và thông tin liên lạc của ông đã bị thu giữ theo một trát đòi bí mật vào năm 2023, chỉ khoảng hai tuần sau khi ông gia nhập chiến dịch tranh cử.

Các tài liệu trao đổi giữa Quốc Hội và FBI cho thấy tài khoản email bị truy cập có chứa nhiều thông tin chiến lược nội bộ của chiến dịch tranh cử Trump. FBI hiện đã xác nhận cuộc điều tra nhắm vào ông Caputo đã bị đóng lại.

Theo Bộ Tư pháp Hoa Kỳ, khả năng truy tố hình sự vẫn đang được xem xét nếu có bằng chứng cho thấy các viên chức chánh phủ đã cố ý sử dụng quyền lực để vi phạm quyền dân sự của công dân. Trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Harmeet Dhillon cho biết luật liên bang về “âm mưu tước đoạt quyền công dân” có thể được áp dụng trong những trường hợp như vậy.

Trong khi đó, các công tố viên liên bang tại Miami đang tiến hành điều tra khả năng tồn tại một âm mưu lớn nhằm sử dụng cơ quan thực thi pháp luật và tình báo chống lại Tổng thống Trump và các đồng minh của ông trong các kỳ bầu cử năm 2016, 2020 và 2024.

Bộ Xây dựng vừa quyết định giao chiếc máy bay Boeing B727-200 bị bỏ rơi 20 năm tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài cho Học viện Hàng không Việt Nam quản lý, sử dụng làm mô hình phục vụ đào tạo.
Theo quyết định của Bộ Xây dựng, máy bay B727-200 - được xác định là tài sản cố định đặc thù - sẽ được giao cho Học viện Hàng không Việt Nam (đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Bộ Xây dựng) quản lý và khai thác theo quy định. Việc bàn giao nhằm sử dụng chiếc máy bay này làm mô hình, giáo cụ phục vụ đào tạo chuyên ngành hàng không.


Chiếc máy bay Boeing bị bỏ rơi 20 năm tại sân bay Nội Bài.
Trước đó, chiếc máy bay đã được cơ quan có thẩm quyền giao cho Cục Hàng không Việt Nam xử lý. Theo quyết định, Cục Hàng không Việt Nam có trách nhiệm tổ chức bàn giao tàu bay cho Học viện Hàng không Việt Nam.

Sau khi tiếp nhận, Học viện phải thực hiện đầy đủ các thủ tục quản lý tài sản công như mở sổ theo dõi, hạch toán, tính hao mòn tài sản, đăng ký và báo cáo theo quy định pháp luật.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, chiếc Boeing B727-200 từng thuộc sở hữu của Hãng hàng không Royal Khmer Airlines (Campuchia), đỗ tại sân bay Nội Bài từ ngày 1/5/2007. Hơn một năm sau, máy bay bị xóa đăng ký quốc tịch Campuchia và phía Campuchia cho phép Việt Nam xử lý theo quy định pháp luật.

Trong nhiều năm qua, chiếc máy bay bị bỏ lại tại Nội Bài thu hút sự quan tâm của nhiều cơ quan, đơn vị. Bộ Công an từng đề xuất sử dụng làm phương tiện phục vụ diễn tập chống khủng bố; Cảng hàng không quốc tế Nội Bài muốn khai thác cho công tác huấn luyện phòng cháy chữa cháy và đảm bảo an ninh; Bộ Tư lệnh Đặc công cũng từng đề xuất cơ chế tiếp cận phục vụ huấn luyện.

Thậm chí, có doanh nghiệp từng đề xuất “đổi” bánh kẹo, rượu bia để lấy chiếc Boeing 727-200 với giá trị khoảng 3 tỷ đồng.

Trước đó, Bộ Tài chính cũng đã có văn bản góp ý với Bộ Xây dựng về phương án xử lý chiếc máy bay bị bỏ rơi nhiều năm tại Nội Bài (theo chỉ đạo của Phó thủ tướng Trần Hồng Hà), nhằm sớm đưa tài sản công đang “đắp chiếu” vào khai thác hiệu quả.

VietBF@ sưu tập

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa đề xuất thực hiện đợt giải phóng kho dự trữ dầu mỏ quy mô lớn nhất trong lịch sử, nhằm ổn định thị trường trước tình trạng giá nhiên liệu tăng vọt do xung đột lan rộng tại Trung Đông.


Kho dự trữ dầu ở Carson, California (Mỹ). Ảnh: CNN/TTXVN

Theo tờ The Wall Street Journal (Mỹ), đề xuất này đã được lưu hành trong cuộc họp khẩn cấp của các quan chức năng lượng ngày 10/3 (theo giờ Paris). Nếu được thông qua, khối lượng dầu giải phóng lần này sẽ vượt xa kỷ lục 182 triệu thùng mà IEA từng bơm ra thị trường qua hai đợt vào năm 2022. Tuy nhiên, kế hoạch này đòi hỏi sự đồng thuận tuyệt đối, chỉ cần một quốc gia thành viên IEA phản đối, đề xuất có thể bị trì hoãn. Dự kiến, các nước thành viên sẽ đưa ra quyết định cuối cùng trong ngày 11/3.

Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol cho biết ông đang giữ liên lạc chặt chẽ với bộ trưởng năng lượng của các quốc gia sản xuất và tiêu thụ chủ chốt. Phát biểu trước thềm cuộc họp, ông Birol nhấn mạnh: "Điều kiện trên thị trường dầu mỏ đã xấu đi nghiêm trọng trong những ngày gần đây. Bên cạnh những thách thức về vận chuyển qua eo biển Hormuz, một lượng lớn sản lượng dầu thô đã bị cắt giảm, tạo ra những rủi ro lớn và ngày càng gia tăng đối với thị trường".

Trong cuộc họp của Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) diễn ra cùng ngày 10/3 tại Paris, các bộ trưởng đã thảo luận mọi phương án khả thi, bao gồm việc sử dụng kho dự trữ khẩn cấp của IEA. Bộ trưởng Môi trường và Năng lượng Italy, Gilberto Pichetto Fratin, khẳng định các quốc gia G7 cam kết thể hiện sự đoàn kết, sẵn sàng sử dụng kho dự trữ chiến lược để bù đắp nguồn cung thiếu hụt do tình trạng tê liệt tại eo biển Hormuz.

Mặc dù thị trường dầu thô thế giới có dấu hiệu hạ nhiệt trong phiên 10/3 nhờ những phát biểu của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng chiến sự tại Iran sẽ sớm kết thúc, song rủi ro vẫn hiện hữu khi Iran tuyên bố sẽ phong tỏa hoàn toàn hoạt động xuất khẩu dầu tại vùng Vịnh.

Hiện tại, các nước thành viên IEA đang nắm giữ hơn 1,2 tỷ thùng dầu dự trữ khẩn cấp quốc gia, cùng khoảng 600 triệu thùng dự trữ thương mại do các doanh nghiệp nắm giữ theo quy định của chính phủ.

IEA được thành lập sau cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973 nhằm điều phối phản ứng trước các đợt gián đoạn nguồn cung lớn. Theo quy định để đảm bảo an ninh năng lượng, IEA yêu cầu các quốc gia thành viên phải duy trì lượng dự trữ dầu khẩn cấp tương đương ít nhất 90 ngày nhập khẩu ròng.

VietBF@sưu tập

Chiếc váy xuyên thấu, gần như khỏa thân của Chappell Roan nối dài sức hút của xu hướng thời trang này trong mùa mốt đầu năm nay.

Xuất hiện tại Tuần lễ thời trang Paris Thu/Đông 2026, ca sĩ Chappell Roan theo mốt xuyên thấu táo bạo. Cô diện chiếc váy không tay trong suốt, ngồi trên hàng ghế khách mời buổi trình diễn bộ sưu tập mới của nhà mốt Alexander McQueen.

Đáng chú ý, cô táo bạo theo mốt xuyên thấu quyến rũ, gợi cảm. Chủ hit Good Luck Babe lựa chọn một thiết kế không tay, sở hữu chất vải trong suốt, để lộ phần lớn da thịt. Những mảng xuyên thấu khiến tổng thể trở nên đặc biệt sexy, táo bạo.

Chappell Roan không mặc áo ngực, hoàn toàn thả rông dưới lớp váy đen, chỉ bổ sung nội y thong để che chắn bộ phận cơ thể nhạy cảm. Không chỉ hướng ứng mốt xuyên thấu, nữ ca sĩ còn lăng xê trào lưu Free the Nipples (tạm dịch: “Thả rông”) với sự lựa chọn trang phục này.

Cô hoàn thiện outfit bằng trang sức bản lớn, gồm vòng cổ nổi bật, khuyên tai dáng dài cỡ lớn và nhiều vòng tay. Nữ ca sĩ để mái tóc đỏ xoăn sóng tự nhiên, kết hợp lối trang điểm đậm nhấn vào phần mắt để hoàn thiện tổng thể phong cách táo bạo.


Chappell Roan thu hút sự quan tâm khi theo đuổi mốt xuyên thấu, diện trang phục mỏng manh, để lộ phần lớn da thịt tại Tuần lễ thời trang Paris (Pháp). Ảnh: Just Jared.
Chiếc váy xuyên thấu hở hang này được đánh giá là một trong những thiết kế táo bạo nhất tại Tuần lễ thời trang Paris (Pháp). Trong khuôn khổ sự kiện, Roan cũng liên tục xuất hiện với trang phục gây chú ý tại buổi trình diễn bộ sưu tập mới của Rick Owens, Mugler và Vivienne Westwood.

Trước đó, Chappell Roan thu hút mọi ánh nhìn trên thảm đỏ Lễ trao giải Grammy 2026 với mốt naked dress (“váy khỏa thân”). Cô tạo ra làn sóng trên thảm đỏ khi diện một thiết kế Mugler may đo riêng.

Chiếc váy xuyên thấu với phần thân áo gần như vô hình, để lộ lớp vải màu rượu vang buông rủ. Cụ thể, phần váy được treo từ khuyên ngực, kéo dài thành tà phía sau và để lộ nội y tam giác màu đen bên trong.

Trong các cuộc phỏng vấn trên thảm đỏ, cô khoác thêm một chiếc áo choàng cùng tông màu rượu vang. Mái tóc đỏ dài được thả trước ngực, giúp tổng thể trở nên bớt hở hang.

Trang phục của Roan được lấy cảm hứng từ bộ sưu tập thời trang cao cấp Xuân/Hè 1998 mang tên Jeu de Paume của Manfred Thierry Mugler. Những thiết kế mang tính biểu tượng này được tái hiện trong bộ sưu tập Xuân/Hè 2026 qua bàn tay của Miguel Castro Freitas.

Chiếc váy mặc như không mặc của Chappell Roan được đánh giá là tương đối táo bạo, tập trung vào mục đích phô diễn hình thể, trở nên phản cảm, thiếu tinh tế trong bối cảnh lễ trao giải âm nhạc danh giá. Mặc dù nhiều mẫu “váy khỏa thân” cũng xuất hiện trên thảm đỏ năm nay, thiết kế kiệm vải đến từ nhà mốt Mugler vẫn gây tranh luận nhất.


Chappell Roan xuất hiện trên thảm đỏ Lễ trao giải Grammy 2026 với trang phục gần như khỏa thân. Ảnh: Reuters, Shutterstock.
Mức độ hở hang của chiếc váy khiến những người xung quanh không khỏi ái ngại. Vốn gắn liền với phong cách thời trang táo bạo, thường xuyên theo đuổi mốt xuyên thấu, đây vẫn là một trong những trang phục thảm đỏ hở hang nhất của Roan. Cô đã tạo ra một khoảnh khắc gây sốc của váy áo trong suốt trong dịp đầu năm nay.

Có thể thấy, xu hướng xuyên thấu vẫn duy trì được sức hút trong mùa mốt đầu năm nay bất chấp những dự đoán trước đó về khả năng hạ nhiệt sau thời gian dài thống trị lĩnh vực thời trang. Những chiếc “váy khỏa thân” vẫn có khả năng tôn vinh vẻ đẹp hình thể của nữ giới, thu hút sự chú ý theo cách riêng, tiếp tục được lòng các ngôi sao, tín đồ thời trang.

VietBF@ sưu tập

Theo phóng viên TTXVN tại Liên hợp quốc (LHQ), ngày 10/3, người phát ngôn Tổng thư ký LHQ, ông Stephane Dujarric, cho biết tình trạng thiếu nhiên liệu kéo dài tại Cuba đang đẩy hệ thống y tế và mạng lưới an sinh xã hội của quốc đảo này vào tình trạng “báo động đỏ” và khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu nước sạch, lương thực.

Các báo cáo nhân đạo của LHQ cho thấy hệ thống y tế Cuba đang tiệm cận “điểm tới hạn” do bị mất điện thường xuyên và thiếu thuốc men nghiêm trọng. Ước tính khoảng 16.000 bệnh nhân ung thư cần xạ trị và hơn 12.000 người cần hóa trị đang bị gián đoạn điều trị, trong khi các xe cứu thương thiếu nhiên liệu để vận hành kịp thời.

Không chỉ về y tế, gần 1 triệu người dân Cuba cũng đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận nước sạch khi các xe bồn và hơn 80% hạ tầng bơm nước phụ thuộc hoàn toàn vào điện và nhiên liệu. Chuỗi cung ứng lương thực, từ sản xuất đến phân phối, cũng bị đứt gãy do hệ thống bảo quản lạnh hư hỏng và vận chuyển đình trệ. Mặc dù các đối tác nhân đạo đang nỗ lực cứu trợ nhưng hàng chục container hàng hóa vẫn mắc kẹt tại cảng, trong khi Kế hoạch Hành động Nhân đạo của LHQ trị giá 74 triệu USD hiện mới chỉ huy động được 33% nguồn vốn.


Một nhà máy nhiệt điện ở Cuba. Ảnh: Việt Hùng/TTXVN

Người phát ngôn LHQ nhấn mạnh rằng tổ chức này đang tích cực làm việc với các quốc gia thành viên, bao gồm cả Mỹ, để tháo gỡ các rào cản nhằm giúp đưa hàng viện trợ và nhiên liệu đến Cuba. Ông cũng cảnh báo tình trạng thiếu nhiên liệu “đang gây ra khủng hoảng năng lượng”, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động của các bệnh viện, chăm sóc y tế cấp cứu, dịch vụ điều trị ung thư, chạy thận, chăm sóc mẹ và trẻ, cũng như các dịch vụ chăm sóc lâu dài khác.

Trước đó, chính quyền Mỹ thông báo sẽ cho phép đưa lượng dầu nhất định vào Cuba nhưng chỉ được bán cho khu vực tư nhân. Hiện Washington vẫn đang thực thi lệnh cấm xuất khẩu dầu từ Venezuela sang Cuba.

VietBF@sưu tập

CEO Meta Mark Zuckerberg tiếp tục bổ sung vào bộ sưu tập xa xỉ khi xuất hiện tại UFC 326 với đồng hồ của Rexhep Rexhepi, cỗ máy có giá khoảng 924.000 USD.

Mark Zuckerberg xuất hiện tại UFC 326, chuỗi sự kiện thi đấu võ thuật tổng hợp lớn nhất thế giới, diễn ra ngày 7/3 tại Las Vegas (Mỹ), thu hút sự chú ý của tín đồ đồng hồ khi đeo mẫu Chronomètre Contemporain của nghệ nhân độc lập Rexhep Rexhepi.


Trong bài viết đăng tải trên Instagram của CEO Meta, vị tỷ phú trẻ đang trò chuyện với Adam Mosseri, CEO Instagram, khi đeo cỗ máy chế tác từ vàng đỏ 18K, nổi bật với mặt số men grand feu màu đen.

Ra mắt năm 2018 dưới thương hiệu Akrivia, Chronomètre Contemporain nhanh chóng trở thành một trong những mẫu đồng hồ độc lập được giới sưu tầm đánh giá cao. Thiết kế 38 mm ba kim cổ điển lấy cảm hứng từ cỗ máy chronometer truyền thống, kết hợp kỹ thuật hoàn thiện thủ công tinh xảo mang phong cách đương đại.

Phiên bản này cũng giành Giải thưởng Đồng hồ nam tại Grand Prix d'Horlogerie de Genève (GPHG) 2018, giải thưởng thường được ví như “Oscar của ngành đồng hồ”.

Theo Paul Boutros, chuyên gia đồng hồ và Phó Chủ tịch cấp cao của nhà đấu giá Phillips Auction House tại New York (Mỹ), thiết kế của cỗ máy này chịu ảnh hưởng từ chiếc Simplicity của Philippe Dufour, đồng thời lấy cảm hứng từ các mẫu vintage nổi tiếng của Patek Philippe như Ref. 2497 và 2499.

“Đây là một chiếc đồng hồ ba kim tưởng chừng đơn giản nhưng được hoàn thiện ở mức độ bậc thầy", Boutros nhận xét trên Barrons.

Phiên bản vàng hồng với mặt số men đen thuộc lô sản xuất giới hạn chỉ 50 chiếc được chế tác cho cả hai chất liệu kim loại. Cỗ máy này hiện có giá thị trường khoảng 924.000 USD.

Trong outfit áo thun đen tối giản quen thuộc, CEO Meta vẫn thể hiện gu sưu tầm xa xỉ thông qua chiếc đồng hồ trên cổ tay. Trên mạng xã hội, một số bình luận còn hài hước cho rằng Zuckerberg dường như đang “xây dựng bộ sưu tập để cạnh tranh với Mukesh Ambani”.

CEO Meta xuất hiện thường xuyên hơn tại các sự kiện UFC lớn sau khi gắn bó với đam mê võ thuật.
Tuy nhiên, tại sự kiện lần này, vị tỷ phú công nghệ cũng nhận phản ứng không mấy thiện cảm từ khán giả. Theo BuzzFeed, sự việc xảy ra tại T-Mobile Arena khi hàng chục nghìn khán giả tập trung theo dõi trận đấu được mong chờ giữa Max Holloway và Charles Oliveira.

Trong lúc chương trình truyền hình trực tiếp lia máy quay xuống khu khán đài, hình ảnh nhà sáng lập Meta xuất hiện trên màn hình lớn. Zuckerberg lập tức chỉ tay và gật đầu chào ống kính, nhưng ngay sau đó nhiều khán giả trong nhà thi đấu đồng loạt la ó, tạo nên khoảnh khắc khá ngượng ngùng.

Video ghi lại từ hiện trường cho thấy Zuckerberg ban đầu bật cười trước phản ứng của đám đông, dường như nói “Tôi bị la ó rồi” trước khi quay trở lại theo dõi trận đấu. Tuy nhiên, biểu cảm của ông thoáng chững lại trong vài giây trước khi lấy lại nụ cười và tiếp tục hướng ánh nhìn về phía lồng bát giác, trong khi tiếng la ó vẫn vang lên xung quanh.

Khoảnh khắc này nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội và thu hút nhiều bình luận. Một số người cho rằng phản ứng của khán giả đã khiến Zuckerberg bất ngờ.

“Có thể thấy ông ấy thực sự bị ảnh hưởng", một người dùng Reddit nhận xét, trong khi người khác cho rằng vị tỷ phú đang “cố tỏ ra không bận tâm”.

Sự chú ý dành cho tình huống này cũng đến từ việc Zuckerberg ngày càng gắn bó với giới võ thuật tổng hợp. Những năm gần đây, ông công khai tập luyện Brazilian jiu-jitsu và từng tham gia các giải đấu địa phương.

VietBF@ sưu tập

Chính quyền Tổng thống Trump được cho là đang cân nhắc triển khai đặc nhiệm vào Iran để thu giữ kho uranium làm giàu cao – lượng vật liệu có thể dùng chế tạo ít nhất 10 đầu đạn hạt nhân. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo đây sẽ là một chiến dịch cực kỳ phức tạp và rủi ro.


Những khu nhà bị phá hủy tại cơ sở hạt nhân Natanz, miền trung Iran vào ngày 3/3/2026. Ảnh: 2026 Planet Labs PBC/Getty Images

Theo tờ Guardian ̣(Anh), chính quyền của Tổng thống Donald Trump được cho là đang xem xét khả năng triển khai lực lượng đặc nhiệm vào Iran nhằm kiểm soát kho uranium làm giàu cao (HEU) của nước này – lượng vật liệu mà các chuyên gia cho rằng có thể dùng để chế tạo ít nhất 10 đầu đạn hạt nhân.

Ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là một trong những mục tiêu chiến tranh được Washington tuyên bố. Kho dự trữ mà Mỹ cho là khoảng 440 kg uranium làm giàu cao được coi là mối đe dọa hạt nhân lớn vì có thể tương đối dễ dàng chuyển thành uranium cấp độ vũ khí.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nói với Quốc hội rằng cuối cùng “sẽ phải có người đến đó để lấy số vật liệu này”.

Vật liệu hạt nhân được cất giấu sâu dưới lòng đất

Theo Tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi, khoảng 200 kg HEU của Iran được lưu trữ trong các đường hầm sâu tại khu phức hợp hạt nhân gần thành phố Isfahan.

Một phần khác được đặt tại cơ sở hạt nhân Natanz Nuclear Facility, nơi Iran xây dựng một cơ sở mới kiên cố và chôn sâu dưới lòng đất, được các nhà phân tích phương Tây gọi là Pickaxe Mountain.

HEU được lưu trữ dưới dạng uranium hexafluoride, chứa trong các bình kim loại cỡ bình lặn và đặt trong các giếng sâu dưới lòng đất.

Chiến dịch thu giữ sẽ rất phức tạp

Theo các chuyên gia, việc đưa lực lượng đặc nhiệm vào Iran để thu giữ vật liệu hạt nhân sẽ cực kỳ rủi ro.

Lực lượng đặc nhiệm Mỹ và Israel từ lâu đã được huấn luyện cho các nhiệm vụ thu hồi vật liệu hạt nhân từ môi trường thù địch, và Mỹ đã phát triển thiết bị, được gọi là Cơ sở Uranium Di động, được thiết kế để chứa và loại bỏ uranium làm giàu cao (HEU). Nhưng việc triển khai nó cùng với các chuyên gia và lực lượng bảo vệ họ sẽ liên quan đến các hoạt động trên bộ quy mô lớn tại ít nhất hai địa điểm, cả hai đều nằm sâu trong nội địa Iran.

“Điều đó sẽ rất khó khăn. Nó cần bảo vệ cẩn mật, lại lớn và cồng kềnh, vì vậy người ta không thể chỉ đơn giản là đi vào và lấy nó đi”, Jeffrey Lewis, một chuyên gia về phổ biến vũ khí hạt nhân tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury ở Monterey, cho biết.

“Liệu một chiếc C-17 [máy bay vận tải quân sự] có thể hạ cánh xuống sa mạc và bạn sẽ thiết lập một vành đai an ninh rồi dùng cần cẩu để đưa các thùng uranium lên máy bay và rời khỏi đó? Hoặc có lẽ bạn sẽ đi vào và cho nổ tung nó và gây ra một mớ hỗn độn? Tất cả những lựa chọn này đều có vẻ viển vông đối với tôi”, ông Lewis nói.

Washington chưa vội triển khai

Khi được hỏi về vấn đề này, Tổng thống Donald Trump thừa nhận chiến dịch như vậy rất khó thực hiện và chưa phải kế hoạch trước mắt.

Ông nói Mỹ sẽ chỉ xem xét đưa quân vào khi lực lượng phòng thủ của Iran bị suy yếu đến mức không thể chống trả trên bộ.

“Tại một thời điểm nào đó có thể chúng tôi sẽ làm vậy. Nhưng không phải lúc này", nhà lãnh đạo Mỹ nói.

Chỉ trích từ Quốc hội và giới chuyên gia

Một số nghị sĩ Mỹ cho rằng chính quyền đã không chuẩn bị kế hoạch rõ ràng để xử lý kho uranium trước khi phát động chiến dịch quân sự.

Nghị sĩ Dân chủ Bill Foster nói sau khi tham dự một cuộc họp mật rằng ông không nghe thấy bất kỳ kế hoạch cụ thể nào về việc xử lý năng lực hạt nhân của Iran.

Nhà phân tích chính sách hạt nhân Matthew Bunn tại Đại học Harvard cho rằng việc phát động chiến dịch quân sự với lý do mối đe dọa hạt nhân nhưng không có kế hoạch xử lý kho uranium là điều đáng kinh ngạc.

Theo ông, giải pháp tốt nhất là đạt được một thỏa thuận sau chiến tranh để pha loãng uranium hoặc chuyển ra khỏi Iran – điều từng được thảo luận trong các cuộc đàm phán Mỹ-Iran do Oman làm trung gian trước khi chiến sự bùng nổ.

Nguy cơ chạy đua chế tạo bom

Những người chỉ trích chính quyền đã bày tỏ sự kinh ngạc rằng một nhiệm vụ nhằm bảo đảm an toàn cho uranium làm giàu cao (HEU) dường như đã không được cân nhắc kỹ lưỡng trước khi chiến tranh nổ ra. Một nghị sĩ đảng Dân chủ, Bill Foster, đã phát biểu sau một cuộc họp mật về chiến tranh tuần trước rằng ông không hề nghe thấy bất cứ điều gì về kế hoạch giải quyết khả năng hạt nhân của Iran.

“Kho dự trữ uranium làm giàu cao của Iran lẽ ra phải là trọng tâm chính của chính quyền. Nhưng thực tế rõ ràng là không phải vậy”, Foster nói.

Matthew Bunn, một nhà phân tích chính sách hạt nhân tại Trường Harvard Kennedy, cho biết ông “thật sốc khi phát động một chiến dịch quân sự như thế này, được biện minh bằng mối nguy hiểm hạt nhân, mà lại không có kế hoạch đối phó với phần cấp bách nhất của mối nguy hiểm hạt nhân”.

“Rõ ràng, cần phải làm điều gì đó để giải quyết kho dự trữ HEU đó – đó là yếu tố quan trọng nhất của khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân tiềm tàng ở Iran”, ông Bunn nói.

Ông nói thêm rằng giải pháp tốt nhất là một thỏa thuận hậu chiến trong đó HEU được pha loãng hoặc vận chuyển ra khỏi đất nước. Những giải pháp như vậy đang được đàm phán trong các cuộc thương lượng giữa Mỹ và Iran do Oman làm trung gian, diễn ra khi Israel và Mỹ phát động cuộc tấn công vào ngày 28/2.

Việc vận chuyển uranium làm giàu cao (HEU) mà không có sự đồng ý của Iran, pha trộn nó hoặc cho nổ nó tại chỗ, tất cả đều gây ra những vấn đề vô cùng lớn, ông Bunn nói.

“Hiện tại, dường như Mỹ và Israel đang dựa vào việc giám sát chặt chẽ địa điểm để đảm bảo các thùng chứa không bị di dời, trong khi họ tìm ra hướng đi dài hạn hơn”, vị chuyên gia nói.

“Chừng nào nó còn ở Iran, nếu bất cứ ai đến gần nó, họ sẽ bị giết. Đó là chiến lược hiện tại”, Meir Javedanfar, một chuyên gia về Iran tại Đại học Reichman ở Israel, cho biết. Ông nói thêm rằng chiến lược giám sát không phải là hoàn hảo. “Ai đó có thể xây một đường hầm và chiếm lấy nó. Bạn không thể chắc chắn 100%".

Ngay cả khi họ có thể bí mật vận chuyển uranium làm giàu cao (HEU) ra khỏi tầm mắt, các thành viên còn lại của chế độ Iran cũng sẽ phải đối mặt với rủi ro khổng lồ nếu họ cố gắng “chạy đua chế tạo bom”. Việc làm giàu thêm, biến uranium cấp độ vũ khí thành kim loại, tạo hình, chế tạo thiết bị nổ để kích hoạt và đặt lên tên lửa hoặc hệ thống vận chuyển khác, về mặt lý thuyết có thể được thực hiện trong vài tháng, nhưng làm điều đó mà không bị phát hiện sẽ cực kỳ khó khăn.

Robert Malley, người từng là đặc phái viên của Mỹ về Iran dưới thời chính quyền Biden, cho biết đó là tình thế tiến thoái lưỡng nan mà chế độ Iran đã phải đối mặt trong nhiều năm.

“Tôi nghĩ vấn đề luôn nằm ở chỗ từ thời điểm bạn đưa ra quyết định đến thời điểm bạn chế tạo được bom, đó là vùng nguy hiểm nhất khi bạn có khả năng bị phát hiện”, ông Malley nhận xét. “Và nếu bị phát hiện, họ gần như chắc chắn sẽ bị ném bom".

VietBF@sưu tập

Trong bối cảnh giá dầu và khí đốt tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, Ủy ban châu Âu (EC) hôm 10/3 đã công bố một gói chính sách năng lượng mới, trong đó đáng chú ý là khuyến nghị các quốc gia thành viên xem xét giảm thuế năng lượng khi điều kiện cho phép.


Một cơ sở dự trữ khí đốt tại Zsana, Hungary. Ảnh: THX/TTXVN

Động thái này nhằm giúp người dân giảm gánh nặng hóa đơn điện, khí đốt, đồng thời củng cố lộ trình chuyển đổi sang các nguồn năng lượng sạch của Liên minh châu Âu (EU).

Theo EC, việc đẩy nhanh chuyển đổi xanh vẫn là con đường hiệu quả nhất để châu Âu thoát khỏi sự phụ thuộc lâu dài vào nhiên liệu hóa thạch, vốn thường xuyên chịu tác động mạnh từ các biến động địa chính trị. Gói năng lượng mới được công bố không tập trung vào những biện pháp trợ cấp ngắn hạn, mà hướng tới một chiến lược dài hạn nhằm giúp hệ thống năng lượng của EU ổn định và bền vững hơn.

Phát biểu khi công bố kế hoạch, Cao ủy châu Âu phụ trách năng lượng, ông Dan Jørgensen, thừa nhận nhiều hộ gia đình tại châu Âu đang phải chật vật với chi phí sinh hoạt tăng cao. Theo ông, việc giảm thuế năng lượng trong những thời điểm thích hợp có thể giúp giảm áp lực tài chính cho người dân, đồng thời tạo điều kiện để các doanh nghiệp duy trì năng lực cạnh tranh.

Ông Jørgensen cho biết các biện pháp cải cách được đề xuất, bao gồm việc hạ thuế và đơn giản hóa quy trình chuyển đổi nhà cung cấp điện hoặc khí đốt, có thể giúp mỗi hộ gia đình tại châu Âu tiết kiệm trung bình hơn 350 euro (khoảng 406 USD) mỗi năm. Theo ông, việc tạo điều kiện để người tiêu dùng dễ dàng lựa chọn nhà cung cấp phù hợp sẽ góp phần làm tăng cạnh tranh trên thị trường năng lượng, từ đó giúp giảm giá.

Phó Chủ tịch EC phụ trách chuyển đổi xanh, bà Teresa Ribera, nhấn mạnh rằng cú sốc năng lượng hiện nay càng cho thấy sự cần thiết phải đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch. Theo bà, nếu châu Âu tiếp tục phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, khu vực này sẽ luôn dễ bị tổn thương trước các biến động địa chính trị.

Ngoài việc khuyến nghị giảm thuế năng lượng, EC cũng kêu gọi các nước thành viên thúc đẩy những mô hình hợp đồng cung cấp điện và khí đốt linh hoạt hơn, khuyến khích phát triển các cộng đồng năng lượng địa phương và đặc biệt chú trọng bảo vệ những nhóm người tiêu dùng dễ bị tổn thương.

Tuy nhiên, ông Dan Jørgensen cũng lưu ý rằng nếu cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay kéo dài và cần đến các biện pháp can thiệp mạnh hơn, thì những giải pháp đó phải mang tính tạm thời và có giới hạn rõ ràng. Theo ông, các biện pháp hỗ trợ không nên làm chệch hướng lộ trình chuyển đổi năng lượng xanh của EU.

Bà Teresa Ribera cũng cảnh báo việc hủy bỏ hoặc làm suy yếu hệ thống thị trường carbon của EU vào thời điểm này sẽ gửi đi một tín hiệu tiêu cực đối với các nhà đầu tư và nỗ lực giảm phát thải của toàn khối.

Bên cạnh các biện pháp giảm gánh nặng chi phí năng lượng, EC cho rằng EU cần đẩy mạnh đầu tư vào cơ sở hạ tầng và công nghệ năng lượng sạch. Theo ước tính của cơ quan này, để đạt được các mục tiêu khí hậu và đảm bảo an ninh năng lượng, châu Âu cần đầu tư khoảng 660 tỷ euro mỗi năm cho đến cuối thập niên này, cao gần gấp ba lần mức đầu tư trung bình giai đoạn 2011-2021.

Trong kế hoạch đầu tư này, Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB) dự kiến sẽ đóng vai trò quan trọng khi cam kết dành khoảng 75 tỷ euro trong vòng ba năm tới để hỗ trợ các dự án năng lượng sạch và hạ tầng điện.

Bên cạnh năng lượng tái tạo, EC cũng đặt kỳ vọng vào việc phát triển công nghệ hạt nhân thế hệ mới, đặc biệt là các lò phản ứng hạt nhân mô-đun nhỏ (SMR). Theo chiến lược được công bố, EU đặt mục tiêu đưa các lò phản ứng loại này vào vận hành từ đầu những năm 2030. Để thúc đẩy công nghệ mới, Ủy ban dự kiến triển khai một cơ chế bảo lãnh trị giá 200 triệu euro nhằm thu hút đầu tư tư nhân và hỗ trợ nghiên cứu phát triển.

EC cũng mong muốn phối hợp với các quốc gia thành viên để hài hòa hóa các quy định và rút ngắn thời gian cấp phép xây dựng đối với những dự án hạt nhân mới.

VietBF@sưu tập

Với khả năng phơi bày mọi khí tài quân sự Mỹ qua ảnh vệ tinh AI, startup MizarVision đang biến những bí mật quốc gia thành dữ liệu công khai.


MizarVision đang thay đổi cục diện xung đột tại Trung Đông. Ảnh: ILKHA.
MizarVision là startup công nghệ có trụ sở tại Hàng Châu, Trung Quốc. Gần đây, công ty này gây chấn động dư luận quốc tế khi công khai các dữ liệu tình báo địa không gian cực kỳ nhạy cảm về quân đội Mỹ tại Trung Đông.

Sức mạnh thực sự của MizarVision không nằm ở việc sở hữu bao nhiêu vệ tinh trên quỹ đạo. Giá trị cốt lõi của công ty nằm ở lớp xử lý trí tuệ nhân tạo (AI) đặt trên các bức ảnh thô.

Sức mạnh từ dữ liệu và AI
Họ sử dụng nguồn dữ liệu khổng lồ từ chòm sao vệ tinh Jilin-1 của Trung Quốc với hơn 100 vệ tinh quan sát. Đồng thời, họ cũng mua dữ liệu thương mại từ các nhà cung cấp phương Tây như Maxar hay Airbus. AI của MizarVision có khả năng tự động quét, nhận diện và dán nhãn các loại khí tài phức tạp nhất.

Hệ thống thị giác máy tính của startup này có thể phân biệt chính xác những cấu trúc nhỏ nhất. Nó phân loại được giữa hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot và hệ thống THAAD từ độ cao hàng trăm km. Hệ thống cũng xác định được vị trí của máy bay tàng hình F-22 hay các dòng F-35 trên đường băng Israel.

"MizarVision đang gây chấn động khi công khai hình ảnh vệ tinh độ phân giải cao về toàn bộ mạng lưới quân sự của Mỹ tại Trung Đông. Từ các căn cứ chiến lược, nhóm tác chiến tàu sân bay đến các đợt triển khai tiêm kích F-22 và hệ thống phòng thủ THAAD, Patriot đều bị phơi bày. Các dữ liệu này đã được AI tự động định vị, dán nhãn và cập nhật gần như theo thời gian thực", nhà phân tích Shanaka Anslem Perera cảnh báo trên X.

Công nghệ "Phát hiện thay đổi" (Change Detection) cho phép AI so sánh các bức ảnh theo từng mốc thời gian thực, từ đó tự động đưa ra cảnh báo về các đợt điều quân hay sự di chuyển của tàu sân bay. Những thông tin này trước đây chỉ có các cơ quan tình báo cấp quốc gia mới đủ nguồn lực xử lý.

MizarVision không chỉ cung cấp ảnh vệ tinh thô cho các khách hàng truyền thống. Họ biến chúng thành các báo cáo trực quan với đồ họa chú thích cực kỳ dễ hiểu cho công chúng. Cách tiếp cận này giúp một người dùng bình thường cũng có thể nắm bắt diễn biến chiến sự phức tạp.

“Mục tiêu của chúng tôi không đơn giản là cung cấp dữ liệu. Chúng tôi giúp các ngành tìm ra những manh mối đáng chú ý và giải thích ý nghĩa của chúng”, ông Liu Ming, nhà sáng lập và CEO của MizarVision cho biết. Tầm nhìn của công ty là xây dựng một nền tảng tương tự "Bloomberg" nhưng dành riêng cho lĩnh vực tình báo địa không gian toàn cầu.

Cuộc chạy đua công nghệ mới
Sự trỗi dậy của MizarVision đánh dấu một chương mới trong cuộc cạnh tranh công nghệ giữa các cường quốc.

MizarVision hoạt động dưới danh nghĩa một đơn vị thương mại nhỏ với chưa đầy 200 nhân viên. Các chuyên gia nhận định ranh giới giữa dữ liệu công khai và tình báo quân sự đang dần biến mất. Một chỉ huy quân sự địa phương hiện nay chỉ cần một chiếc smartphone là có thể theo dõi đối thủ. Điều này xóa bỏ hoàn toàn yếu tố bất ngờ, vốn là nguyên tắc sống còn trong mọi chiến dịch quân sự hiện đại.

“MizarVision đang thúc đẩy góc nhìn từ không gian không còn là độc quyền của các ông lớn phương Tây”, Rao Zhi, đối tác sáng lập tại Phenomenon Capital nhận xét.

Sự thành công của vòng gọi vốn hơn 1,4 triệu USD mới đây cho thấy niềm tin của các nhà đầu tư vào tương lai của ngành này.

Mô hình của MizarVision cho thấy sự chuyển dịch từ phần cứng sang tối ưu hóa phần mềm trên chiến trường. Với đội ngũ chưa tới 200 chuyên gia, công ty đã phát triển thuật toán xử lý dữ liệu, giúp rút ngắn thời gian phân tích từ hàng giờ xuống còn vài phút. Sự kết hợp này giúp thay đổi hoàn toàn cách thức tiếp cận thông tin địa không gian thông qua năng lực phân tích của AI.

Về kinh tế, MizarVision đang mở rộng dịch vụ sang lĩnh vực năng lượng và tài chính sau khi gọi vốn thành công. Dự kiến doanh thu năm 2026 sẽ tăng trưởng đột phá nhờ nền tảng Spark Business Intelligence. Sự trỗi dậy của các công cụ này tạo ra một môi trường dữ liệu mở, cho phép các đơn vị tư nhân giám sát biến động thực địa trên quy mô toàn cầu.

VietBF@ sưu tập

Theo tờ USA TODAY ngày 10/3, giá dầu tăng và tăng trưởng việc làm yếu đã làm dấy lên nỗi lo trở lại về lạm phát đình trệ (stagflation) ở Mỹ - sự kết hợp giữa lạm phát cao và tăng trưởng trì trệ gợi nhớ đến thập niên 1970 - khiến các nhà kinh tế và giới tham gia thị trường có những quan điểm trái chiều.


Một trạm xăng ở Virginia, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN

Đối với những người tin rằng lịch sử luôn lặp lại, việc giá dầu tăng vọt trong bối cảnh nền kinh tế suy yếu là một dấu hiệu đáng sợ.

Trong vài ngày qua, các nhà kinh tế, nhà phân tích và nhà đầu tư đã liên tục cảnh báo về lạm phát đình trệ, một kịch bản đặc biệt gây lo ngại khi lạm phát cao đè nặng lên một nền kinh tế tăng trưởng thấp và trì trệ. Tình trạng này từng xảy ra tại Mỹ vào thập niên 1970 và gợi nhớ đến hình ảnh người dân xếp hàng tại các trạm xăng và lãi suất ở mức hai con số.

Ông Don Rissmiller, đối tác kiêm kinh tế trưởng của Strategas, nhận định trong một báo cáo gửi các nhà đầu tư ngày 8/3, rằng Mỹ đang trải qua cú sốc tăng trưởng, và đồng thời là cú sốc lạm phát (giá năng lượng tăng cao do địa chính trị).

Ông Rissmiller viết rằng tăng trưởng chậm thường dễ xử lý hơn lạm phát, đồng thời nói thêm: “Chúng tôi chưa nâng xác suất suy thoái của Mỹ năm 2026. Xác suất hiện vẫn ở mức 20%. Một đợt tăng giá năng lượng ngắn hạn có thể được bù đắp bằng việc giảm tỷ lệ tiết kiệm. Nhưng sẽ không cần thêm nhiều yếu tố nữa để xác suất đó bắt đầu tăng lên. Chúng ta có lẽ chỉ còn vài tuần trước khi thương mại Trung Đông trở nên mang tính quyết định”.

Trong một ghi chú gửi nhà đầu tư ngày 8/3, nhà kinh tế nổi tiếng Ed Yardeni viết rằng ông đang nâng xác suất của “kịch bản sụp đổ (Meltdown - hiện bao gồm cả lạm phát đình trệ kiểu thập niên 1970)” từ 20% lên 35%.

Giá dầu đã tăng gần 40% kể từ khi xung đột tại Iran bắt đầu, khiến giá cả trong toàn bộ nền kinh tế tăng theo và làm giảm khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất. Hiện các nhà giao dịch gần như đồng thuận rằng các nhà hoạch định chính sách sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tháng 3, và phần lớn dự báo cho rằng việc cắt giảm lãi suất sẽ chỉ diễn ra vào cuối năm.

Tuy nhiên, những lo ngại về tình trạng thực sự của nền kinh tế vẫn còn đó, đặc biệt sau báo cáo việc làm gây sốc ngày 6/3, cho thấy mất 92.000 việc làm trong tháng 2. Trong điều kiện bình thường, mức tăng trưởng chậm hoặc thậm chí âm có thể khiến Fed cắt giảm lãi suất để kích thích nhu cầu.

Ngày 6/3, Chủ tịch chi nhánh Chicago của Fed Austan Goolsbee nói với tờ The Wall Street Journal rằng các điều kiện hiện tại tạo ra “chính xác kiểu môi trường lạm phát đình trệ khó chịu nhất mà một ngân hàng trung ương phải đối mặt”.

Tuy nhiên, không phải ai cũng tin rằng tình hình hiện tại tồi tệ như những gì báo chí vẫn đưa tin. Ông Peter Andersen, người quản lý 500 triệu USD với tư cách là giám đốc Andersen Capital Management, cho biết: “Tôi nghĩ đó là một nỗi sợ bị thổi phồng và tôi không thấy nó xảy ra. Tôi nghĩ rủi ro lớn hơn hiện nay là nền kinh tế tăng trưởng chậm kéo dài”.

Trong cuộc phỏng vấn với USA TODAY, ông Andersen giải thích rằng tăng trưởng chậm cùng với giá các mặt hàng thiết yếu ở mức cao là một vấn đề đáng lo. Ông nói: “Đối với phần lớn các gia đình, điều đó có thể cảm thấy giống như lạm phát đình trệ, ngay cả khi đó không phải là cách giải thích chính thức”.

Ông Andersen khuyên nên bỏ qua một chỉ số kinh tế riêng lẻ và thay vào đó xem xét các xu hướng dài hạn. Ví dụ, báo cáo việc làm tháng 2 đáng lo ngại nhưng không đáng để thị trường phản ứng “quá mức và đảo chiều mạnh” như đã xảy ra.

Dù vậy, xu hướng tuyển dụng cơ bản hiện khá yếu. Bộ Lao động cho biết ngày 6/3 rằng các nhà tuyển dụng chỉ tạo thêm 181.000 việc làm trong năm 2025, tương đương khoảng 15.000 việc làm mỗi tháng. Theo ông Andersen, trong một nền kinh tế tăng trưởng chậm như vậy, và với những tiến bộ sắp tới trong công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), nhiều khả năng những lao động ở cấp thấp sẽ là nhóm chịu tác động nhiều nhất. Nền kinh tế nhìn từ trên cao thì có vẻ mạnh, nhưng khi ở dưới mặt đất thì cảm giác lại bất ổn hơn nhiều.

VietBF@sưu tập