Một trong những thẻ Pokemon hiếm nhất từng tồn tại vừa được bán với mức giá gây chú ý lớn trong cộng đồng sưu tầm. Cụ thể, thẻ Pikachu Illustrator phiên bản tiếng Nhật năm 1998, được chấm điểm PSA 9, đã được đấu giá thành công với mức giá 1.406.250 USD, tương đương khoảng 37,1 tỷ đồng, tại Heritage Auctions vào ngày 27/3/2026.

Pikachu Illustrator từ lâu đã được xem là "holy grail" trong thế giới thẻ bài Pokemon, bởi đây là dòng thẻ chưa từng được phát hành thương mại hay bán ra dưới dạng pack thông thường. Thay vào đó, thẻ chỉ được trao thưởng cho những người chiến thắng trong các cuộc thi vẽ minh họa Pokemon do tạp chí CoroCoro Comic tổ chức tại Nhật Bản trong giai đoạn 1997 - 1998. Điều này đồng nghĩa với việc mỗi thẻ Pikachu Illustrator ban đầu đều thuộc về những người hâm mộ đã tự sáng tạo tác phẩm Pokemon của riêng mình.

Theo thông tin từ phiên đấu giá, tổng số lượng thẻ Pikachu Illustrator từng được phát hành chỉ dừng lại ở con số 39. Trong đó, có 23 thẻ được trao ở cuộc thi đầu tiên và mỗi cuộc thi sau đó phân phối thêm 8 thẻ. Độ hiếm này được phản ánh rõ qua dữ liệu chấm điểm, khi tổ chức PSA xác nhận chỉ có 15 thẻ đạt mức Mint 9 và duy nhất một thẻ được chấm điểm cao hơn.

Không chỉ hiếm, Pikachu Illustrator còn sở hữu nhiều điểm khác biệt so với các thẻ Pokemon thông thường. Thay vì nhãn "Trainer" quen thuộc, thẻ này mang tiêu đề "Illustrator", đi kèm biểu tượng cây bút và phần minh họa do Atsuko Nishida, người thiết kế nguyên bản của Pikachu, thực hiện.

Dù mức giá hơn 1,4 triệu USD đã gây ấn tượng mạnh, đây vẫn chưa phải con số cao nhất từng ghi nhận với dòng thẻ này. Trước đó, một phiên bản PSA 10 thuộc sở hữu của Logan Paul đã được bán với giá 16.492.000 USD, tương đương khoảng 435,4 tỷ đồng vào tháng 2, qua đó củng cố vị thế của Pikachu Illustrator như thẻ Pokemon có giá trị cao nhất từng được sản xuất.

Một người đàn ông đến từ Las Vegas, Mỹ, đã chính thức xác lập kỷ lục Guinness thế giới mới khi ghé thăm nhiều nhà hàng đạt sao Michelin nhất trong vòng 24 giờ, với tổng cộng 28 địa điểm khác nhau và chi phí lên tới hơn 1.400 USD, tương đương khoảng 38,3 triệu đồng.

Nhân vật chính của thử thách này là Joshua Fyksen, một sommelier chuyên nghiệp. Trước đó vào năm 2023, chính Fyksen đã nắm giữ kỷ lục này với 22 nhà hàng. Tuy nhiên, thành tích của anh đã bị vượt qua vào năm 2024 khi hai tín đồ ẩm thực người Ấn Độ là Sujoy Kumar Mitra và Rajnish Kumar Tripathi ghé thăm 25 nhà hàng tại Hong Kong trong cùng khoảng thời gian.

Quyết tâm giành lại vị trí, Fyksen đã quay trở lại New York, nơi anh từng lập kỷ lục trước đây, để thực hiện thử thách mới. Anh cho biết đã lên kế hoạch chi tiết cho hành trình của mình, bao gồm việc cân nhắc thực đơn, thời gian di chuyển và khả năng đặt chỗ tại từng nhà hàng.

Chia sẻ về quá trình chuẩn bị, Fyksen cho biết một số nhà hàng chỉ phục vụ thực đơn tasting kéo dài nhiều giờ, như Eleven Madison Park. Tuy nhiên, anh đã tìm ra giải pháp bằng cách tận dụng khu vực quầy bar của nhà hàng, nơi phục vụ các món ăn nhỏ. Ngoài ra, anh cũng chủ động liên hệ qua email với nhiều nhà hàng không phục vụ gọi món riêng lẻ để xin ngoại lệ. Một số nơi đã đồng ý, thậm chí mở cửa sớm để hỗ trợ anh, trong khi phần lớn vẫn giữ nguyên quy định.

Hành trình của Fyksen bắt đầu tại nhà hàng Oxomoco ở Brooklyn và kết thúc tại Gramercy Tavern ở Manhattan, cũng là điểm dừng chân thứ 28, qua đó giúp anh chính thức phá kỷ lục.

Theo xác nhận từ Guinness World Records, tổng chi phí riêng cho đồ ăn của Fyksen là 976,97 USD, tương đương khoảng 25,8 triệu đồng, chưa bao gồm tiền tip. Chi phí di chuyển giữa các nhà hàng lên tới 474,37 USD, tương đương khoảng 12,5 triệu đồng. Tổng cộng, số tiền anh chi cho thử thách này vượt mốc 1.400 USD.

Chia sẻ về trải nghiệm, Fyksen cho biết anh đặc biệt ấn tượng với món salad cua Jonah với táo và wasabi tại Le Pavillon, há cảo sò điệp với đậu Hà Lan và gan ngỗng tại Tuome, cũng như món tortellini pomodoro tại Torissi. Anh nhấn mạnh rằng không có món ăn nào khiến anh thất vọng trong suốt hành trình này.

Cô dâu, chú rể làm việc ở nước ngoài không thể về tham dự đám cưới của chính mình. Hai bên gia đình đại diện đứng ra “trao dâu, nhận rể”.
Mới đây, loạt ảnh ghi lại khoảnh khắc hai bên gia đình đứng ra trao và nhận tráp lễ trong đám hỏi ở Quảng Ninh thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng mạng.bà Vương Tình (53 tuổi, Hạ Long, Quảng Ninh) xác nhận, loạt ảnh trên được chụp trong đám hỏi và đám cưới của con gái bà – Như Quỳnh (30 tuổi).

Chú rể của Như Quỳnh là Phạm Long (29 tuổi, quê tỉnh Hải Dương cũ, nay là TP Hải Phòng). Đám hỏi và đám cưới của cặp đôi được tổ chức cùng ngày 28/3 vừa qua.

Mẹ cô dâu cho biết thêm, cô dâu, chú rể hiện sống và làm việc tại Anh. Vì nhiều lý do như khoảng cách địa lý xa xôi, công việc bận rộn, cặp đôi không thể về tham dự đám cưới của chính mình.

“Chúng tôi tìm hiểu thì được biết, ngày này, tháng này các con được tuổi cưới hỏi, có ‘lộc sinh, lộc đẻ’, mọi thứ thuận lợi.

Bởi vậy, hai bên gia đình quyết định đứng ra tổ chức đám hỏi, đám cưới cho các con. Hai con ở bên ấy theo dõi ngày vui của mình qua cuộc gọi video”, bà Tình chia sẻ.
Ngoại trừ sự vắng mặt của cô dâu - chú rể, đám hỏi và đám cưới được tổ chức theo đúng các phong tục, lễ nghi truyền thống.

Sáng 28/3, bố mẹ chú rể cùng khoảng 50 người thuộc đoàn nhà trai mang theo 9 tráp lễ đến nhà gái xin dâu. Bố mẹ cô dâu đứng ra nhận lễ, tác thành cho đôi trẻ.

Lễ thành hôn được tổ chức ngay sau đó. Hai bên gia đình đứng ra “trao dâu, nhận rể”, thắp hương kính báo gia tiên và gửi lời cảm ơn đến quan viên hai họ đã đến chúc phúc cho đôi trẻ.

“Họ nhà trai và họ nhà gái cùng phát biểu đôi lời, chính thức đón nhận các con là dâu, rể trong gia đình. Các con ở nơi xa xem hôn lễ qua video cũng rất xúc động”, bà Tình chia sẻ.

Thủ tục cưới hỏi xong xuôi, gia đình nhà gái mời đoàn nhà trai và họ hàng, bạn bè đến khách sạn dùng bữa cơm thân mật. Nhà gái đã làm hơn 20 mâm cỗ, thay cho lời cảm ơn quan khách đến chung vui cùng gia đình.

“Bà con làng xóm có chút thắc mắc. Nhiều người hỏi ‘hai cháu đâu rồi? Các cháu không về được à?’. Gia đình chúng tôi giải thích, các cháu vì lý do công việc mà vắng mặt, mong mọi người thông cảm, chúc phúc cho các cháu. Mọi người cũng vui vẻ, hoan hỉ với việc này”, bà Tình nói.Sau tất cả, bà Tình thấy vui khi hai bên gia đình đồng lòng tổ chức cho các con một hôn lễ chỉn chu. Hôn lễ không vì sự vắng mặt của cô dâu, chú rể mà bớt đi sự trang trọng.

Vợ chồng Như Quỳnh và Phạm Long nên duyên khi đang làm việc tại Anh. Cho đến giờ, cặp đôi vẫn chưa có cơ hội trực tiếp gặp mặt hai bên gia đình.

Tuy nhiên, bà Tình cho hay, gia đình thường xuyên trò chuyện video với các con nên mọi thứ thân thuộc và tin tưởng. Bố mẹ đôi bên cũng tìm hiểu kỹ càng, về thăm nhà nhau nhiều lần trước khi quyết định tác thành cho cặp đôi.

“Các con tôi dự định sang năm sẽ về Việt Nam rồi tổ chức lễ báo hỷ ở quê nhà chú rể”, bà Tình cho biết thêm.

Trong phát biểu mới nhất ngày 30/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nói với các trợ lý rằng, ông sẵn sàng chấm dứt chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran mà không cần mở lại eo biển Hormuz. Vậy có phải Tổng thống Mỹ đã thành công trong cuộc chiến này? Câu trả lời có lẽ sẽ phụ thuộc vào góc nhìn.Một khảo sát của Pew Research Center công bố tuần trước cho thấy, 61% người Mỹ không tán thành cách ông Trump xử lý xung đột, trong khi 37% bày tỏ ủng hộ. Những con số này phản ánh mức độ ủng hộ chung dành cho ông Trump, cho thấy sự chia rẽ chủ yếu mang tính đảng phái: 7/10 cử tri Cộng hòa ủng hộ, nhưng chỉ 1/10 cử tri Dân chủ đồng tình với cách Nhà Trắng điều hành cuộc chiến.

Nếu đo lường thắng - thua trong cuộc chiến bằng mức độ thiệt hại gây ra, liên minh Mỹ - Israel dường như đang chiếm ưu thế. Sau một tháng giao tranh, Iran chịu tổn thất lớn hơn nhiều: nhiều lãnh đạo chính trị và quân sự cấp cao bị tiêu diệt, trong đó có Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei; không quân và hải quân bị tàn phá nặng nề; chương trình hạt nhân bị đẩy lùi; năng lực tên lửa đạn đạo suy giảm; và đồng minh chủ chốt là Hezbollah chịu các đợt không kích dữ dội.

Ở chiều ngược lại, Iran chủ yếu gây gián đoạn các tuyến thương mại và vận tải then chốt, nhưng chưa gây thiệt hại lâu dài đáng kể cho đối thủ.

Tuy nhiên, cảm giác chung hiện tại lại là Mỹ “thắng trận” nhưng có thể “thua cuộc chiến”. Nguyên nhân nằm ở kỳ vọng. Việc chế độ Iran vẫn tồn tại, đồng thời có khả năng gây tổn hại cho kinh tế toàn cầu và mang lại lợi ích cho các đối thủ của Mỹ, cho thấy Tehran đang ở thế thuận lợi hơn.

Thực tế, “sống sót và gây gián đoạn” vốn là mục tiêu chiến lược của Iran trong trường hợp xảy ra chiến tranh. Sự thất vọng thể hiện rõ của ông Trump cho thấy ông không đạt được chiến thắng nhanh chóng như kỳ vọng.

Mục tiêu chưa đạt được

Một lý do khiến Mỹ bị xem là “thua” trong cuộc chiến là do các mục tiêu ban đầu quá tham vọng. Trong video đăng trên Truth Social ngày 28/2, Tổng thống Donald Trump ám chỉ mong muốn thay đổi chế độ tại Iran, chấm dứt năng lực tên lửa của nước này, vô hiệu hóa các lực lượng ủy nhiệm của Tehran trong khu vực và ngăn nước này sở hữu vũ khí hạt nhân. Cho đến nay, chưa mục tiêu nào đạt được.

Iran đã chuẩn bị sẵn phương án thay thế nhân sự để đảm bảo sự tồn tại của chế độ. Dù năng lực tên lửa suy giảm, nước này vẫn tiếp tục tấn công Israel và các đồng minh của Mỹ. Tehran từng chứng minh khả năng khôi phục chương trình tên lửa chỉ trong vài tháng sau các đợt không kích trước đó và nhiều khả năng sẽ làm điều tương tự sau chiến tranh. Hezbollah suy yếu nhưng chưa bị xóa sổ. Ngoài ra, lực lượng Houthi đã tham chiến, cho thấy Iran có chiến lược kéo dài xung đột. Đáng chú ý, khoảng 440kg uranium làm giàu cao vẫn chưa được kiểm soát.

Chi phí kinh tế toàn cầu

Một yếu tố khác khiến cuộc chiến bị coi là thất bại của Mỹ là tác động kinh tế sâu rộng. Giá nhiên liệu hàng không tăng 120% từ đầu năm, trong khi dầu Brent tăng hơn 87%. Nguyên nhân chính là việc Iran gần như phong tỏa Eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.

Gián đoạn nguồn cung LNG, cùng thiệt hại tại một mỏ khí lớn của Qatar do tên lửa Iran, khiến giá khí tại châu Âu tăng hơn 70% trong tháng. Tuyến đường này cũng vận chuyển 1/3 nguồn helium toàn cầu và 1/3 lượng phân bón thương mại. Nếu phong tỏa kéo dài, nguy cơ khủng hoảng năng lượng, chip và lương thực là hiện hữu.

Theo khảo sát của GeoPoll tại nhiều quốc gia, chỉ 18% người được hỏi đổ lỗi cho Iran, trong khi 29% cho Mỹ và 38% cho Israel - một dấu hiệu cho thấy Mỹ không giành được sự ủng hộ quốc tế.

Cô lập ngoại giao và hệ lụy địa chính trị

Khác với cuộc chiến Iraq dưới thời Tổng thống George W. Bush, lần này Mỹ không tìm kiếm hoặc không đạt được sự ủng hộ rộng rãi từ cộng đồng quốc tế. Đồng minh lớn duy nhất là Israel - quốc gia đang ở trong thế ngày càng bị cô lập. Quan hệ xuyên Đại Tây Dương suy yếu sau khi ông Trump kêu gọi hỗ trợ từ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) nhưng không nhận được phản hồi tích cực.Cuộc chiến cũng mang lại lợi ích ngoài dự kiến cho các đối thủ của Mỹ. Việc nới lỏng trừng phạt dầu mỏ giúp Iran tăng doanh thu, trong khi Nga thu thêm khoảng 150 triệu USD mỗi ngày - nguồn lực có thể phục vụ chiến sự tại Ukraine. Trung Quốc dù chịu áp lực nguồn cung nhưng ít bị ràng buộc hơn về chính trị.

Sức ép trong nước gia tăng

Trong nước, sự ủng hộ dành cho Tổng thống Donald Trump cũng có dấu hiệu lung lay. Bộ Chiến tranh Mỹ dự kiến cần thêm 200 tỷ USD cho chiến dịch nhưng chưa trình đề xuất chính thức, do lo ngại thiếu sự ủng hộ tại Quốc hội.

Một số nghị sĩ Cộng hòa đã công khai phản đối khả năng triển khai bộ binh tới Iran, cho thấy sự chia rẽ ngay trong nội bộ đảng cầm quyền.

Kết cục chưa ngã ngũ, nhưng xu hướng đã rõ

Việc đánh giá toàn diện chỉ có thể thực hiện sau khi chiến tranh kết thúc. Mỹ vẫn có thể gây thêm tổn thất cho Iran. Mỗi bên cũng có cách diễn giải riêng: Iran có thể tuyên bố đứng vững trước siêu cường; Israel nhấn mạnh việc làm suy yếu đối thủ; còn Mỹ có thể viện dẫn sức mạnh quân sự vượt trội.

Tuy nhiên, ngay cả trong kịch bản chiến sự sớm chấm dứt, việc chính quyền Tehran vẫn tồn tại cũng có thể được xem là một dạng “chiến thắng”. Sự tồn tại này có thể thúc đẩy tư duy trả đũa và tái vũ trang, bao gồm phát triển tên lửa, UAV và thậm chí cân nhắc lại lựa chọn vũ khí hạt nhân.

Ông Donald Trump từ lâu phản đối các cuộc chiến kéo dài và tốn kém tại Trung Đông, nhưng dường như đã đánh giá sai bản chất và quy mô của Iran - một quốc gia khác biệt đáng kể so với những tiền lệ như Venezuela.

Cái giá nhân đạo

Một tháng giao tranh đã cho thấy nghịch lý của cuộc xung đột: ưu thế quân sự chưa đủ để bảo đảm thắng lợi chiến lược. Cuối cùng, cái giá lớn nhất vẫn thuộc về người dân. Tại Iran và Lebanon, hàng nghìn người thiệt mạng, hơn một triệu người phải rời bỏ nhà cửa. Ở Israel, cuộc sống thường nhật bị gián đoạn bởi các cuộc báo động liên tục. Tại các quốc gia vùng Vịnh, người lao động nước ngoài đối mặt với bất ổn chưa từng có.

Nếu tất cả những gì đã diễn ra trong hơn một tháng qua chỉ dẫn tới một vòng xoáy xung đột mới, câu hỏi đặt ra là: cuộc chiến này rốt cuộc nhằm mục đích gì?

Bầu trời đêm của thành phố cổ Isfahan bỗng trở nên sáng chói sau cuộc không kích sử dụng bom phá boongke nặng 2.000 pound (907kg) nhắm vào kho đạn dược Iran.
Tờ Wall Street Journal của Mỹ đưa tin Washington đã tấn công một kho đạn dược lớn tại thành phố Isfahan của Iran bằng những quả bom phá boongke nặng 2.000 pound (907kg). Theo quan chức này, những quả bom xuyên phá đã được sử dụng với số lượng lớn trong cuộc tấn công.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đăng tải video về vụ nổ lớn trên nền tảng Truth Social và xuất hiện nhiều báo cáo cho rằng đó là cuộc tấn công do Mỹ thực hiện bên ngoài thành phố Isfahan ở miền trung Iran.

Vì sao Isfahan bị nhắm mục tiêu?

Thành phố Isfahan là trung tâm chiến lược, nơi đặt căn cứ quân sự và ngành công nghiệp quốc phòng của Iran. Thành phố trung tâm này cũng là nơi có một trong ba địa điểm làm giàu uranium bị Mỹ ném bom trong cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa Iran và Israel hồi tháng 6/2025.

Theo NDTV, một phần uranium làm giàu cao của Iran được cho là đang được chôn giấu ở đó - điều mà Mỹ từng gợi ý họ có thể chiếm giữ bằng lực lượng mặt đất.

Hình ảnh vệ tinh ghi lại chỉ vài ngày trước khi xung đột bùng phát vào tháng 6/2025 cho thấy Tehran điều một xe tải chở lượng uranium làm giàu cao tới cơ sở hạt nhân ở Isfahan. Tương tự, dữ liệu từ vệ tinh Pleiades Neo do Airbus Defence and Space vận hành cũng dễ nhận ra một xe tải chở theo 18 thùng màu xanh di chuyển vào đường hầm thuộc Trung tâm Công nghệ Hạt nhân Isfahan ngày 9/6/2025.

Theo ông Francois Diaz-Maurin, chuyên gia phân tích của Bulletin of the Atomic Scientists, chiếc xe tải này có khả năng vận chuyển 18 thùng chứa được niêm phong, mỗi thùng nặng tới 534 kg uranium được làm giàu ở mức 60%. Đó là bước kỹ thuật ngắn để đạt đến mức độ uranium có thể dùng trong chế tạo vũ khí, tức là 90%.

"Phép tính này cho thấy Iran có thể chuyển toàn bộ kho uranium làm giàu cao của mình đến Isfahan bằng chiếc xe tải xuất hiện trong ảnh vệ tinh", ông Diaz-Maurin cho hay.Loại bom phá boongke nặng 907kg được Mỹ sử dụng trong cuộc tấn công lần này là vũ khí chuyên dụng chế tạo để xuyên thủng mục tiêu kiên cố trước khi phát nổ và chủ yếu được sử dụng để tấn công cơ sở quân sự ngầm, hầm trú ẩn kiên cố cùng những địa điểm hạt nhân.

Các quả bom này được thiết kế với vỏ thép cường lực cho phép chúng xuyên qua lớp đất và bê tông, phát nổ sau khi đạt đến độ sâu nhất định. Điều khiến bom phá boongke trở nên nguy hiểm không chỉ là lượng thuốc nổ nó mang theo, mà còn là khả năng tính toán thời gian kích nổ để nhắm trúng mục tiêu.

Phá huỷ lớp phòng thủ dưới lòng đất

Cuộc xung đột hiện nay đang ghi nhận việc sử dụng phổ biến loại bom phá boongke khi Iran xây dựng mạng lưới hầm ngầm dày đặc nhằm bảo vệ tài sản quân sự then chốt cùng hệ thống chỉ huy - kiểm soát. Những công trình này được thiết kế với kỳ vọng có thể tránh hoặc giảm thiểu tác động từ các cuộc không kích.

Lợi thế của bên phòng thủ nằm ở chỗ công sự ngầm thường nằm ngoài khả năng quan sát trực tiếp của hệ thống nhắm mục tiêu, đồng thời có thể chịu được sức công phá của nhiều loại bom thông thường. Trên thực tế, việc sử dụng công trình ngầm để chống lại hỏa lực mạnh xuất hiện từ lâu, đặc biệt phổ biến trong Thế chiến thứ nhất khi các hệ thống chiến hào kiên cố trở thành mục tiêu của pháo binh hạng nặng và đợt oanh tạc từ trên không.

Trong giai đoạn giữa hai cuộc thế chiến và suốt Chiến tranh thế giới thứ hai, các quốc gia đã đầu tư mạnh vào hệ thống công sự ngầm nhằm đối phó với các đòn tấn công từ trên không và pháo binh hạng nặng. Những công trình tiêu biểu như Tuyến phòng thủ Maginot của Pháp hay mạng lưới hầm trú ẩn tại Berlin - nơi Adolf Hitler qua đời, được thiết kế để bảo vệ mục tiêu chiến lược trước hỏa lực hiện đại.Trước thực tế về mạng lưới phòng thủ ngầm quy mô lớn, liên minh Mỹ - Israel đã triển khai rộng rãi loại vũ khí xuyên phá chuyên dụng nhằm tấn công mục tiêu dưới lòng đất.

Israel cũng sử dụng bom xuyên hầm thả từ trên không để đánh vào hệ thống đường hầm và boongke tại Gaza và Lebanon, dựa trên mạng lưới tình báo dày đặc để dẫn đường chính xác cho đòn tấn công.

Tháng 6 năm ngoái, oanh tạc cơ tàng hình B-2 Spirit của Không quân Mỹ triển khai bom xuyên phá hạng nặng GBU-57A/B Massive Ordnance Penetrator (MOP) nhằm vào cơ sở hạt nhân ngầm tại Fardow và Natanz với mục tiêu làm suy giảm năng lực hạt nhân của Iran. Các cơ sở này được xây dựng sâu trong lòng núi, vốn được xem là có khả năng chống chịu cao trước cuộc không kích thông thường.

Các loại bom chuyên dụng này được chế tạo với lớp vỏ kim loại dày, cho phép xuyên phá kết cấu bê tông kiên cố trước khi phát nổ.

Điểm khác biệt nằm ở cơ chế kích nổ chậm: ngòi nổ chỉ hoạt động sau khi quả bom đã va chạm và xuyên vào mục tiêu một khoảng nhất định. Không giống như bom thông thường có ngòi nổ ở đầu quả bom, ngòi nổ của bom xuyên hầm được đặt ở giữa hoặc phía sau thân để tránh bị hư hại trong quá trình xuyên phá lớp bảo vệ.

Trong bối cảnh hiện nay, bom xuyên hầm trở thành trang bị phổ biến của nhiều lực lượng không quân trên thế giới. Nguyên nhân là do các mục tiêu quân sự quan trọng, đặc biệt là hệ thống chỉ huy, kiểm soát và kho tàng chiến lược ngày càng được đặt sâu dưới lòng đất hoặc gia cố bằng hầm trú ẩn kiên cố trên mặt đất nhằm chống lại những loại bom thông thường.

Theo một bức thư do đại diện của Iran tại Liên Hợp Quốc (LHQ) gửi tới Tổng thư ký Antonio Guterres và Hội đồng Bảo an ngày 31-3, Tehran đã cáo buộc Ukraine đồng lõa trong hành động gây hấn quân sự của Mỹ-Israel, viện dẫn việc Kiev triển khai các chuyên gia chống máy bay không người lái (UAV) đến các nước vùng Vịnh.

Trong thư, phía Iran cho rằng hành động của Ukraine cấu thành sự can thiệp trực tiếp vào cuộc xung đột và do đó Kiev phải chịu trách nhiệm pháp lý theo luật quốc tế, theo hãng thông tấn Tasnim.

“Việc Ukraine thừa nhận đã cử hàng trăm chuyên gia đến khu vực để chống lại Iran trên thực tế là bằng chứng về sự hỗ trợ vật chất và hoạt động cho hành động gây hấn quân sự” - Đại sứ Iran tại LHQ Amir Saeed Iravani viết.

Ông Iravani cho rằng vai trò của Ukraine không phải là ngẫu nhiên mà là một hình thức “tham gia tích cực và tạo điều kiện cho việc sử dụng vũ lực bất hợp pháp chống lại một quốc gia có chủ quyền. Do đó, điều này làm dấy lên những lo ngại nghiêm trọng theo luật quốc tế, bao gồm các nguyên tắc về trách nhiệm của nhà nước và lệnh cấm hỗ trợ hoặc tiếp tay cho các hành vi sai trái quốc tế”.Bộ Ngoại giao Ukraine đã bác bỏ những cáo buộc trên, gọi điều đó là sai sự thật và chỉ ra vai trò của Iran trong việc cung cấp UAV cho Nga.

Các quan chức Ukraine nói rằng hàng chục nghìn UAV Shahed do Iran thiết kế đã được phóng vào Ukraine trong suốt cuộc chiến với Nga.

“Gần 60.000 UAV do Iran và Nga cung cấp đã tấn công Ukraine kể từ năm 2022. Không một UAV nào của Ukraine từng tấn công Iran” - người phát ngôn Bộ Ngoại giao Heorhii Tykhyi cho biết.

Trên thực tế, sự quan tâm đến năng lực phòng thủ bằng UAV của Ukraine đã lan rộng khắp Trung Đông, với một số quốc gia, bao gồm Qatar, đã cử các quan chức và đại diện quân sự đến thăm các cơ sở của Ukraine và học hỏi những đổi mới trong thời chiến của Kiev, theo tờ Kyiv Independent.

Ngày 30-3, Tổng thống Ukraine - ông Volodymyr Zelensky cũng thông báo rằng Kiev sẽ cung cấp vũ khí và công nghệ quốc phòng, bao gồm các hệ thống hỗ trợ khai thông Eo biển Hormuz, cho các quốc gia vùng Vịnh theo loạt thỏa thuận mới.

Bộ Quốc phòng Qatar cho biết thỏa thuận song phương với Ukraine còn bao gồm hợp tác công nghệ, đầu tư và trao đổi chuyên môn trong lĩnh vực phòng thủ tên lửa và hệ thống không người lái.

Theo kế hoạch do chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất, một liên minh dạng tập đoàn đa quốc gia sẽ tiếp quản việc quản lý eo biển Hormuz. Các nguồn tin ngoại giao nói với tờ The Telegraph hôm 30/3 rằng, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã trình bày ý tưởng này vào tuần trước tại một cuộc họp của các bộ trưởng ngoại giao G7.

Sẽ “không có phí và hàng hóa được lưu thông tự do”

Theo một cách hiểu về phát biểu của Ngoại trưởng Rubio, ông nhấn mạnh sẽ “không có phí và hàng hóa được lưu thông tự do” qua eo biển Hormuz hiện bị Iran phong tỏa phần lớn.

Ngoại trưởng Rubio được cho là đã trình bày kế hoạch này tại cuộc họp G7, nhấn mạnh nguyên tắc đảm bảo tự do lưu thông và không thu phí đối với tàu thuyền quốc tế đi qua eo biển Hormuz. Washington coi đây là giải pháp nhằm nhanh chóng khôi phục dòng chảy năng lượng toàn cầu, trong bối cảnh Mỹ tuyên bố eo biển này “sẽ được mở lại bằng mọi cách” .Tuy nhiên, một đề xuất thứ hai, được Reuters đưa tin, đã xuất hiện trong các cuộc thảo luận giữa Pakistan và các cường quốc trong khu vực. Một nguồn tin Pakistan, được Reuters trích dẫn trong bài viết hôm 30/3, nói rằng, kế hoạch mới đã được chia sẻ với Nhà Trắng trước các cuộc đàm phán hôm 29/3.

Giống như đề xuất của Mỹ, kế hoạch này cũng liên quan một tập đoàn đa quốc gia, bao gồm Pakistan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Ảrập Xêút, sẽ quản lý dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz.Kế hoạch này vẫn dựa trên mô hình liên minh đa quốc gia quản lý dòng chảy dầu mỏ qua Hormuz, nhưng khác biệt ở chỗ đề xuất áp dụng phí quá cảnh tương tự kênh đào Suez. Các tàu thuyền đi qua kênh đào Suez phải trả một khoản phí đặc biệt được xác định dựa trên trọng lượng, kích thước và hàng hóa. Số tiền này là nguồn thu chính của Ai Cập, quốc gia chịu trách nhiệm về việc ai được phép đi qua vùng biển này và bằng cách nào.

Các nguồn tin nói rằng, cơ chế thu phí tàu thuyền qua eo biển Hormuz được xem là công cụ tạo nguồn thu và đồng thời có thể đóng vai trò đòn bẩy trong đàm phán với Iran.Diễn biến này trở nên đặc biệt đáng chú ý khi Iran đã có những bước đi cụ thể nhằm siết chặt quyền kiểm soát eo biển. Quốc hội Iran vừa thông qua luật áp phí đối với tàu thuyền qua Hormuz, dù mức phí cụ thể chưa được công bố.

Trước đó, một số nghị sĩ Iran nói rằng, nước này đã bắt đầu thu tới khoảng 2 triệu USD đối với một số tàu để cho phép đi qua Hormuz, đồng thời thúc đẩy xây dựng luật nhằm chính thức hóa cơ chế này. Động thái của Iran phản ánh nỗ lực thiết lập một “chế độ chủ quyền mới” tại Hormuz, không những biến eo biển này thành công cụ quân sự mà còn thành đòn bẩy kinh tế trong xung đột.

Mở đường cho thỏa thuận ngừng bắn

Trên thực tế, dù về pháp lý, Hormuz là tuyến đường quốc tế nằm giữa lãnh hải của Iran và Oman, Iran vẫn nắm lợi thế kiểm soát nhờ vị trí địa lý và năng lực quân sự. Kể từ khi chiến sự bùng phát ngày 28/2, Iran đã hạn chế hoặc gần như chặn dòng tàu thương mại, chỉ cho phép các tàu “không thù địch” đi qua trong những điều kiện kiểm soát chặt chẽ. Điều này khiến phần lớn hoạt động vận tải bị đình trệ, hàng trăm tàu mắc kẹt và giá dầu toàn cầu tăng mạnh.

Các cuộc đàm phán tại Islamabad gần đây cho thấy nỗ lực ngoại giao đang được đẩy mạnh nhằm tìm lối thoát cho khủng hoảng. Pakistan nổi lên như một kênh trung gian quan trọng giữa Washington và Tehran, trong khi các nước như Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập nhấn mạnh rằng việc đảm bảo an toàn hàng hải có thể trở thành biện pháp xây dựng lòng tin, mở đường cho một thỏa thuận ngừng bắn.

Tuy nhiên, triển vọng đạt được đồng thuận vẫn còn nhiều thách thức. Việc quốc tế hóa quản lý Hormuz có thể bị Iran coi là xâm phạm chủ quyền, trong khi sự khác biệt giữa mô hình “miễn phí” của Mỹ và “thu phí” của các nước khu vực cũng chưa được dung hòa. Trong bối cảnh đó, việc Tehran chủ động thông qua luật thu phí càng làm phức tạp thêm tình hình, khi nó củng cố lập luận rằng Iran có quyền kiểm soát thực tế và có thể định hình luật chơi tại eo biển chiến lược.

Ngoại trưởng Pakistan Mohammad Ishaq Dar thảo luận với người đồng cấp Trung Quốc về tình hình xung đột ở Iran trong chuyến thăm Bắc Kinh ngày 31/3, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết.Tại cuộc họp báo thường kỳ chiều nay (31/3), người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết hai bên có lập trường tương đồng về các vấn đề quốc tế và khu vực.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Pakistan đang tăng cường các nỗ lực ngoại giao để đóng vai trò trung gian chủ chốt trong cuộc chiến giữa Mỹ/Israel với Iran, tận dụng quan hệ đối tác chiến lược với Iran và Mỹ để chuyển thông điệp và hòa giải.

Dù chưa có dấu hiệu giảm bớt xung đột, chính phủ ở Islamabad tổ chức cuộc họp cấp cao với Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập và Ả-rập Xê-út vào cuối tuần qua để bàn các công việc chuẩn bị cho khả năng Washington và Tehran đối thoại.

Sau cuộc họp ngày 29/3, Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar cho biết Pakistan sẽ “vinh dự chủ trì và thúc đẩy các cuộc đối ngoại có ý nghĩa giữa hai bên trong những ngày tới”.

“Pakistan rất vui khi cả Iran và Mỹ đều bày tỏ tin tưởng Pakistan để hỗ trợ tiến trình đối thoại”, ông Dar nói.

Chưa rõ việc đối thoại sẽ diễn ra trực tiếp hay gián tiếp, trong khi Mỹ và Iran đều chưa xác nhận rõ ràng việc thương lượng. Hai bên vẫn tiếp tục đưa ra những tuyên bố mâu thuẫn nhau về việc đối thoại.

Ngày 29/3, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Qalibaf cho rằng kế hoạch đối thoại ở Pakistan chỉ là “vỏ bọc” cho chiến dịch xâm lược, sau khi 2.500 lính thủy đánh bộ Mỹ đã đến Trung Đông. Iran trước đó cũng gạt bỏ kế hoạch hòa bình 15 điểm mà Mỹ chuyển qua Pakistan, gọi đó là những điều kiện “quá mức, bất hợp lý và phi thực tế”.Ngày 30/3, Bộ Ngoại giao Iran gạt bỏ phát biểu của Tổng thống Mỹ Donald Trump, rằng hai bên đang đối thoại để chấm dứt chiến tranh. “Chúng tôi vẫn chưa có cuộc đàm phán trực tiếp nào”, người phát ngôn Esmaeil Baghaei phát biểu tại họp báo.

Trung Quốc cũng thúc giục Iran và Mỹ đối thoại để chấm dứt cuộc chiến đang gây xáo trộn các thị trường toàn cầu.

“Trung Quốc đề cao và ủng hộ nỗ lực hòa giải của Pakistan hướng tới việc xuống thang và phối hợp với Pakistan cũng như các bên khác nhằm đạt được thỏa thuận ngừng bắn và hòa bình ở khu vực”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh viết trong bài đăng trên mạng xã hội X.

Ba tàu Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz

Tại cuộc họp báo thường kỳ ngày 31/3, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc xác nhận 3 tàu của nước này gần đây đã đi qua eo biển Hormuz, sau khi phối hợp với các bên liên quan.

“Eo biển Hormuz và các vùng biển xung quanh là tuyến vận chuyển quan trọng đối với thương mại toàn cầu và nguồn cung năng lượng. Trung Quốc kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức, chấm dứt giao tranh và khôi phục hòa bình, ổn định tại khu vực vùng Vịnh”, bà Mao nói với báo giới.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh không cung cấp chi tiết về các tàu Trung Quốc.

Dữ liệu theo dõi tàu cho thấy 2 tàu container Trung Quốc đã đi qua eo biển Hormuz ngày 30/3, trong lần thử thứ 2 rời Vùng Vịnh, sau khi phải quay đầu hôm 27/3.

Dữ liệu trên nền tảng MarineTraffic cho thấy các tàu này di chuyển sát nhau khi rời eo biển ra vùng biển quốc tế.

“Cả 2 tàu hôm nay đã vượt qua thành công trong lần thứ 2, trở thành những tàu container đầu tiên rời vịnh Ba Tư kể từ khi xung đột nổ ra, ngoại trừ các tàu mang cờ Iran. Hiện cả 2 tàu đang di chuyển với tốc độ cao về phía vịnh Oman”, bà Rebecca Gerdes, chuyên gia phân tích dữ liệu của Kpler cho biết.

Trước đó, trong thông báo gửi khách hàng ngày 25/3, COSCO - tập đoàn vận tải vận hành 2 con tàu Trung Quốc, cho biết đã nối lại việc nhận đặt chỗ vận chuyển container hàng hóa thông thường từ châu Á đến vùng Vịnh, bao gồm UAE, Ả-rập Xê-út, Bahrain, Qatar, Kuwait và Iraq.

Dữ liệu theo dõi tàu của LSEG cho thấy 1 tàu chở dầu do Hy Lạp vận hành - chở dầu thô của Ả-rập Xê-út và hướng đến Ấn Độ - gần đây cũng đã rời vùng Vịnh qua eo biển Hormuz.

Tàu Marathi mang cờ Malta bắt đầu phát tín hiệu vị trí ngoài khơi Ấn Độ từ ngày 26/3, sau lần cuối ghi nhận vị trí trong vùng Vịnh ngày 2/3.

Theo dữ liệu, con tàu được nhìn thấy lần gần nhất ở khu vực ngoài khơi bờ tây Ấn Độ ngày 30/3. Đây là tàu chở dầu thứ 3 chở đầy dầu thô do công ty Hy Lạp Dynacom vận hành rời vùng Vịnh kể từ khi chiến sự bùng nổ.

Hai tàu chở khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) mang cờ Ấn Độ đã vượt qua eo biển vào hôm 28/3, sau 2 tàu khác vừa rời đi trong những ngày gần đây.