Kết luận điều tra xác định, tiền lừa đảo của nhóm Mr Pips được "rửa" thông qua một công ty của ông Nguyễn Hòa Bình.

Shark Bình bị đề nghị truy tố tội rửa tiền

Như Tiền Phong đưa tin, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội vừa ban hành kết luận, đề nghị truy tố các bị can: Phó Đức Nam (tức Mr Pips, SN 1994, ở TP HCM); Lê Khắc Ngọ (tức Mr Hunter, SN 1990, ở Hưng Yên); Ngô Thị Thêu (SN 1995, ở Hải Phòng, vợ của Ngọ), cùng 72 đồng phạm về các tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Rửa tiền; Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có”.

Kết luận điều tra xác định, Mr Pips phạm tội giữ vai trò chủ mưu cầm đầu, chịu trách nhiệm với toàn bộ 738 vụ, tổng số tiền 1.301 tỷ đồng; Mr Hunter chịu trách nhiệm đối với 180 vụ, chiếm đoạt là 216 tỷ đồng.

Đáng chú ý, cơ quan điều tra còn làm rõ tiền lừa đảo được nhóm Mr Pips “rửa" qua Công ty Cổ phần Ngân Lượng do bị can Nguyễn Hòa Bình (tức Shark Bình) làm Chủ tịch HĐQT. Ông Bình vừa bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an khởi tố, bắt tạm giam cách đây vài tháng trong vụ án khác. Riêng vụ án này, Shark Bình bị đề nghị truy tố tội "Rửa tiền".

Theo kết luận, để phục vụ hoạt động nhận tiền của nhà đầu tư, Mr Pips cùng đồng phạm đã sử dụng hệ thống ví điện tử của Công ty CP Ngân Lượng của Shark Bình làm trung gian thanh toán, qua đó hình thành dòng tiền quy mô lớn liên quan nhiều sàn Forex.

Forex là sàn giao dịch ngoại hối, trao đổi các loại tiền tệ quốc tế; cho phép nhà đầu tư kiếm lợi nhuận từ sự chênh lệch tỷ giá. Tại Việt Nam, cơ quan điều tra nhấn mạnh các sàn Forex hiện không được Ngân hàng Nhà nước cấp phép và hoạt động là trái quy định pháp luật.

Shark Bình giữ vai trò chỉ đạo chung trong công ty "rửa tiền"

Còn theo cơ cấu tổ chức tại Công ty Ngân Lượng, ông Nguyễn Hòa Bình giữ vai trò chỉ đạo chung, quyết định các chính sách phí. Đối tượng Đinh Hồng Quân là Tổng giám đốc, đại diện pháp luật, chịu trách nhiệm ký các văn bản, báo cáo tài chính. Bộ phận tài chính - kế toán do Nguyễn Thị Thanh Hương phụ trách quản lý dòng tiền và tài khoản ngân hàng.

Trong khi, bộ phận kỹ thuật do Bùi Thanh Hải đảm nhiệm việc xây dựng hệ thống thanh toán tự động, bảo mật thông tin. Bộ phận kinh doanh do Trần Thị Thanh Tâm phụ trách tìm kiếm, kết nối khách hàng là các sàn forex, cùng Nguyễn Thùy Linh hỗ trợ chăm sóc khách hàng.

Đến bộ phận vận hành do Nguyễn Thị Nam phụ trách đối soát giao dịch, tiếp nhận và phản hồi thông tin từ khách hàng, ngân hàng và cơ quan chức năng.

Theo quy trình, khách hàng mở ví Ngân Lượng thông qua ứng dụng hoặc website, cung cấp đầy đủ thông tin cá nhân như họ tên, ngày sinh, căn cước công dân, số điện thoại, email và tài khoản ngân hàng liên kết, sau đó xác thực để sử dụng dịch vụ.

Cơ quan điều tra kết luận từ 2018, thông qua bộ phận hotline, Trần Thị Thanh Tâm được kết nối với đại diện sàn forex GKFX để thỏa thuận mức phí giao dịch.

Sau đó, Mr Pips liên hệ trực tiếp với nhóm Tâm qua Telegram để trao đổi hợp tác.

Kết luận điều tra cho rằng, mức phí được áp dụng gồm 2,5% đối với giao dịch nạp tiền, 1% đối với giao dịch rút tiền và 1.000 đồng mỗi lần rút. Dù phía đối tác đề nghị giảm phí vào năm 2021 nhưng cuối cùng mức phí này vẫn được giữ nguyên.

Trong quá trình hoạt động, Mr Pips tiếp tục đưa thêm nhiều sàn forex khác (như DK Trade, ASX, ACX, Sea Investing, HonorFX, ScopeMarkets) vào hệ thống thanh toán thông qua Ngân Lượng. Khi có sự cố giao dịch, các Telegram được lập với sự tham gia của bộ phận kinh doanh, kỹ thuật, vận hành và nhân viên các sàn cùng phối hợp xử lý.

Đáng chú ý, từ tháng 6/2020, khi cơ quan công an bắt đầu có văn bản xác minh các giao dịch liên quan, dù nhận thức được dấu hiệu vi phạm pháp luật của các sàn forex, song ông Nguyễn Hòa Bình vẫn chỉ đạo cấp dưới không cung cấp thông tin thật.

Cụ thể, các đối tượng Nguyễn Thị Nam và Trần Thị Thanh Tâm bị yêu cầu sử dụng dữ liệu của các ví khác để thay thế, đồng thời điều chỉnh thông tin giao dịch theo hướng số tiền rút bằng hoặc thấp hơn số tiền nạp nhằm hợp thức hóa hồ sơ. Sau khi tổng hợp, hồ sơ được hoàn thiện và chuyển cho Đinh Hồng Quân ký, gửi cơ quan công an.

Kết quả điều tra xác định, từ ngày 15/6/2020 - 23/9/2022, có 150 bị hại đã chuyển tiền vào các tài khoản ví Ngân Lượng với tổng số tiền hơn 213,4 tỷ đồng. Dòng tiền này được luân chuyển qua nhiều tài khoản ngân hàng đứng tên Công ty CP Ngân Lượng tại các ngân hàng lớn, sau đó nạp vào các sàn forex nêu trên.

Máy bay tác chiến điện tử EC-2 Nhật Bản với ngoại hình khác lạ được ví von là 'xấu nhất thế giới' đã thực hiện chuyến bay thử đầu tiên.

Lực lượng Phòng vệ Trên không Nhật Bản (JASDF) hôm 17.3 công bố video giới thiệu máy bay tác chiến điện tử Kawasaki EC-2 lăn bánh tại căn cứ không quân Gifu ở tỉnh Gifu của Nhật Bản. Các hình ảnh đăng trên mạng xã hội X cùng ngày cho thấy nó đã cất cánh, đánh dấu lần đầu phi cơ này bay thử kể từ khi được phát triển vào năm 2021, The War Zone đưa tin.


Máy bay tác chiến điện tử EC-2 tại căn cứ Gifu ở Nhật Bản hôm 12.3

ẢNH: BỘ QUỐC PHÒNG NHẬT BẢN

EC-2 là máy bay tác chiến điện tử tầm xa được thiết kế dựa trên vận tải cơ C-2 nội địa của Nhật Bản. Nhiệm vụ chính của nó là gây gián đoạn hoạt động của các hệ thống điện tử đối phương từ khoảng cách an toàn, nằm ngoài tầm bắn của hệ thống phòng không, ngoài ra còn hỗ trợ bảo vệ cho các chiến đấu cơ đồng đội.

EC-2 được JASDF phát triển nhằm thay thế mẫu máy bay tác chiến điện tử Kawasaki EC-1 đã bị loại biên. Về ngoại hình, EC-2 cũng có phần mũi phình to giống như phiên bản EC-1, đồng thời được bổ sung những khối thiết bị cỡ lớn trên lưng và phía sau.

Do có thiết kế mỏ vịt phình ra ở phần mũi, giới quan sát quân sự cho rằng EC-2 có thể là chiếc máy bay quân sự xấu nhất thế giới. Dù vậy, về thực chiến, đây được xem là sự bổ sung cần thiết cho JASDF, trong bối cảnh thế giới xuất hiện nhiều mối đe dọa hiện đại, tinh vi.

Theo đề xuất ngân sách cho tài khóa 2025 của Bộ Quốc phòng Nhật Bản, khoảng 260 triệu USD đã được phân bổ cho dự án phát triển EC-2. Nước này dự kiến đặt mua tổng cộng 4 chiếc EC-2, so với chỉ một phi cơ EC-1 như trước đây.

Vào năm 2022, Cơ quan Mua sắm, Công nghệ và Hậu cần (ATLA) thuộc Bộ Quốc phòng Nhật Bản cho biết đã chọn mẫu vận tải cơ C-2 để phát triển thành máy bay tác chiến điện tử EC-2, do nhận thấy những điểm phù hợp về chi phí, hiệu suất hoạt động và tải trọng tối đa để mang theo thiết bị.

VietBF@sưu tập

Chuyên gia nhận định sự ra đi của nhân vật tầm cỡ như ông Ali Larijani có thể đẩy xung đột Mỹ - Israel và Iran vào bế tắc hơn nữa, khi ông Larijani vốn là cầu nối giữa phe cứng rắn và ôn hòa.Hôm 17/3, Israel ca ngợi việc ám sát Ali Larijani - Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran - như một kỳ tích về tình báo và sức mạnh quân sự.

Tuy nhiên, theo New York Times, cái chết của ông Larijani dấy lên nghi vấn lớn: Liệu Israel ráo riết hạ sát hàng loạt lãnh đạo Iran vì đó là con đường ngắn nhất để đạt được các mục tiêu quân sự, hay đơn giản chỉ vì họ có thể làm thế?

Cách tiếp cận này ẩn chứa rủi ro theo cách khó lường, đặc biệt có nguy cơ khiến Mỹ và Israel khó tìm lối thoát trong cuộc chiến này.

Mất đi người tạo đồng thuận
Một số nhà phân tích Israel cho rằng có cơ sở chứng minh chiến thuật này sẽ làm suy yếu Iran, khiến nước này phát tín hiệu sẵn sàng thỏa hiệp về tham vọng hạt nhân và tên lửa đạn đạo.

Sima Shine, cựu sĩ quan Mossad, lấy ví dụ rằng sau vụ ám sát ông Hassan Nasrallah, lực lượng Hezbollah đã đồng ý ngừng bắn với Israel vào cuối năm 2024.

Tuy nhiên, ông Larijani lại thuộc tầm cao khác. Là “kiến ​​trúc sư” chủ chốt trong chiến lược quân sự và ngoại giao của Iran kể từ khi xung đột nổ ra hôm 28/2, ông Larijani là một trong những tiếng nói sắc sảo và quyền lực nhất trong hệ thống chính trị Iran.

Hamidreza Azizi - nghiên cứu viên tại Viện Nghiên cứu Quốc tế và An ninh Đức - cho biết cái chết của ông Larijani sẽ có tác động ngay lập tức nhưng không đáng kể tới kế hoạch tác chiến của Iran, song nỗ lực chính trị sẽ phức tạp hơn nhiều do ông Larijani là người định hình thông điệp chính trị của Iran.

“Iran tồn tại ngay cả khi mất đi những cá nhân xuất chúng, nhưng những nhân vật có kinh nghiệm đa dạng như vậy không dễ thay thế”, ông nói.

Ông Azizi cho rằng một người theo đường lối ôn hòa như Tổng thống Masoud Pezeshkian sẽ không thể tập hợp được liên minh đàm phán chấm dứt chiến sự. Chỉ nhân vật tầm cỡ như ông Larijani mới có thể thuyết phục các phe phái cùng tham gia và tìm cách đạt thỏa thuận.Trita Parsi - nhà phân tích tại Viện Quincy - cũng đồng tình. Theo ông Parsi, ông Larijani “không nhất thiết là người ra quyết định, mà là người tạo đồng thuận chính trong hệ thống đó”.

Ông Parsi cho biết giới lãnh đạo Iran đã bổ nhiệm người thay thế cho tất cả vị trí chủ chốt kể từ cuộc chiến 12 ngày hồi tháng 6/2025, “vì nhận thức rõ chiến lược loại bỏ mọi người đứng đầu của Israel”.

“Vụ ám sát sẽ không ảnh hưởng đến khả năng tiếp tục xung đột của chính phủ Iran. Thay vào đó, sự kiện này bịt lối thoát của Mỹ, hoặc khả năng tìm người đủ sức thuyết phục nội bộ chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán”, ông Parsi nói với Al Jazeera.

Phe cứng rắn lên ngôi
Hôm 16/3, truyền thông Iran đưa tin Mohsen Rezaei - 71 tuổi, cựu chỉ huy IRGC - đã nghỉ hưu nhưng quay trở lại làm cố vấn quân sự cấp cao cho ông Mojtaba Khamenei.

Ông Azizi cho rằng đây là dấu hiệu cho thấy Iran đang dần phụ thuộc vào thế hệ từng tham chiến với Iraq, ngày càng đanh thép hơn và thiếu đi tiếng nói thực dụng như ông Larijani. Vị chuyên gia bày tỏ bối rối về chiến lược triệt hạ toàn bộ nhân vật chính trị cấp cao của Iran.

"Càng bóc tách, lớp tiếp theo càng cứng rắn hơn. Giờ đây, khi mọi thứ dường như nằm trong tay giới tinh hoa quân sự, rất khó tưởng tượng làm thế nào và liệu họ sẽ đưa ra ý tưởng nào, hoặc liệu họ có đủ linh hoạt chấp nhận quan điểm của đối thủ nhằm chấm dứt chiến sự hay không”, ông nói.

Ngay cả các chuyên gia Israel cũng cảnh báo việc ám sát lãnh đạo cấp cao của Iran như ông Larijani có thể phản tác dụng, tùy thuộc vào người kế nhiệm.

Bà Larijani cho biết ông Larijani nổi tiếng là người thực dụng, có khả năng kết nối với cả nhóm ôn hòa lẫn cứng rắn. Do đó, sự ra đi của ông Larijani củng cố vị thế của những người theo đường lối cứng rắn như người đứng đầu Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf.

“Chính họ mới là người trực tiếp tiến hành chiến sự. IRGC càng vững mạnh đồng nghĩa chiến sự càng tiếp diễn, và Iran sẽ đưa ra những yêu cầu Mỹ và Israel không thể chấp nhận được”, bà Shine nói.Nhiều chuyên gia khác lập luận, giới lãnh đạo Iran quá kiên cố đến mức Israel và Mỹ khó đẩy hệ thống chính trị nước này vào hỗn loạn. Sau khi Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei bị ám sát, Iran đã chỉ định con trai ông, Mojtaba Khamenei - một người theo đường lối cứng rắn - kế nhiệm.

“Chiến thuật triệt hạ đầu não luôn có những giới hạn. Tôi cho rằng chúng ta chưa chạm tới giới hạn của Iran, tới mức nước này không thể tìm kiếm nhân tố thay thế đủ sức tiếp quản vị trí của những người vừa bị xóa sổ”, Danny Citrinowicz - người từng đứng đầu bộ phận Iran thuộc tình báo quân đội Israel - nhận định.

Ông Citrinowicz lưu ý Israel tiêu diệt gần như toàn bộ thủ lĩnh của Hamas và Hezbollah. Tuy nhiên, cả hai tổ chức này vẫn hoạt động, dù suy yếu đáng kể.

“Không phải tôi cho rằng triệt hạ đầu não không quan trọng. Nhưng chúng ta không thể xây dựng cả một chiến lược chỉ dựa trên duy nhất quân bài đó”, ông nói thêm.

"Sự tôn trọng cần thiết với những ẩn số - như những hệ lụy ngoài ý muốn - là lý do để chúng ta không nên quá lạm dụng các đòn ám sát mục tiêu", Ami Ayalon - cựu Tư lệnh cơ quan an ninh nội địa và hải quân Israel - nhận định.

Ông Ayalon nhớ lại việc từng cảnh báo Mỹ về hệ quả khi can thiệp quân sự ở Iraq năm 2003. "Chúng ta đang ở rất, rất gần ngưỡng cửa hỗn chiến không chỉ tại Iran, mà trên khắp Trung Đông", ông Ayalon nói.

Ông chỉ trích Mỹ và Israel vì không xây dựng và giải thích rõ những mục tiêu chiến sự khả thi. "Trong cờ vua, chỉ có những kẻ chơi cờ hạng bét mới nghĩ chỉ cần chiếu chết quân Vua là thắng. Còn trong cuộc chiến về hệ tư tưởng, mọi quân cờ trên chiến trường đều đóng vai trò chủ chốt”, ông Ayalon nói thêm.

“Con bài” Eo biển Hormuz được Iran sử dụng để thử thách sức mạnh quân sự của Mỹ và nhằm kéo Mỹ vào một cuộc chiến tranh tiêu hao kinh tế, gây tổn thất cho Mỹ và các đồng minh.Sau hơn hai tuần, cuộc chiến ở Trung Đông đã trở thành một cuộc đối đầu bất đối xứng. Chính phủ Iran đang tiến hành chiến tranh du kích thách thức sức mạnh quân sự chính quy vô song của Mỹ và Israel, ngăn chặn các chuyến hàng dầu mỏ và làm đảo lộn nền kinh tế toàn cầu, theo tờ The Wall Street Journal.

Cuộc đối đầu bất đối xứng giữa Mỹ và Iran
Sau khi phát động cuộc tấn công vào Iran cuối tháng 2, lực lượng Mỹ và Israel nhanh chóng kiểm soát bầu trời Iran và đã sử dụng hàng nghìn cuộc không kích để tấn công giới lãnh đạo và lực lượng vũ trang của nước này, phá hủy phần lớn hải quân và năng lực phóng tên lửa tầm xa.Tuy nhiên lịch sử thế kỷ qua cho thấy rằng ngay cả những lực lượng quân sự lớn nhất và hiện đại nhất thế giới cũng có thể bị đánh bại khi tấn công những đối thủ ngoan cường sẵn sàng chịu đựng nhiều đau thương hơn để bảo vệ lãnh thổ của mình bất chấp những khó khăn chồng chất.

Tehran đã kiểm soát Eo biển Hormuz bằng vũ khí kém tinh vi hơn nhiều so với những gì Mỹ đã triển khai.

Lực lượng Iran đã tấn công ít nhất 20 tàu thương mại kể từ khi chiến sự bắt đầu, đẩy giá dầu lên trên 100 USD/thùng và làm dấy lên dự đoán về những xáo trộn dài hạn khi một phần đáng kể nguồn cung dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới không thể đưa ra thị trường.

Mục tiêu của Iran là kéo Mỹ vào một cuộc chiến tranh tiêu hao kinh tế, gây tổn thất cho Mỹ và các đồng minh trên khắp thế giới. Với tình hình hiện tại thì không loại trừ khả năng nguồn cung năng lượng và vận chuyển thương mại qua tuyến đường thủy quan trọng này sẽ bị bóp nghẹt.

Kho vũ khí khổng lồ của Tehran gồm máy bay không người lái, tên lửa tầm ngắn, thủy lôi và các loại vũ khí khác giúp nước này dễ dàng tấn công các tàu thuyền trong Eo biển Hormuz hẹp. Trong bối cảnh đó, các hãng vận tải biển và thủy thủ phần lớn đã quyết định không mạo hiểm tính mạng hoặc tổn thất tài chính bằng cách vượt qua vùng nước nguy hiểm này.

Mỹ tính gì cho bước tiếp theo?
Việc lực lượng Mỹ có thể bảo vệ thương mại quốc tế hay không và liệu Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhóm của ông có thể thực hiện các bước để giảm thiểu tác động đến nền kinh tế toàn cầu hay không có thể sẽ định hình quan điểm của người dân Mỹ về nhiệm kỳ tổng thống của ông và cuộc chiến với Iran.

Tuần qua, Tổng thống Trump thông báo trên mạng xã hội rằng Mỹ đã tấn công các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg - nơi xuất khẩu dầu chính của Iran. Ông cũng hy vọng các quốc gia sẽ gửi tàu chiến đến hợp tác với Mỹ để hộ tống các tàu qua Eo biển Hormuz.Bản thân Mỹ cũng tỏ ra thận trọng trong việc điều tàu chiến vào Eo biển Hormuz. Các sĩ quan Hải quân cảnh báo rằng máy bay không người lái và tên lửa chống hạm của Iran có thể biến khu vực này thành “bẫy tử thần” đối với các thủy thủ Mỹ.

Hiện chưa rõ liệu sức mạnh không quân của Mỹ, được sử dụng để rà soát bờ biển Iran dọc eo biển, có đủ để giải quyết vấn đề hay không. Iran đang sử dụng tên lửa chống hạm di động để thực hiện các cuộc tấn công chớp nhoáng và dựa vào cái gọi là "hạm đội muỗi" gồm các tàu nhỏ để tấn công các tàu chở dầu.

Các quan chức cho biết Lầu Năm Góc cũng đang điều thêm lính thủy đánh bộ đến khu vực này. Lực lượng được điều động có khả năng thực hiện các cuộc tấn công trên không, các cuộc tấn công đổ bộ đường biển và các hoạt động đặc biệt.Đối với Iran - quốc gia từ lâu đã trong tâm thế đón một cuộc tấn công của Mỹ, cuộc chiến này là một cuộc chiến sinh tử mà họ đã chuẩn bị trong nhiều thập niên. Tehran không cho thấy dấu hiệu nhượng bộ bất chấp những bình luận gần đây của ông Trump rằng các cuộc tấn công đang tiến triển tốt và Mỹ đang trên đà chiến thắng.

Sức mạnh không quân của Mỹ và Israel đã định hình lại chính trị ở Trung Đông và xa hơn nữa trong suốt cuộc chiến. Chương trình hạt nhân non trẻ của Iran, vốn đã bị các cuộc tấn công của Mỹ và Israel đánh mạnh năm ngoái, giờ đây càng khó có thể chế tạo được bom hạt nhân khả thi. Kho vũ khí tên lửa và rocket của Tehran - có khả năng tấn công các mục tiêu xa xôi - đang bị tàn phá. Hệ thống phòng không của Iran đang trong tình trạng đổ nát.

“Ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là mục tiêu quan trọng hơn việc duy trì giá dầu ở mức trước đây” - chuyên gia Michael O’Hanlon tại Viện chính sách Brookings (Mỹ) nhận định về quan điểm của Mỹ. Tuy nhiên, ông cho rằng việc ông Trump và Israel nghĩ rằng chỉ riêng các cuộc không kích sẽ khiến chế độ Iran sụp đổ là "vừa cực kỳ lạc quan vừa ảo tưởng".

Hậu quả ngoài ý muốn
Hậu quả ngoài ý muốn đang ngày càng gia tăng. Để bù đắp tác động của Iran đối với dòng chảy nhiên liệu, Tổng thống Trump đã thúc đẩy việc giải phóng các kho dự trữ dầu quốc tế và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với dầu thô của Nga.

Khả năng của lực lượng ủy nhiệm của Iran ở Lebanon - như Hezbollah, bắn khoảng 200 quả rocket vào Israel trong tuần này, chưa đầy hai năm sau khi Israel tuyên bố chiến thắng trong việc tiêu diệt các lực lượng này - cũng là lời nhắc nhở về khả năng tiếp tục chiến đấu của Tehran bất chấp áp lực không ngừng.

Các cố vấn của ông Trump đang lo lắng về giá xăng và hàng tiêu dùng tăng cao khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 đang đến gần. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy cử tri e ngại một cuộc xung đột kéo dài, điều mà kinh nghiệm gần đây cho thấy có thể dẫn đến áp lực buộc Mỹ phải giảm bớt các cuộc tấn công.

Cũng gây áp lực lên thị trường và các đồng minh của Mỹ là sự không chắc chắn về mục tiêu của ông Trump. Trong hai tuần qua, Tổng thống Trump và các quan chức chính quyền đã đưa ra một loạt lý lẽ khác nhau cho cuộc chiến mới nhất và định nghĩa về thành công.

Tại Iran, Mỹ đang gặp phải những vấn đề quen thuộc. Vịnh Ba Tư kể từ những năm 1980 đã liên tục trở thành chiến trường cho các tàu chở dầu bị bắn hạ, và cướp biển Somalia gần như đã làm tê liệt giao thông đường biển ở Ấn Độ Dương cách đây một thế hệ. Một thập niên chiến tranh bằng máy bay không người lái ở Trung Đông, Ukraine và châu Phi đã cho thấy những loại vũ khí rẻ tiền, dùng một lần có thể gây ra hậu quả như thế nào đối với những hệ thống mà quân đội gọi là tinh vi, vốn có giá hàng triệu USD và được thiết kế cho một thời đại trước đó.

Trong khi máy bay không người lái đe dọa lực lượng Mỹ và các đồng minh, mối đe dọa của Iran đối với các tàu chở dầu vẫn là đòn bẩy lớn nhất của nước này và là lĩnh vực mà ông Trump có thể buộc phải nhượng bộ nhiều hơn. Bảo vệ các tàu đi qua eo biển hẹp sẽ đòi hỏi sự hợp tác với các quốc gia khác vì Mỹ thiếu số lượng hoặc loại tàu cần thiết để rà phá thủy lôi và hộ tống.

Theo lời thiếu tướng quân đội Mỹ đã nghỉ hưu Mark Kimmitt, các đồng minh châu Âu sở hữu hàng chục tàu rà phá thủy lôi và những nước này có thể miễn cưỡng giúp Washington trong một cuộc chiến mà nhiều nước trong số đó chỉ ủng hộ một cách hời hợt, nhưng ông nói rằng làm như vậy có thể nằm trong lợi ích của họ.

Ông Kimmitt cho rằng Chiến tranh tàu chở dầu những năm 1980 trong Chiến tranh Iran-Iraq, có thể là một bài học lịch sử tham khảo. Khi đó, Mỹ, châu Âu và thậm chí cả Liên Xô đã điều hơn 80 tàu chiến và tàu rà phá thủy lôi để hộ tống các tàu chở dầu. Chiến dịch đó là sự hợp tác của các quốc gia hoạt động độc lập, chứ không phải là một liên minh phối hợp, ông Kimmitt nói.

“Có vẻ hợp lý khi các đồng minh có thể giúp giữ cho eo biển thông thoáng. Nhưng giờ đây, giống như những năm 1980 họ có thể làm điều đó một cách độc lập thay vì tham gia một liên minh do Mỹ dẫn đầu” - ông Kimmitt cho hay.

Bộ Chỉ huy trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo quân đội đã sử dụng loại bom xuyên hầm tấn công vào điểm phóng tên lửa Iran vào ngày 17.3.

CNN ngày 18.3 dẫn lời một quan chức Mỹ cho biết loại vũ khí vừa được Mỹ sử dụng tấn công điểm phóng tên lửa Iran là GBU-72 Advanced 5K Penetrator, một loại bom xuyên hầm được máy bay Mỹ thả lần đầu tiên vào năm 2021. Theo Không quân Mỹ GBU-72 “được phát triển để xuyên phá mục tiêu kiên cố của địch nằm sâu dưới lòng đất”.


Tiêm kích F-15E của Mỹ thử nghiệm phóng bom xuyên hầm GBU-72 năm 2021

ẢNH: KHÔNG QUÂN MỸ

"Vài giờ trước, lực lượng Mỹ đã triển khai thành công nhiều đầu đạn xuyên hầm 5.000 pound (hơn 2,2 tấn) vào các địa điểm phóng tên lửa kiên cố của Iran dọc theo bờ biển nước này gần eo biển Hormuz. Các tên lửa hành trình chống hạm của Iran tại những địa điểm này tiềm ẩn rủi ro đối với hoạt động vận tải quốc tế trong eo biển”, CENTCOM thông báo trên mạng xã hội X.

Tờ Air Force Times năm 2021 tiết lộ chi phí cho mỗi quả GBU-72 vào khoảng 288.000 USD. Loại bom mới nhất Mỹ sử dụng có uy lực thấp hơn bom phá boong ke GBU-57A (nặng hơn 13 tấn) mà quân đội Mỹ dùng để tấn công các cơ sở hạt nhân Iran hồi tháng 6 năm ngoái.

CENTCOM không tiết lộ đã sử dụng chiến đấu cơ nào thả bom GBU-72. Quân đội Mỹ hồi tháng 10.2021 đã thử nghiệm dùng tiêm kích F-15E trang bị loại bom này. GBU-72 được thiết kế để trang bị cho tiêm kích và máy bay ném bom của Mỹ.

Trong diễn biến liên quan chiến sự Trung Đông, CNN ngày 18.3 đưa tin khu vực xung quanh Đại sứ quán Mỹ tại Baghdad (Iraq) tiếp tục ghi nhận các vụ tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái. Quan chức an ninh địa phương cho biết 2 quả rốc két nhắm vào sứ quán đã bị đánh chặn. Vào đầu tháng 3, Mỹ đã chỉ thị sơ tán các nhân viên không thiết yếu làm việc ở Đại sứ quán tại Iraq.

VietBF@sưu tập

Ngày 17-3, Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu với các phóng viên rằng “chúng tôi không cần bất kỳ sự hỗ trợ nào” để hộ tống các tàu chở dầu qua Eo biển Hormuz.Ông Trump cho biết “NATO đang mắc phải sai lầm” khi không đồng ý hỗ trợ, đồng thời nói thêm rằng “đây là một phép thử tốt, bởi vì chúng tôi không cần họ, nhưng lẽ ra họ nên có mặt ở đó”.Cùng ngày, Tổng thống Trump đăng trên mạng xã hội rằng phần lớn các “Đồng minh” NATO đã thông báo với Mỹ rằng họ sẽ không tham gia vào chiến dịch quân sự chống lại Iran.

Ông viết: “Bởi vì thực tế là chúng tôi đã giành được thành công quân sự như vậy, chúng tôi không còn “cần” hay mong muốn sự hỗ trợ của các nước NATO nữa - CHÚNG TÔI CHƯA BAO GIỜ CẦN! Với Nhật Bản, Australia hay Hàn Quốc cũng như vậy”.

Tổng thống Trump cũng nói với các phóng viên rằng Mỹ sẽ rời khỏi Iran trong “tương lai rất gần”, nhưng cho biết hiện tại vẫn chưa sẵn sàng rút đi.

Trước đó, tờ Financial Times đưa tin, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo rằng Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ đối mặt với một tương lai “rất tồi tệ” nếu các đồng minh của Mỹ không hỗ trợ mở Eo biển Hormuz.

Một phần năm nguồn cung dầu của thế giới thường đi qua eo biển này, và chiến sự tại Trung Đông đã đẩy giá dầu tăng vọt từ khoảng 65 USD một thùng lên hơn 100 USD.

Ngày 18/3, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết, bà sẽ thảo luận với Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc hợp tác phát triển nguồn đất hiếm dưới đáy biển sâu ở ngoài khơi một hòn đảo xa xôi ở Thái Bình Dương khi hai nhà lãnh đạo dự kiến sẽ có cuộc gặp trong tuần này.Phát biểu trước Quốc hội, bà Takaichi cho biết, hai bên đã thảo luận về phát triển tài nguyên khi Tổng thống Trump thăm Nhật Bản hồi tháng 10 năm ngoái và từ tháng 2 năm nay đã bắt đầu các cuộc trao đổi cụ thể về hợp tác khai thác tài nguyên khoáng sản biển. Nguồn đất hiếm tại vùng biển quanh đảo Minamitorishima là một trong những mục tiêu của nỗ lực này và dự kiến sẽ được đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh Nhật – Mỹ diễn ra ngày 19/3 để thảo luận sâu hơn về các nội dung hợp tác cụ thể.

Tháng trước, Tokyo đã thu thập được thành công trầm tích chứa đất hiếm – nhóm 17 kim loại được sử dụng trong nhiều lĩnh vực từ xe điện, ổ cứng cho đến tên lửa – ở độ sâu khoảng 6.000m gần đảo Minamitorishima. Mẫu trầm tích chứa đất hiếm được tàu khoan khoa học biển sâu Chikyu thu thập trong sứ mệnh được triển khai từ tháng 1 vừa qua tới khu vực đảo Minamitorishima, nơi được đánh giá là có trữ lượng lớn khoáng sản quý. Hiện Nhật Bản, Mỹ và nhiều quốc gia khác đang tìm cách tăng cường tự chủ khoáng sản có giá trị này. Tháng trước, Mỹ cũng vừa công bố sáng kiến hợp tác khoáng sản quan trọng với Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản.

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) cam kết ưu tiên cung cấp dầu thô cho Seoul, theo Đặc phái viên phụ trách hợp tác kinh tế chiến lược của Tổng thống Hàn Quốc, ông Kang Hoon Sik.
“Trong bối cảnh khủng hoảng nguồn cung dầu thô toàn cầu, UAE đã cam kết sẽ ưu tiên cung cấp dầu thô cho Hàn Quốc ở mức cao nhất. Phía UAE khẳng định rõ ràng rằng ‘sẽ không có quốc gia nào được cung cấp dầu trước Hàn Quốc và Hàn Quốc là ưu tiên hàng đầu, thậm chí dùng cách diễn đạt trực tiếp là ‘ưu tiên số một’. Chuyến thăm lần này một lần nữa khẳng định mức độ tin cậy cao trong quan hệ đối tác chiến lược đặc biệt giữa Hàn Quốc và UAE,” Đặc phái viên của Tổng thống Hàn Quốc phụ trách hợp tác kinh tế chiến lược – ông Kang Hoon Sik - viết trên mạng xã hội X ngày 18/3, sau khi kết thúc chuyến công tác kéo dài 4 ngày tại UAE.

Theo ông Kang, phái đoàn Hàn Quốc đã có các cuộc làm việc với Tổng thống UAE Mohammed bin Zayed Al Nahyan và Bộ trưởng Công nghiệp và Công nghệ tiên tiến, đồng thời là CEO Tập đoàn Dầu khí quốc gia Abu Dhabi (ADNOC), Sultan Ahmed Al-Jaber.

“Hai bên thống nhất rằng, tùy theo diễn biến tình hình Trung Đông, Hàn Quốc có thể mua dầu thô khẩn cấp từ UAE bất cứ lúc nào khi cần thiết. Trên cơ sở đó, hai bên đã xác nhận kế hoạch nhập khẩu khẩn cấp tổng cộng 18 triệu thùng dầu thô. Nếu tính cả 6 triệu thùng đã được cung cấp trước đó, tổng lượng dầu thô khẩn cấp mà Hàn Quốc tiếp nhận sẽ đạt 24 triệu thùng,” đặc phái viên Kang Hoon Sik chia sẻ, đồng thời kỳ vọng thỏa thuận lần này sẽ góp phần quan trọng vào việc ổn định thị trường dầu mỏ Hàn Quốc.

Về phần mình, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung chiều 18/3 đã chia sẻ lại bài viết trên của ông Kang Hoon Sik trên mạng xã hội X. “Tôi đã lo lắng, nhưng ông đã làm rất tốt. Kết quả cũng vượt ngoài mong đợi,” ông Lee viết thêm.

Tổng thống UAE Mohammed bin Zayed Al Nahyan và Bộ Công nghiệp và Công nghệ tiên tiến nước này chưa đưa ra phản hồi sau tuyên bố trên từ phía Hàn Quốc.Trước đó, trong buổi họp báo chiều 6/3, Đặc phái viên của Tổng thống Hàn Quốc phụ trách hợp tác kinh tế chiến lược Kang Hoon Sik đã công bố kế hoạch mua 6 triệu thùng dầu từ UAE.

“Theo chỉ đạo của Tổng thống Lee Jae Myung, chúng tôi đã tiến hành tham vấn về các biện pháp nhập khẩu dầu thô, và kết quả là kế hoạch nhập khẩn cấp hơn 6 triệu thùng dầu từ UAE được xác nhận,” Yonhap dẫn phát biểu của ông Kang Hoon Sik.

Cụ thể, theo kế hoạch, hai tàu chở dầu của Hàn Quốc sẽ được điều tới một cảng của UAE mà không cần đi qua Eo biển Hormuz để nhận khoảng 4 triệu thùng dầu thô. Đồng thời, UAE sẽ cung cấp 2 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chung giữa hai nước, đang đặt tại Hàn Quốc.Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang khiến hoạt động hàng hải tại Eo biển Hormuz diễn ra gián đoạn. Đây là eo biển nằm giữa Oman và Iran, giữ vai trò là hành lang hàng hải chiến lược nối Vịnh Ba Tư ở phía bắc với Vịnh Oman ở phía nam, trước khi thông ra Biển Ả Rập.

Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 13 triệu thùng dầu/ngày, tương đương 1/3 tổng lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.

Korea Times cho biết Hàn Quốc là quốc gia nhập khẩu dầu thô lớn thứ tư thế giới, gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn năng lượng từ nước ngoài do thiếu tài nguyên dầu mỏ trong nước. Phần lớn dầu thô của nước này được nhập khẩu từ các quốc gia Trung Đông như Ả Rập Saudi, UAE và Kuwait.

Theo chia sẻ của Đặc phái viên Kang Hoon Sik hôm 6/3, 70% lượng dầu thô cung cấp cho Hàn Quốc vốn phải đi qua Eo biển Hormuz.