Ngày 10/3, Viện Các vấn đề quản lý (IPU) thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga mang tên V.A. Trapeznikov, đã công bố phiên bản hiện đại hóa của ô ngụy trang quân sự phục vụ chiến trường.

Thiết bị này có khả năng che giấu binh sĩ và khí tài khỏi hệ thống trinh sát của đối phương, kể cả các drone trang bị camera nhiệt.

Vật liệu mới khắc phục nhược điểm cũ

Khác với phiên bản trước từng sử dụng lớp phủ kim loại gây nhiễu liên lạc, mẫu ô mới được chế tạo từ vật liệu xuyên sóng. Nhờ đó, binh sĩ có thể sử dụng các phương tiện liên lạc và thiết bị tác chiến điện tử (REB) ngay trong nơi trú ẩn mà không bị gián đoạn.

Ô ngụy trang này còn khắc phục tình trạng nóng bức khi dùng áo choàng hoặc poncho ngụy trang vào mùa Hè.

Theo ông Andrey Migachev, nhà nghiên cứu tại IPU RAN, các loại áo ngụy trang truyền thống dễ bị phát hiện bởi drone do hơi nóng thoát ra ngoài.

Trong khi đó, ô mới vẫn duy trì hiệu quả che giấu trong khoảng 30 phút, kể cả trong điều kiện giá lạnh. Nó có thể bảo vệ người, vũ khí và các thiết bị sinh nhiệt như trạm tác chiến điện tử dã chiến.

Ngoài khả năng che giấu khỏi camera nhiệt, ô ngụy trang còn giúp bảo vệ khí tài khỏi phát hiện bằng radar. Đây là bước tiến quan trọng trong việc tăng cường khả năng sống sót của binh sĩ và thiết bị quân sự trước sự giám sát ngày càng tinh vi của đối phương.

Phần mái vòm của ô được lắp ráp thủ công nhằm kiểm soát chính xác độ căng vải và đường may. Các nhà phát triển cho biết, việc sản xuất thủ công còn tạo ra họa tiết độc nhất cho từng sản phẩm, giúp giảm nguy cơ bị nhận diện bởi thuật toán trí tuệ nhân tạo.

Tuy nhiên, tốc độ sản xuất hiện nay chưa đáp ứng đủ nhu cầu của các đơn vị. Theo ước tính, quân đội cần khoảng 1,2 triệu chiếc ô ngụy trang, đòi hỏi phải mở rộng năng lực sản xuất trong thời gian tới.

Theo IZ

Theo giới truyền thông Ukraine nhận định, không hy vọng gì nhiều vào một “con đường hòa bình” nên Lực lượng Vũ trang Nga trong khu vực Chiến dịch quân sự đặc biệt (SVO) vẫn tiếp tục triển khai các chiến dịch tấn công, nhằm đạt được 3 mục tiêu chủ yếu của mình.

Kênh Telegram “Legitimny” của Ukraine hôm 10/3, thừa nhận thực tế là các cuộc tấn công quân sự của Nga vẫn tiếp diễn trong khu vực SVO tại Ukraine, để tiếp tục theo đuổi ba mục tiêu chính.

Mục tiêu đầu tiên của quân Nga là tiếp tục làm suy yếu Quân đội Ukraine, dàn mỏng lực lượng của đối phương trên chiến tuyến dài hàng nghìn km, tiêu diệt sạch lực lượng dự bị vốn đã ít ỏi của chính quyền Kiev.

Mục tiêu tiếp theo mà quân Nga hướng tới là tiếp tục tạo ra các vùng đệm trong lãnh thổ Ukraine dọc đường biên giới thuộc các tỉnh Sumy, Kharkiv; bằng cách tung các nhóm quân cỡ trung đoàn, tiểu đoàn, tấn công vào các điểm phòng thủ yếu kém ở các tỉnh này hoặc mở rộng phạm vi các khu vực đã chiếm được.

Mục tiêu thứ 3 là sử dụng hiệu ứng truyền thông để tạo ra các “điểm khủng hoảng ở nhiều nơi” từ Sumy đến Kharkiv, phân tán lực lượng của Quân đội Ukraine, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng đang tấn công ở các vùng Donetsk, Dnepropetrovsk, Zaporizhzhia, Kherson.

Kênh Telegram bình luận, điều đáng buồn là bất kỳ thành phố lớn nào nằm trong tầm bắn gần của hỏa lực pháo binh và máy bay không người lái Nga đều trở thành gánh nặng cho nền kinh tế của đất nước Ukraine.

Tác giả của ấn phẩm này cho biết thêm, Tổng Tư lệnh Oleksandr Syrskyi đã không thể tận dụng được sự gia tăng nhân lực từ các đợt động viên bắt lính, trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng khiến nhiều người dân phải đổ ra đường để tìm kiếm việc làm.

Kênh Telegram thừa nhận, sau khi huy động được một số lượng tân binh và thành lập thêm một số lữ đoàn, họ nhanh chóng bị ném vào các “cuộc tấn công vô nghĩa” chỉ đơn thuần là mang ý nghĩa chính trị hoặc đạt được mục đích đơn giản là làm chậm bước tiến của quân Nga.

Nguồn tin nhận định rằng, tình hình hiện tại của Lực lượng Vũ trang Ukraine, thoạt nhìn “có vẻ chấp nhận được”, nhưng trên thực tế, nó giống như một quả bom hẹn giờ, có thể dẫn đến sự sụp đổ của các tuyến phòng thủ bất cứ lúc nào.

Từ 9/3 đến nay, liên tiếp xuất hiện thông tin về việc Lực lượng vũ trang Nga đã bắt đầu phá hủy các tuyến đường hậu cần của lực lượng Ukraine đang phòng thủ ở Orikhiv, thành phố chiến lược ở phía Nam vùng Zaporozhzhia; trong khi quân Nga cũng tiến mạnh ở khu vực Donetsk và Kharkiv.

Theo bình luận của kênh Telegram này, dường như “chuỗi ngày đen tối” của Lực lượng Vũ trang Ukraine bắt đầu mở ra sau cuộc phiêu lưu quân sự ở vùng Kursk của Nga hồi tháng 8/2024.

Quyết định sai lầm của Tổng thống Zelensky và Tổng Tư lệnh Oleksandr Syrskyi đã khiến Quân đội Ukraine mất đi phần lớn các lữ đoàn tinh nhuệ nhất, đánh mất quyền chủ động trên chiến trường vào tay quân Nga, mở đường cho đối thủ tấn công mạnh mẽ trên khắp các chiến trường.

Theo topcor.ru

Theo đài truyền hình Al Mayadeen, giới lãnh đạo Iran, đứng đầu là tân lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei, không còn tin tưởng vào những lời hứa suông của Washington, và đang yêu cầu những đảm bảo ràng buộc về mặt pháp lý rằng sẽ không tái diễn các hành động thù địch.

Trước những sự kiện bi thảm gần đây, như cái chết của thường dân tại một trường học ở thành phố Minab do trúng tên lửa Tomahawk của Mỹ, và các cuộc tấn công vào tàu thuyền tại các cảng Bandar Lengeh và Bandar Kong, phía Iran nhấn mạnh việc đòi bồi thường đầy đủ cho thiệt hại về cơ sở hạ tầng và thương vong.

Những điều kiện này buộc Mỹ phải thừa nhận tội lỗi của mình trong việc gây ra hành động tấn công, và phải trả những khoản tiền bồi thường khổng lồ.

Yêu cầu then chốt, và có lẽ khó khăn nhất mà phương Tây cần đáp ứng, là sự công nhận quyền của Iran đối với chu trình sản xuất nhiên liệu hạt nhân hoàn chỉnh.

Tehran đã tuyên bố rõ ràng rằng, họ sẽ không từ bỏ những tiến bộ công nghệ của mình, bất chấp các vụ đánh bom quy mô lớn vào các cơ sở hạt nhân.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi trước đó đã tuyên bố rằng, "Kế hoạch A" của Washington về thay đổi chế độ đã thất bại, và Iran hiện đang đưa ra các điều khoản từ vị thế mạnh mẽ.

Đề xuất đối thoại được đưa ra trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu thảm khốc, do việc phong tỏa eo biển Hormuz và vụ tấn công tên lửa gần đây vào một trại lính Đức ở Jordan gây ra.

Ngoại giao Iran thực chất đang đề nghị các nước phương Tây một lối thoát khỏi bế tắc, nhưng chỉ với điều kiện Tehran được toàn quyền chủ quyền, và chấm dứt sự thống trị của Mỹ trong khu vực.

Giới chuyên gia nhận định, nếu Washington phớt lờ những đề xuất này, nền kinh tế toàn cầu sẽ tiếp tục suy thoái, và nguy cơ kích hoạt các nhóm khủng bố ngầm ở phương Tây sẽ trở thành hiện thực.

Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Netanyahu thảo luận về các kế hoạch quân sự, Iran đang thể hiện thiện chí chấp nhận hòa bình, nhưng chỉ khi hòa bình đó tính đến lợi ích an ninh của người dân Iran.

Việc từ chối bồi thường và ngăn chặn quyền hạt nhân của Iran từ phía Mỹ sẽ là sự xác nhận trực tiếp rằng, Washington không quan tâm đến sự ổn định, mà là tiếp tục đổ máu.

Tình hình đã đến mức chính quyền Mỹ sẽ phải lựa chọn giữa việc thừa nhận sai lầm, và một thảm họa toàn cầu mà cuối cùng có thể tước bỏ vị thế siêu cường của Mỹ trong mắt cộng đồng quốc tế.

Theo Avia-pro

Theo đoạn video được công bố, một số xe tải chiến thuật cơ động hạng nặng đang di chuyển trên một con phố ở Soseong-ri. Phần đuôi của một số phương tiện được che phủ bằng bạt, khiến thiết bị bên trong không thể quan sát rõ.

Các chuyên gia cho biết những chiếc xe tải này tương tự với loại xe được sử dụng để chở các bệ phóng Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối THAAD, dù chưa thể xác nhận chính xác thiết bị đang được vận chuyển.

Dựa trên đoạn video được công bố, hoạt động của đoàn xe này được xác định diễn ra tại Soseong-ri, cách một căn cứ đặt hệ thống radar THAAD khoảng 2km và cách Seoul 230km về phía đông nam. Tuy nhiên, điểm đến cuối cùng của các phương tiện trong video vẫn chưa được xác định.

Đoạn video xuất hiện ngay sau khi tờ Washington Post đưa tin rằng lực lượng Mỹ đang vận chuyển các bộ phận của hệ thống THAAD từ Hàn Quốc đến Trung Đông để tăng cường phòng không trong khu vực. Theo ấn phẩm, động thái không phải do tình trạng thiếu hụt vũ khí ở Trung Đông, mà là biện pháp đề phòng trường hợp các cuộc tấn công trả đũa của Iran leo thang trở lại.

THAAD là hệ thống phòng thủ tên lửa tiên tiến của Mỹ, được thiết kế để đánh chặn và phá hủy tên lửa đạn đạo tầm ngắn, tầm trung trong giai đoạn cuối của chuyến bay. Mặc dù được biết đến nhiều nhất với khả năng nhắm mục tiêu tên lửa ở độ cao lớn, nhưng hệ thống này cũng có khả năng ngăn chặn các cuộc tấn công bằng tên lửa đến những vị trí quan trọng trên mặt đất.

Không giống như hệ thống Patriot mà Hàn Quốc có thể thay thế một phần bằng các khí tài phòng không nội địa, THAAD không có giải pháp thay thế trong nước tương đương. Một số chuyên gia cảnh báo nếu việc tái triển khai kéo dài, năng lực phòng thủ của bán đảo Triều Tiên có thể bị ảnh hưởng.

Trước đó, ngày 10/3, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung cho biết ông không thể ngăn cản Mỹ rút một số vũ khí ra khỏi nước này, nhưng khẳng định "không cản trở chiến lược răn đe đối với Triều Tiên".

Tuần trước, lực lượng Mỹ tại Hàn Quốc nói với CNN rằng họ sẽ không "bình luận về việc di chuyển, tái bố trí hoặc khả năng tái định vị các năng lực hoặc tài sản quân sự cụ thể".

Các trang web theo dõi chuyến bay cho biết, kể từ khi Mỹ bắt đầu các cuộc tấn công nhằm vào Iran vào ngày 28/2, các máy bay vận tải quân sự của Mỹ, bao gồm cả máy bay C-16 cũng như các loại máy bay lớn hơn nhiều như C-5 và C-17 đã liên tục hạ cánh và cất cánh từ căn cứ không quân Osan (Hàn Quốc).

Loại máy bay này trước đây đã được sử dụng để vận chuyển các hệ thống phòng thủ tên lửa. Trong Chiến dịch Midnight Hammer hồi tháng 6 năm ngoái, máy bay C-17 đã chở các khẩu đội Patriot khi Mỹ tiến hành các cuộc tấn công vào các cơ sở hạt nhân của Iran.

Theo Fox News, lực lượng này được biết đến với tên gọi NOPO. Lực lượng Đặc nhiệm Chống khủng bố mặc sắc phục đen này được giao nhiệm vụ bảo vệ nhà lãnh đạo tối cao Iran mới được bầu chọn, sau khi cuộc không kích của Mỹ và Israel vào khu phức hợp ở Tehran ngày 28-2 giết chết Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei.

Ông Ali Safavi, một nhân vật đối lập người Iran, đang ở Paris - Pháp, cho biết NOPO được thành lập vào năm 1991. Ban đầu, NOPO là "hạt nhân" của Sư đoàn 28 Ruhollah thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), thường đảm nhận các chiến dịch giải cứu con tin.

Lịch sử của đơn vị này cũng bao gồm các đợt triển khai để đối phó với những mối đe dọa an ninh nội bộ. Họ thường xuyên được điều động để trấn áp các cuộc biểu tình.

Ông Safavi giải thích NOPO là từ viết tắt trong tiếng Ba Tư của Nirouyeh Vijeh Pasdaran Velayat - nghĩa là Lực lượng Đặc nhiệm bảo vệ Lãnh đạo Tối cao.

NOPO hiện phát triển thành một đơn vị có tính chuyên môn cao, tách biệt với IRGC.

Ông Safavi cho hay NOPO chỉ bao gồm 6 lữ đoàn. Trong đó, 4 lữ đoàn đóng quân ở Tehran, một ở Mashhad và một ở Isfahan, với trang bị cực kỳ tốt. Theo ông, lực lượng này có tính sát thương cao hơn, tàn nhẫn hơn và được huấn luyện bài bản hơn nhiều so với IRGC, đồng thời có lòng trung thành tuyệt đối với riêng lãnh tụ tối cao.

Cũng theo ông Safavi, ông Ali Khamenei khi tại thế không tin tưởng bất kỳ lực lượng an ninh nào khác trong việc bảo vệ mình, ngoài NOPO. Ông Safavi còn cho rằng một số thành viên của NOPO đã thiệt mạng trong vụ ám sát ông Ali Khamenei nhưng lực lượng này vẫn đang duy trì hoạt động toàn diện.

Việc kế vị của ông Mojtaba Khamenei diễn ra giữa bối cảnh cuộc chiến với Mỹ và Israel đang tiếp diễn. Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có tin tức chính thức từ ông Mojtaba Khamenei và ông cũng chưa xuất hiện kể từ khi được bầu chọn.

Theo The Times of Israel, truyền hình nhà nước Iran đưa tin ông Mojtaba Khamenei đã bị thương trong cuộc xung đột nhưng thông tin này chưa được xác nhận.

Thông tin mới nhất do con trai tổng thống Iran đăng tải trên Telegram cho biết tân Lãnh tụ Tối cao bị thương nhưng vẫn “an toàn và khỏe mạnh”.

Ông Yousef Pezeshkian, cố vấn chính phủ và là con trai tổng thống Iran, viết trên Telegram ngày 11-3: “Tôi nghe tin ông Mojtaba Khamenei đã bị thương. Tôi đã hỏi một số người quen có mối liên hệ. Họ nói với tôi rằng ông ấy vẫn an toàn và khỏe mạnh”.

Theo truyền thông Mỹ, ông Mojtaba Khamenei bị thương ngay trong ngày đầu tiên Mỹ và Israel tấn công vào Iran. Những cuộc tấn công này tước đi sinh mạng của cha, mẹ và vợ con ông Mojtaba Khamenei.

Tình báo Mỹ cho rằng Iran đã bắt đầu triển khai kế hoạch rải thủy lôi tại eo biển Hormuz. Theo CNN, Iran đang triển khai đợt rải thủy lôi ban đầu với vài chục quả từ kho dự trữ lớn của mình. Các quan chức cho biết với hãng tin này rằng khoảng 90% các phương tiện rải thủy lôi của Iran được cho là vẫn còn sau các cuộc không kích ban đầu của Mỹ và Israel.

Giá dầu ngay lập tức tăng trở lại 10 USD mỗi thùng sau khi xuất hiện thông tin về nguy cơ rải thủy lôi, đảo ngược xu hướng giảm ổn định trước đó vốn được thúc đẩy bởi các tín hiệu từ Washington cho thấy Mỹ có thể sẵn sàng rút khỏi cuộc xung đột.

"Nếu vì bất kỳ lý do gì mà thủy lôi được đặt xuống và không được gỡ bỏ ngay lập tức, hậu quả quân sự đối với Iran sẽ ở mức chưa từng thấy trước đây. Ngược lại, nếu họ gỡ bỏ những gì có thể đã được đặt xuống, đó sẽ là một bước tiến lớn theo hướng đúng đắn", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội hôm thứ Ba.

Các ước tính cho thấy nước này sở hữu ít nhất 2.000 quả thủy lôi cùng các phương tiện để triển khai. Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Tướng Dan Caine, cho biết hôm thứ Ba rằng quân đội Mỹ đang tích cực tìm cách phá hủy toàn bộ các phương tiện rải thủy lôi của Iran, nhưng nhiệm vụ này có thể không dễ dàng.

Các thiết bị nổ có thể được triển khai từ tàu nhỏ và tàu ngầm cỡ nhỏ, chứ không chỉ từ các tàu thuộc hạm đội chính của Iran – lực lượng hiện phần lớn đã bị phá hủy. Việc ngăn chặn các phương tiện này dọc theo đường bờ biển gồ ghề của Vịnh Oman và Vịnh Ba Tư có thể là một thách thức lớn.

Nhiều nhà phân tích cũng lưu ý rằng mối đe dọa không nhất thiết chỉ giới hạn ở eo biển Hormuz. Dù đây là điểm nghẽn hàng hải đặc biệt dễ tổn thương, các tuyến hàng hải lân cận, khu neo đậu và các cảng bốc dỡ dầu cũng có thể trở thành mục tiêu tấn công.

Rải thủy lôi thường được coi là biện pháp cuối cùng để phong tỏa eo biển Hormuz, bởi nó cũng gây ảnh hưởng tương tự đối với hoạt động vận tải của chính Iran.

Ngày 11/3, Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM), cơ quan giám sát các hoạt động quân sự của Mỹ ở Trung Đông, cho biết trong một bài đăng trên Twitter rằng lực lượng Mỹ đã "tiêu diệt nhiều tàu hải quân Iran vào ngày 10 tháng 3, bao gồm 16 tàu rải thủy lôi gần eo biển Hormuz".

Trước đó vào thứ Ba, Trump đã cảnh báo Tehran không được đặt thủy lôi trong eo biển hoặc sẽ phải đối mặt với hậu quả quân sự. Ông nói trong một bài đăng tiếp theo trên mạng xã hội rằng "trong vài giờ qua, chúng ta đã tấn công và phá hủy hoàn toàn 10 tàu/thuyền rải thủy lôi không hoạt động".

Iran "đổi luật chơi", tên lửa siêu hạng nặng sẵn sàng

Đài TST (Nga) ngày 10/3 đưa tin, Iran bắt đầu "thay đổi luật chơi" khi chuyển sang sử dụng các tên lửa siêu hạng nặng.

Tư lệnh lực lượng hàng không – vũ trụ của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), ông Majid Mousavi tuyên bố, từ nay các đòn tấn công của Tehran sẽ chỉ được thực hiện bằng "hỏa lực siêu hạng nặng". Các làn sóng phóng tên lửa sẽ trở nên quy mô hơn và có sức tàn phá lớn hơn.

Theo ông Mousavi, các loại tên lửa mới không chỉ có tầm bắn xa hơn mà còn mở rộng đáng kể vùng sát thương. Điều này đồng nghĩa cường độ và quy mô các đợt tấn công có thể tiếp tục gia tăng.

Trong khi đó, tại phương Tây, một số đánh giá thừa nhận Iran dường như đã chuẩn bị cho xung đột tốt hơn nhiều so với dự đoán ban đầu của Washington.

Báo The New York Times nhận định chiến lược mới của IRGC đã trở thành một bất ngờ khó chịu đối với chính quyền Mỹ, trong bối cảnh những cảnh báo về nguy cơ tổn thất mới đối với lực lượng Mỹ ngày càng xuất hiện nhiều hơn.

Trước đó, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố tiến hành một chiến dịch phản công quy mô lớn, nhắm vào các mục tiêu tại Israel. Ngoài ra, các cơ sở của Mỹ tại Bahrain, Jordan, Qatar, Kuwait, UAE và Saudi Arabia cũng bị tấn công.

Israel "xuống nước"

Tính đến nay, Iran đã 10 ngày liên tiếp đáp trả các cuộc tấn công tên lửa của Israel và Mỹ. Khi phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Cộng hòa Hồi giáo, Tổng thống Mỹ ông Donald Trump dường như không lường trước được mức độ kháng cự và phản công như vậy.

Theo các nhà quan sát, sự thiếu chuẩn bị này thể hiện qua áp lực và căng thẳng mà Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ ông Pete Hegseth bộc lộ khi công bố những đánh giá ban đầu về diễn biến xung đột.

Việc Mỹ khởi động chiến dịch quân sự chống Tehran cũng khiến không chỉ Israel – quốc gia nằm trong tầm bắn của tên lửa Iran – mà cả nhiều nước trong khu vực bị cuốn vào vòng xoáy xung đột.

Sự kháng cự quyết liệt và các đòn đáp trả mạnh mẽ từ Tehran dường như đã gây áp lực trước tiên đối với Israel. Trong cuộc phỏng vấn với The Washington Post, một quan chức cấp cao của Israel đã "xuống nước" khi cho rằng việc lật đổ chính quyền Iran không nhất thiết phải là mục tiêu của Tel Aviv.

"Tôi không chắc rằng lợi ích của chúng tôi là tiếp tục chiến đấu cho tới khi chế độ đó bị lật đổ. Không ai muốn câu chuyện này kéo dài mãi mãi. Iran sẽ không đầu hàng, nhưng họ có thể phát đi tín hiệu sẵn sàng chấp nhận một lệnh ngừng bắn theo các điều kiện của Mỹ" - vị quan chức Israel nói.

Theo chuyên gia quân sự ông Sergey Kolyasnikov, những phát biểu này có thể được hiểu như một tín hiệu gián tiếp gửi tới Tehran, nhằm thúc đẩy khả năng đạt được lệnh ngừng bắn – ít nhất là để tạo khoảng nghỉ trước khi các bên bước vào vòng đối đầu tiếp theo.
Mỹ ra đề nghị với Nga

Trong khi Israel phát đi những tín hiệu mềm hơn về khả năng kết thúc xung đột, phía Mỹ cũng có những động thái ngoại giao đáng chú ý liên quan đến tình hình Iran.

Cụ thể, theo TST, đặc phái viên Mỹ ông Steve Witkoff đã đưa ra một đề nghị trực tiếp với Nga liên quan đến vấn đề Iran.

Theo ông Witkoff, Washington đã chuyển thông điệp tới Moscow, đề nghị phía Nga không cung cấp thông tin tình báo cho Tehran nếu những dữ liệu đó có thể giúp Iran tấn công các lực lượng Mỹ đang triển khai tại Trung Đông.

"Tôi đã chuyển tới Nga thông điệp rằng không nên cung cấp cho Iran các thông tin tình báo có thể giúp họ tấn công lực lượng Mỹ trong khu vực" - ông Witkoff nói trong cuộc trao đổi với hãng tin CGTN, đồng thời bày tỏ hy vọng phía Nga sẽ lắng nghe đề nghị này.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh các căn cứ quân sự của Mỹ tại Qatar, Kuwait và UAE liên tiếp trở thành mục tiêu trong các đợt tấn công của Iran, khi Tehran nhắm trực tiếp vào các cơ sở quân sự Mỹ đặt trên lãnh thổ các quốc gia này.

Trước đề nghị của Washington, TST dẫn nguồn tin nội bộ cho biết, phía Moscow đã nhắc lại thực tế rằng Mỹ trong nhiều năm qua vẫn cung cấp thông tin tình báo cho chính quyền Kiev để phục vụ các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Nga cũng như nhiều mục tiêu trên lãnh thổ Nga.

Theo kênh tin tức Dnevnik Desantnika (Nga), phản ứng này cho thấy Washington dường như không hài lòng khi phải đối mặt với cách tiếp cận tương tự.

Hé lộ khả năng Nga phát động chiến dịch lớn

Đáng lưu ý, trong bối cảnh Mỹ đang tập trung vào chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, một số tín hiệu cho thấy Nga có thể đang chuẩn bị cho một bước đi lớn trên chiến trường Ukraine.

Cụ thể, trả lời trang Chita.ru, nghị sĩ Duma Quốc gia Nga, trung tướng dự bị ông Andrey Gurulyov, cho rằng diễn biến gần đây tại Trung Đông, cũng như tại khu vực chiến dịch quân sự đặc biệt (SVO) hé mở khả năng quân đội Nga đang chuẩn bị cho một điều gì đó mang tính quyết định.

Theo ông Gurulyov, việc nhịp độ giao tranh trên một số khu vực chiến tuyến tạm thời chậm lại có thể là dấu hiệu cho thấy các lực lượng Nga đang tiến hành chuẩn bị cho một bước đột phá lớn.

Theo vị nghị sĩ, cuộc xung đột tại Trung Đông do Mỹ phát động cũng đang tạo ra những tác động nhất định tới cục diện chiến trường Ukraine.

Ông cho rằng việc Washington phải phân tán nguồn lực cho khu vực Trung Đông có thể khiến Ukraine mất đi một phần đáng kể nguồn viện trợ quân sự, qua đó tạo ra những thay đổi nhất định trên chiến tuyến.

Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Zelensky đã bày tỏ lo ngại về những tác động của xung đột Trung Đông đối với Ukraine.

Ông từng cảnh báo rằng nếu tình hình tại khu vực này tiếp tục leo thang, quân đội Ukraine có thể gặp khó khăn trong việc nhận thêm đạn dược và viện trợ quân sự từ phương Tây.

Theo một số phân tích, diễn biến mới của tình hình quốc tế có thể mang lại những lợi thế nhất định cho Nga, không chỉ trên chiến trường mà còn về mặt kinh tế, khi căng thẳng khu vực có xu hướng đẩy giá dầu tăng cao.

Tuy nhiên, Moscow vẫn quan tâm tới việc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran sớm hạ nhiệt. Tổng thống ông Vladimir Putin được cho là đã trao đổi vấn đề này với các lãnh đạo vùng Vịnh cũng như với ông Donald Trump.

Dù vậy, trong bối cảnh Iran cáo buộc Washington đã phá vỡ các cam kết trước đó, khả năng sớm nối lại các cuộc đàm phán vẫn còn bỏ ngỏ.

Hãng truyền thông NDTV (Ấn Độ) ngày 10/3 đăng một bài báo với tiêu đề "Bên trong kế hoạch của Trung Quốc có thể ngăn chặn máy bay F-35 của Mỹ mà không cần khai hỏa một phát súng nào", trong đó trích dẫn quan điểm của nhà phân tích đầu tư người Ấn Độ Shanaka Anslem Perera.

NDTV đưa tin, trong khi Mỹ đổ hàng tỷ USD vào cuộc xung đột với Iran và các tiêu đề báo chí toàn cầu theo dõi giá dầu và quỹ đạo tên lửa, Trung Quốc đã lặng lẽ công bố một văn kiện có thể định hình cán cân quyền lực trong nhiều thập kỷ tới.

Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc, dài 141 trang, được công bố tại Kỳ họp thứ tư Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc Trung Quốc khóa XIV vào ngày 5/3, vạch ra một chiến lược đầy tham vọng nhằm thống trị các công nghệ, vật liệu và ngành công nghiệp được kỳ vọng sẽ định hình sức mạnh kinh tế và quân sự thế hệ tiếp theo.

"Chẳng ai để ý cả. Đó mới là vấn đề", nhà phân tích Perera viết trong một bài đăng trên nền tảng X được NDTV trích dẫn.

Theo ông Perera, bản kế hoạch này của Trung Quốc giống một cuộc huy động công nghệ quốc gia hơn là một văn bản chính sách kinh tế thông thường.

Trí tuệ nhân tạo (AI) được đề cập xuyên suốt văn bản, với việc Bắc Kinh phát tín hiệu về việc thúc đẩy ứng dụng AI vào phần lớn nền kinh tế của nước này trong một thập kỷ tới.

Robot hình người được xác định là ngành công nghiệp trụ cột, với dự kiến sản lượng sẽ tăng gấp đôi trong vòng 5 năm. Kế hoạch này cũng cam kết về việc Trung Quốc sẽ xây dựng mạng lưới truyền thông lượng tử giữa không gian và Trái đất, đẩy nhanh nghiên cứu phản ứng tổng hợp hạt nhân và phát triển công nghệ giao diện não-máy tính.

Tham vọng kinh tế cũng ấn tượng không kém. Riêng các ngành công nghiệp liên quan đến AI dự kiến sẽ đạt giá trị hơn 10 nghìn tỷ nhân dân tệ (tương đương 1,4 nghìn tỷ USD) trong suốt thời kỳ thực hiện kế hoạch. Quy mô này giống như một nỗ lực thúc đẩy nền công nghiệp quốc gia có hệ thống, liên kết các công nghệ tiên tiến với sản xuất và chính sách nhà nước để xây dựng sức mạnh kinh tế lâu dài thay vì chỉ là lợi thế ngắn hạn.

Nhà phân tích Perera lập luận rằng chính phạm vi rộng lớn của kế hoạch mới làm cho nó có ý nghĩa chiến lược quan trọng. "Đây không phải là một kế hoạch kinh tế. Đây là một kế hoạch cho một cuộc chiến mà Mỹ không tham gia", ông viết.

Giải pháp chính của Washington đối với sự trỗi dậy công nghệ của Trung Quốc cho đến nay là Đạo luật CHIPS và Khoa học, được ký vào năm 2022. Luật này cam kết về khoản tiền 52,7 tỷ USD để tăng cường sản xuất chất bán dẫn bên trong nước Mỹ, bao gồm 39 tỷ USD trợ cấp trực tiếp và các ưu đãi thuế hào phóng. Đạo luật đã thúc đẩy hàng trăm tỷ USD đầu tư tư nhân vào hơn 140 dự án đã được công bố và tạo ra một lượng lớn việc làm có tay nghề cao trên khắp nước Mỹ.

Nhưng kế hoạch của Trung Quốc bao trùm một phạm vi rộng lớn hơn nhiều. AI được dự đoán sẽ lan rộng khắp toàn bộ nền kinh tế, từ công nghiệp nặng đến dịch vụ. Robot được kỳ vọng sẽ là nền tảng cho sản xuất công nghiệp.

Kế hoạch này thúc đẩy đầu tư song song vào điện toán lượng tử, cơ sở hạ tầng vũ trụ, và quan trọng hơn cả là nguyên liệu thô và năng lực xử lý làm nền tảng cho ngành điện tử tiên tiến - đặc biệt là các nguyên tố đất hiếm.

Nhà phân tích Perera tóm tắt sự khác biệt một cách đơn giản: "Đạo luật CHIPS [của Mỹ] là một khẩu súng trường. Kế hoạch 5 năm [của Trung Quốc] là một kho vũ khí."

Theo ông, khoáng sản đất hiếm nằm ở trung tâm của "kho vũ khí" đó. Trung Quốc hiện đang chế biến phần lớn các nguyên tố đất hiếm trên thế giới, những vật liệu thiết yếu cho mọi thứ từ xe điện đến hệ thống dẫn đường và radar tiên tiến. Mỗi máy bay chiến đấu F-35 của Mỹ cần hàng trăm pound kim loại đất hiếm (1 pound tương đương 0,45 kg) trong động cơ, cảm biến và hệ thống vũ khí. Các hệ thống phòng thủ tên lửa, bộ thiết bị tác chiến điện tử và đạn dược dẫn đường chính xác cũng cần tới đất hiếm.

Trong những năm gần đây, Trung Quốc đã liên tục siết chặt kiểm soát đất hiếm. Nước này đã mở rộng các chế độ kiểm soát xuất khẩu bao gồm nhiều nguyên tố đất hiếm và công nghệ chế biến hơn, bổ sung các yêu cầu cấp phép và quy tắc tuân thủ mới, cho phép họ có quyền kiểm soát chi tiết hơn đối với nguồn cung toàn cầu.

Trong khi đó, các quy định mua sắm quốc phòng của Mỹ lại đang đi theo hướng ngược lại: từ tháng 1/2027, các hợp đồng của Lầu Năm Góc dự kiến sẽ loại bỏ dần hàm lượng đất hiếm Trung Quốc, buộc các nhà cung cấp Mỹ phải tìm hoặc xây dựng các nguồn thay thế.

Điều đó tạo ra cái mà các nhà phân tích mô tả là một "cửa sổ dễ bị tổn thương" được tính bằng năm, thậm chí là cả thập kỷ. Trong giai đoạn đó, Mỹ đang tiêu tốn lượng lớn đạn dược chứa nhiều đất hiếm trong các cuộc xung đột như chiến dịch quân sự tại Iran; đồng thời cố gắng xây dựng các mỏ, nhà máy chế biến và nhà máy sản xuất nam châm đất hiếm mới mà hiện chưa tồn tại ở quy mô lớn.

"Cuộc xung đột với Iran đang tiêu tốn rất nhiều tên lửa đánh chặn", ông Perera viết. "Trung Quốc đang siết chặt chuỗi cung ứng sản xuất các tên lửa đánh chặn này". Kế hoạch 5 năm của Trung Quốc là văn kiện biến sự siết chặt đó thành chiến lược quốc gia.

Kế hoạch 141 trang của Trung Quốc nhằm đảm bảo rằng nhiều vật liệu cần thiết để tạo ra hỏa lực và sức mạnh quân sự đó vẫn nằm dưới sự kiểm soát của nước này trong 15 năm tới. Các nhà phân tích cho rằng, nếu Trung Quốc thành công trong việc kiểm soát toàn bộ vật liệu, robot và AI thành một hệ thống do nhà nước điều khiển, thì cuộc đua giành vị thế siêu cường toàn cầu tiếp theo có thể sẽ không được quyết định trong các cuộc không kích trên vùng Vịnh, mà nằm trong chuỗi cung ứng và các nhà máy, rất lâu trước khi một chiếc F-35 cất cánh.

Thời gian qua, nhiều tuyên bố từ các chính trị gia và việc truyền thông liên tục lặp lại phát biểu về “ưu thế trên không” , tạo nên ấn tượng rằng Mỹ và Israel đã loại bỏ phần lớn mối đe dọa từ hệ thống phòng không Iran. Theo cách hiểu phổ biến, điều đó đồng nghĩa với việc liên quân có thể hoạt động gần như tự do trong không phận Iran.

Tuy nhiên, theo giới phân tích quân sự, nhận định này không phản ánh đúng thực tế chiến trường. Các chỉ huy quân sự Mỹ chưa từng tuyên bố đã giành được ưu thế trên không hoàn toàn. Trong giai đoạn hiện nay của chiến dịch, việc chưa thể kiểm soát toàn bộ không phận Iran là điều hoàn toàn có thể dự đoán.

Chiến dịch không kích chuyển sang giai đoạn mới

Một dấu hiệu quan trọng cho thấy chiến dịch đang thay đổi là việc liên quân bắt đầu chuyển từ các đòn tấn công tầm xa sang các cuộc không kích tầm gần.

Ban đầu, Mỹ và Israel chủ yếu sử dụng tên lửa hành trình và vũ khí tấn công tầm xa để đánh vào các mục tiêu chiến lược mà không cần xâm nhập sâu vào không phận Iran. Tuy nhiên, chiến tranh hiện đại không chỉ là cuộc đấu về công nghệ mà còn là cuộc chiến của ngân sách.

Vũ khí tầm xa chính xác cao có giá cực kỳ cao. Trong khi đó, bom thông thường có chi phí rẻ hơn hàng nghìn lần. Khi tiến hành các cuộc tấn công tầm gần bằng máy bay, lực lượng không quân có thể thả số lượng bom lớn hơn nhiều, mở rộng danh sách mục tiêu và gia tăng cường độ không kích. Ví dụ, các loại bom xuyên boong-ke dùng để phá hủy công trình ngầm sâu thường không thể triển khai từ khoảng cách xa, mà phải được máy bay thả trực tiếp lên mục tiêu.

Theo các quan chức quân sự Mỹ, kế hoạch tác chiến đã được xây dựng trong nhiều tuần, khi Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ xác định những “trung tâm sức mạnh” cho phép Iran duy trì ảnh hưởng quân sự ngoài lãnh thổ. Sau đó, chiến dịch được điều chỉnh để tấn công chính xác vào những điểm yếu chiến lược.

JDAM và thả xuống mục tiêu

Trong giai đoạn mới, nhiều loại vũ khí tấn công trực tiếp được triển khai, nổi bật là JDAM (Joint Direct Attack Munition) - bom rơi tự do được dẫn đường bằng GPS.

Ngoài ra, liên quân còn sử dụng các loại vũ khí như AGM-114 Hellfire, vốn thường được triển khai từ máy bay không người lái hoặc trực thăng tấn công.

Việc tăng cường các cuộc không kích trực tiếp nhằm duy trì áp lực liên tục đối với Iran, phá vỡ kế hoạch phóng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của nước này, đồng thời gây thiệt hại hằng ngày cho cơ sở hạ tầng quân sự. Tuy nhiên, chiến lược này cũng kéo theo nhiều rủi ro mới.

Mối đe dọa từ phòng không cơ động

Một trong những thách thức lớn nhất đối với máy bay Mỹ và Israel là các hệ thống phòng không cơ động của Iran.

Không giống các hệ thống radar cố định dễ bị phát hiện và phá hủy, các tổ hợp phòng không cơ động có thể ẩn giấu ở bất cứ đâu, từ vùng núi, khu dân cư tới các căn cứ tạm thời. Những hệ thống này có thể xuất hiện bất ngờ trên chiến trường, khiến phi công không có thời gian phản ứng.

Đặc biệt nguy hiểm là các tổ hợp phòng không sử dụng hệ thống dẫn đường quang điện và hồng ngoại. Khác với radar truyền thống, các hệ thống này hoạt động thụ động, không phát tín hiệu điện từ, khiến hệ thống cảnh báo trên máy bay khó phát hiện. Trong nhiều trường hợp, phi công chỉ nhận ra mối nguy khi tên lửa đối phương đã được phóng.

Ngay cả các máy bay tàng hình hiện đại như F-22 Raptor và F-35 Lightning II cũng không hoàn toàn miễn nhiễm trước các mối đe dọa này.

Giới phân tích cảnh báo, không nên đánh giá thấp khả năng phòng không của Iran. Ngay cả lực lượng Houthi ở Yemen vốn được Iran hỗ trợ cũng đã gây thiệt hại cho máy bay tiêm kích hiện đại của các nước vùng Vịnh và thậm chí đe dọa máy bay Mỹ.

Houthi thậm chí còn bắn hạ nhiều UAV hiện đại của Mỹ và Israel. Nếu một lực lượng bán quân sự có thể làm được điều đó, thì năng lực phòng không của Iran, một quốc gia có hệ thống quân sự hoàn chỉnh, chắc chắn nguy hiểm hơn nhiều.

Đông Iran: khu vực rủi ro nhất

Rủi ro lớn nhất đối với các phi đội tấn công của Mỹ và Israel là nằm ở phía Đông Iran. Phần lớn các cuộc không kích trong giai đoạn đầu tập trung vào phía Tây đất nước, nơi gần các căn cứ của Mỹ và Israel hơn. Trong khi đó, khu vực phía Đông gần như chưa bị tấn công đáng kể.

Khi các chiến dịch mở rộng về phía Đông, máy bay Mỹ và Israel sẽ phải đối mặt các hệ thống phòng không còn nguyên vẹn. Đồng thời, khoảng cách xa hơn so với các căn cứ đồng minh cũng khiến các chiến dịch tìm kiếm-cứu nạn phi công bị bắn rơi gần như không thể thực hiện.

Một dấu hiệu cho thấy mức độ rủi ro cao là việc các máy bay ném bom Mỹ vẫn chủ yếu phóng tên lửa từ ngoài không phận Iran. Các máy bay như B-52H Stratofortress phóng tên lửa hành trình tàng hình AGM-158 JASSM từ khu vực an toàn, có thể là trên bầu trời Iraq hoặc các nước Ảrập đồng minh.

Điều này cho thấy ngay cả những máy bay ném bom chiến lược của Mỹ cũng chưa sẵn sàng xâm nhập sâu vào không phận Iran.

Chiến thuật giảm thiểu rủi ro

Để giảm nguy cơ bị bắn hạ, liên quân sử dụng nhiều chiến thuật tác chiến hiện đại.

Các máy bay tiêm kích chuyên nhiệm vụ chế áp phòng không như F-16CJ Fighting Falcon hoặc F-35 Lightning II thường đóng vai trò “chồn hoang” (wild weasel), đi trước để săn lùng radar đối phương.

Vũ khí chính của các máy bay này là AGM-88 HARM, loại tên lửa chống radar được thiết kế để phá hủy các trạm radar phòng không. Phiên bản mới nhất AGM-88E AARGM còn được trang bị hệ thống dẫn đường đa chế độ, cho phép tấn công cả các mục tiêu di động.

UAV cũng đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch. Các UAV như MQ-9 Reaper được sử dụng để trinh sát, xác định mục tiêu và tấn công các hệ thống phòng không còn sót lại.

Do không có phi công trên khoang, những UAV này thường được coi là “tài sản tiêu hao”, giúp giảm rủi ro cho con người trong giai đoạn đầu chiến dịch. Tuy nhiên, thực tế cho thấy chúng cũng rất dễ bị hệ thống phòng không bắn hạ.

Mục tiêu thực tế của Mỹ

Trong bối cảnh hiện nay, mục tiêu thực tế của Mỹ không phải là ngay lập tức kiểm soát hoàn toàn bầu trời Iran. Thay vào đó, họ tìm cách mở rộng dần các “khu vực không phận an toàn” để máy bay có thể hoạt động hiệu quả hơn. Nếu không đạt được điều này, việc mở rộng chiến dịch sang miền Đông Iran sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Vì vậy, dù Mỹ và Israel có lợi thế lớn về công nghệ và sức mạnh không quân, bầu trời Iran vẫn chưa phải là “vùng trời an toàn”. Mỗi phi vụ bay sâu vào lãnh thổ nước này vẫn đi kèm rủi ro thực sự và nguy cơ tổn thất vẫn luôn hiện hữu.

‘Thợ săn phòng không’

“Wild weasel” (chồn hoang) là thuật ngữ trong không quân Mỹ dùng để chỉ nhiệm vụ săn lùng và tiêu diệt hệ thống phòng không của đối phương, đặc biệt là các radar và bệ phóng tên lửa đất đối không. Đây là một phần quan trọng của chiến thuật SEAD (Suppression of Enemy Air Defenses) - chế áp phòng không đối phương.

Máy bay làm nhiệm vụ “wild weasel” bay đi trước hoặc cùng với các biên đội tấn công để phát hiện và vô hiệu hóa các hệ thống phòng không. Cụ thể, họ thực hiện các nhiệm vụ: phát hiện tín hiệu radar của hệ thống phòng không đối phương; xác định vị trí các trạm radar điều khiển tên lửa; phóng tên lửa chống radar để phá hủy hoặc buộc đối phương phải tắt radar; bảo vệ các máy bay ném bom và tiêm kích tấn công phía sau.

Vũ khí đặc trưng của nhiệm vụ này là AGM-88 HARM - tên lửa chống radar có khả năng tự tìm đến nguồn phát sóng radar và tiêu diệt nó. Phiên bản hiện đại hơn là AGM-88E AARGM, có thể tấn công cả mục tiêu di động ngay cả khi radar đã tắt.

Một số loại máy bay chuyên thực hiện nhiệm vụ “wild weasel” gồm: F-16CJ Fighting Falcon - biến thể F-16 chuyên chế áp phòng không; F-4G Wild Weasel - máy bay từng nổi tiếng trong vai trò này thời Chiến tranh Lạnh; F-35 Lightning II - tiêm kích thế hệ mới có khả năng phát hiện và tấn công radar đối phương.

Phi công “wild weasel” thường cố tình lộ diện trước radar đối phương để buộc hệ thống phòng không bật radar, từ đó xác định vị trí và tấn công. Điều này khiến họ trở thành mục tiêu ưu tiên của tên lửa phòng không.

Chính vì vậy, trong giới phi công Mỹ có câu nói nổi tiếng của lực lượng “wild weasel”: “You gotta be sh*tting me!” (Ông đùa tôi đấy à?) - câu phản ứng khi lần đầu họ được giao nhiệm vụ săn hệ thống tên lửa phòng không, thể hiện sự kinh ngạc pha lo lắng, vì đây là một trong những nhiệm vụ nguy hiểm nhất của không quân.

Trong các chiến dịch không kích quy mô lớn (như ở Iraq, Serbia, Syria, Iran), lực lượng “wild weasel” là lớp bảo vệ đầu tiên giúp: mở hành lang an toàn trên không, giảm nguy cơ cho máy bay ném bom, cho phép các chiến dịch tấn công diễn ra với cường độ cao hơn. Tóm lại, “wild weasel” là “thợ săn phòng không”, chuyên mở đường cho toàn bộ lực lượng không quân phía sau.

Máy bay F-16CJ Fighting Falcon - biến thể F-16 chuyên chế áp phòng không. Ảnh: US Air Force.

Đài TST (Nga) ngày 11/3 đăng bài viết có tiêu đề "Tuyên bố của ông Putin khiến châu Âu choáng ngợp: Nước cờ bất ngờ giữa lúc chiến sự Iran leo thang, Nga có 'quân bài' mới".

Bài viết dẫn lại nhận định của tờ NetEase cho biết, các động thái của Tổng thống Nga Vladimir Putin trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran đã tạo ra một bất ngờ lớn trên bàn cờ địa chính trị và năng lượng toàn cầu.

Theo bài viết, chỉ với một tuyên bố, Tổng thống Nga đã khiến châu Âu rơi vào trạng thái "choáng ngợp". Liên minh châu Âu (EU) buộc phải chấp nhận thực tế rằng Điện Kremlin đang nắm trong tay một "quân bài" mới, có thể ảnh hưởng trực tiếp tới cán cân năng lượng trong thời gian tới.
Động thái bất ngờ giữa lúc thế giới dõi theo Iran

Trong khi sự chú ý của thế giới đang dồn vào tình hình quanh Iran, ông Putin ã thực hiện một bước đi khiến toàn bộ lĩnh vực năng lượng toàn cầu bất ngờ. Tác giả bài viết trên NetEase nhắc lại rằng, do chiến dịch quân sự mà Mỹ và Israel phát động nhằm vào Iran, giá dầu và khí đốt trên thế giới vốn đã tăng mạnh.

Các chuyên gia năng lượng cho biết căng thẳng tại Trung Đông luôn có khả năng gây ra những cú sốc lớn đối với thị trường dầu khí toàn cầu.

Iran là một trong những quốc gia xuất khẩu dầu lớn của khu vực, trong khi eo biển Hormuz – nơi Iran có ảnh hưởng chiến lược – được coi là tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới. Mỗi ngày, khoảng 20% lượng dầu thô giao dịch trên toàn cầu đi qua khu vực này.

Trong bối cảnh đó, bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể khiến thị trường năng lượng biến động mạnh. Chính vì vậy, khi căng thẳng quân sự gia tăng, nhiều quốc gia tiêu thụ năng lượng lớn đã bắt đầu lo ngại về khả năng thiếu hụt nguồn cung.

Chính vào thời điểm nhạy cảm đó, quyết định của Tổng thống Nga càng khiến châu Âu lúng túng. EU bất ngờ phải đối mặt với thực tế rằng Moscow đang chuyển hướng thị trường xuất khẩu năng lượng sang các khu vực khác ngay cả trước khi Liên minh châu Âu kịp hoàn tất kế hoạch từ bỏ nguồn cung này.

Nếu ban đầu châu Âu dự định giảm dần nhập khẩu khí đốt Nga trong vài năm tới, thì sau quyết định từ phía ông Putin, quá trình đó có thể diễn ra nhanh hơn nhiều. Điều này đồng nghĩa với việc các quốc gia EU có thể phải tìm kiếm các nguồn cung thay thế trong thời gian ngắn hơn dự kiến.

Theo NetEase, động thái này được xem như một đòn phản công chiến lược đầy tính toán của Moscow trong bối cảnh phương Tây vẫn đang duy trì nhiều biện pháp trừng phạt đối với Nga.

Một số nhà phân tích cho rằng việc Nga chủ động chuyển hướng xuất khẩu năng lượng sang châu Á và các thị trường mới nổi đã được Moscow chuẩn bị từ nhiều năm trước. Trong những năm gần đây, Nga đã tăng cường hợp tác năng lượng với Trung Quốc, Ấn Độ và nhiều quốc gia châu Á khác, qua đó giảm dần sự phụ thuộc vào thị trường châu Âu.

Những diễn biến mới nhất cho thấy xu hướng này có thể tiếp tục tăng tốc trong thời gian tới.
"Quân bài năng lượng" và bài toán khó của châu Âu

Bài viết cho rằng điểm đặc biệt của tình huống hiện nay là châu Âu đang phải đối mặt với khó khăn kinh tế trong bối cảnh chiến sự giữa chính quyền ông Donald Trump và Iran leo thang. Sau khi cắt giảm nguồn cung dầu khí từ Nga, EU đặt nhiều kỳ vọng vào các nguồn năng lượng từ Trung Đông.

Tuy nhiên, khi eo biển Hormuz bị phong tỏa, việc tiếp cận các nguồn năng lượng này trở nên khó khăn. Chính vào thời điểm đó, ông Putin được cho là đã tung ra "cú đánh quyết định", cảnh báo khả năng sớm chấm dứt việc cung cấp nhiên liệu.

Trong khoảng 10 ngày gần đây, tình hình đã diễn biến theo hướng Nga có thêm lợi thế trong các cuộc trao đổi với phương Tây, khi nguồn tài nguyên năng lượng trở thành một "quân bài chiến lược" quan trọng.

Các chuyên gia năng lượng cho rằng châu Âu hiện đang ở trong một tình thế khá phức tạp. Một mặt, EU muốn giảm sự phụ thuộc vào năng lượng Nga; mặt khác, việc tìm kiếm các nguồn cung thay thế với chi phí hợp lý lại không phải điều dễ dàng.

Trong những năm gần đây, nhiều quốc gia châu Âu đã tăng cường nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ Mỹ và Qatar. Tuy nhiên, giá LNG thường cao hơn so với khí đốt đường ống truyền thống. Điều này khiến chi phí năng lượng tại châu Âu tăng đáng kể, gây áp lực lên các ngành công nghiệp và người tiêu dùng.

Đa phần các chuyên gia nhận định, tình hình hiện nay có thể làm gia tăng sự chia rẽ trong nội bộ EU, vốn đã tồn tại nhiều bất đồng về việc có nên tiếp tục mua dầu khí từ Nga hay không.

Một số quốc gia cho rằng cần duy trì các biện pháp cứng rắn với Moscow, trong khi các nước khác lo ngại về tác động kinh tế nếu nguồn cung năng lượng tiếp tục bị thu hẹp.

Theo quan điểm được nêu trong bài viết, nhiều người Trung Quốc cho rằng việc đối đầu với Nga không đáng để phải trả giá bằng việc các nhà máy đóng cửa hay người dân phải gánh hóa đơn năng lượng tăng cao.

Trong khi EU đang chuẩn bị gói trừng phạt thứ 20 nhằm vào Nga, chính họ lại rơi vào thế bế tắc.

Bài viết cho rằng nếu trước đây các bên duy trì đối thoại với Nga, đặc biệt là không đưa ra các tối hậu thư, thì hiện nay châu Âu có thể đã không phải lo lắng về giá khí đốt hay nguy cơ đóng cửa các cơ sở công nghiệp.

Một số ý kiến nhận xét rằng những đánh giá này có thể mang tính cường điệu và tình hình năng lượng sẽ sớm ổn định trở lại. Tuy nhiên, theo NetEase, cuộc xung đột với Iran hiện vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc.

Ông Trump từng kỳ vọng chiến dịch này sẽ diễn ra nhanh chóng, nhưng thực tế cho thấy mọi thứ không diễn ra theo kế hoạch. Các cuộc tấn công và đáp trả giữa các bên vẫn tiếp tục khiến tình hình khu vực Trung Đông trở nên khó lường.

Ngay cả giới lãnh đạo Mỹ cũng chưa thể xác định chiến dịch sẽ kéo dài bao lâu. Trong khi đó, Tehran tuyên bố sẵn sàng đối phó với mọi kịch bản và khẳng định nước này vẫn còn đủ tên lửa và máy bay không người lái cho một cuộc đối đầu kéo dài.

Trong bối cảnh đó, nhiều nhà quan sát cho rằng thị trường năng lượng toàn cầu có thể còn tiếp tục biến động mạnh trong thời gian tới, và các quyết định chiến lược của những quốc gia sản xuất năng lượng lớn như Nga sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc định hình cục diện mới.