Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Hai 6/4 mở cuộc họp báo cho biết thêm về chiến dịch giải cứu viên phi công bị bắn rơi trong lãnh thổ Iran là một trong những nhiệm vụ phức tạp và rủi ro nhất, với yếu tố then chốt là chiến thuật dùng kế nghi binh nhằm đánh lạc hướng lực lượng Iran, trong khi viên phi công này phải tự xoay xở để sinh tồn giữa địa hình hiểm trở trong gần 36 tiếng.
Tổng thống Donald Trump phát biểu với các phóng viên tại Phòng họp báo James Brady ở Tòa Bạch Ốc, ngày 6/4/2026, tại Washington. (Ảnh: AP/Julia Demaree Nikhinson)
Ông Trump cho biết, phía Mỹ đã dựng lên nhiều kịch bản giả, tạo ra ít nhất là 7 địa điểm khác nhau để khiến cho đối phương bị nhầm lẫn về vị trí thực sự của phi công này, buộc phía Iran phải cho phân tán nguồn lực.
"Chúng tôi muốn họ tin rằng anh ấy ở một nơi khác. Có hàng ngàn người đang đi truy lùng, cho nên chúng tôi phải tìm cách khiến cho họ tìm sai phương hướng", ông này nói, nhấn mạnh yếu tố nghi binh là chìa khóa thành công của chiến dịch giải cứu táo bạo này.
"
Có nhiều khu vực mà ai cũng nghĩ rằng phi công đang có mặt ở đó. Họ cho rằng 'chúng tôi đã tìm thấy anh ta ở khu vực kkhác', bởi vì có đến 9 chiếc máy bay đang quay vòng trên một vùng nhỏ cách bờ biển khoảng 25 dặm", ông Trump mô tả lại.
Song song, Tổng thống Trump cho biết chiến dịch giải cứu đã huy động một số lượng lớn với tổng cộng 155 máy bay, gồm oanh tạc cơ, tiêm kích, máy bay tiếp nhiên liệu và các phương tiện chuyên trách cứu nạn khác.
Giám đốc CIA John Ratcliffe cũng mô tả về nhiệm vụ tìm kiếm phi công
"giống như tìm một hạt cát giữa sa mạc", đồng thời nhấn mạnh đây là cuộc chạy đua với thời gian, vừa phải xác định rõ vị trí mục tiêu, vừa phải duy trì tình trạng cho đánh lạc hướng đối phương.
"Bởi vì truyền thống đặc biệt của Quân Lực Hoa Kỳ là không bao giờ bỏ lại bất cứ ai phía sau, nên đây là một nhiệm vụ không được phép thất bại", ông này khẳng định.
Theo ông Ratcliffe, cơ quan CIA đã cho sử dụng kết hợp nguồn tin từ con người và phương tiện kỹ thuật để xác nhận phi công vẫn còn sống sót vào sáng hôm thứ Bảy, khi người này đã
"ẩn mình trong một khe núi, vẫn vô hình trước đối phương nhưng không thể qua mắt được CIA".
Trước đó, sau khi chiếc F-15E bị bắn hạ, viên sĩ quan phụ trách hệ thống vũ khí đã nhảy dù xuống khu vực núi non hiểm trở, với
"khuôn mặt bị chảy máu khá nhiều", theo lời ông Trump cho biết.
"Anh ấy đã leo lên địa hình dốc đứng, tìm cách để lên cao hơn, đúng như những gì đã được huấn luyện để tránh bị bắt", Tổng thống Trump cho biết. Viên sĩ quan sau đó tự sơ cứu vết thương và liên lạc với lực lượng Mỹ để truyền đạt chính xác vị trí sau khi tung tin nhắn
"GOD IS GOOD"
Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Tướng Dan Caine, cho rằng yếu tố quyết định thành công của chiến dịch chính là "ý chí sinh tồn tuyệt đối" của viên phi công. "
Ý chí sống sót, chờ được giải cứu của người lính là tất cả", ông này cho biết.
Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, Tướng Dan Caine, trao đổi với các phóng viên trong cuộc họp báo cùng với Tổng thống Donald Trump. (Ảnh: AP/Mark Schiefelbein)
Chiến dịch giải cứu cũng đối mặt với nhiều rủi ro lớn. Ông Trump thừa nhận không phải tất cả cố vấn quân sự đều ủng hộ kế hoạch này, do lo ngại con số thương vong có thể lên đến hàng trăm người. "Có những người trong quân đội cho rằng đây là quyết định thiếu khôn ngoan", ông nói, song khẳng định cuối cùng ông vẫn quyết định cho triển khai.
Trong quá trình giải cứu, một máy bay A-10 của Mỹ đã bị trúng hỏa lực của Iran khi đang làm nhiệm vụ yểm trợ, song phi công đã kịp điều khiển máy bay rời khỏi khu vực nguy hiểm và nhảy dù ra an toàn.
Chiếc A-10 là một trong những máy bay giữ vai trò chủ chốt trong việc duy trì liên lạc với phi công F-15 bị bắn rơi, người đã được giải cứu thành công đầu tiên vào hôm thứ thứ Sáu. Viên sĩ quan phụ trách hệ thống vũ khí, tuy bị cho là mất tích nhưng cuối cùng đã được giải cứu trong một chiến dịch riêng biệt vào hôm Chủ nhật.
Số lượng binh sĩ tham gia chiến dịch không được cho công bố, song ông Trump tiết lộ "
có hàng trăm binh sĩ đã tham gia", đồng thời nhấn mạnh đến quy mô và mức độ rủi ro của nhiệm vụ táo bạo này.
Cuối cùng, quân đội Mỹ đã giải cứu thành công cả hai viên phi cong chiếc F-15E bị bắn rơi và rút ra khỏi lãnh thổ Iran mà không có ghi nhận thêm thương vong nào, khép lại một chiến dịch được mô tả là
"không được phép thất bại" của quân đội Mỹ.
Theo CNN