Kính AI trở thành "hàng hóa bình dân" ở TQ

[trungthuc]

Chỉ tốn từ 6 USD mỗi ngày, giới trẻ Trung Quốc có thể thuê loại kính thông minh có kết hợp AI để cho kiểm tra giá hàng hoá, dịch thuật, thậm chí giúp gian lận khi đi thi.

Thị trường kính thông minh tại TQ bắt đầu nở rộ. (Ảnh: SE Daily)
Theo Rest Of World, thị trường kính thông minh AI của TQ đang phát triển mạnh mẽ, được thúc đẩy bởi quỹ trợ cấp của chính phủ. Các tập đoàn lớn kỹ nghệ như Xiaomi và Alibaba cũng cho kết hợp kỹ thuật LLM vào các chức năng phục vụ trong sinh hoạt đời sống hàng ngày.

Vivian, một sinh viên đại học ở tỉnh Hà Bắc, rất yêu thích chiếc kính thông minh Rokid AI của mình. Khi đi xe máy, cô thường đeo kính để giúp chỉ dẫn đường. Khi đi mua quần áo, Vivian lặng lẽ chụp ảnh nhãn giá qua kính để đem so sánh với giá mua trên Internet trước khi quyết định có mua hay không.

Đôi khi, Vivian sử dụng kính này để gian lận trong các kỳ thi. Cô dùng kính quét câu hỏi và xem đáp án sẽ hiển thị ra trên tròng kính nếu có "bất cứ môn nào mà tôi có thể bị trượt", nhân vật này cho hay, yêu cầu được sử dụng tên giả để có thể nói chuyện thoải mái. Một số bạn học cũng đi thuê kính của Vivian để đem sử dụng trong các kỳ thi.

Từ ngành kỹ nghệ bạc tỷ USD
Kính thông minh được kết hợp với trí tuệ nhân tạo trở thành một ngành kỹ nghệ trị giá hàng tỷ USD. Những sản phẩm loại này đang có giá từ 270 USD đến hơn 1,000 USD, thường được trang bị camera và các chức năng về âm thanh, hỗ trợ bởi các mô hình ngôn ngữ tiên tiến. Những loại kính này có màn hình hiển thị ra văn bản hoặc hình ảnh với hiệu ứng thực tế được tăng cường.

Kính của Meta, được sản xuất với sự hợp tác giữa Ray-Ban và Oakley của EssilorLuxottica, cho phép người ta dễ dàng chụp ảnh, quay phim với độ nét cao và nghe nhạc. Sản phẩm hiện có bán tại Ấn Độ, Mexico và một số thị trường ở phương Tây. Mẫu Ray-Ban Display mới nhất của Meta, với màn hình được kết hợp, chỉ có bán duy nhất tại Hoa Kỳ.

TQ vốn chỉ chiếm một phần nhỏ trong thị trường kính thông minh toàn cầu. Theo IDC, năm 2025, 2,5 triệu cặp kính thông minh được xuất xưởng sang TQ, chiếm khoảng 16,7%. Tuy nhiên, mọi thứ đang chuyển biến nhanh chóng tại quốc gia tỷ dân này.

(Minh họa)
Các nhãn hiệu trong nước đang tìm cách cạnh tranh để xâm nhập thị trường bằng cách cho kết hợp kính AI trong cuộc sống hàng ngày. Kể từ năm 2025, Xiaomi, Alibaba và hãng sản xuất xe điện Li Auto đã cho ra mắt nhiều loại kính thông minh khác nhau.

Họ cho quảng cáo các chức năng đa dạng, từ việc theo dõi lượng calo trong bữa ăn theo thời gian thực tế đến tạo ra sự trải nghiệm xem phim như ở rạp chiếu phim qua thực tế ảo. Năm nay, chính phủ TQ cho phép cũng đưa kính thông minh vào chương trình trợ cấp quốc gia nhằm thúc đẩy tiêu dùng, với mức giảm giá 15% trên giá bán, tối đa là 73 USD.

Một số người tiêu dùng đã đi mua hoặc đi thuê kính thông minh vì hiếu kỳ, tò mò. Trên trang thương mại điện tử Xianyu, hàng chục người bán sẳn sàng cung cấp dịch vụ cho thuê kính AI. Ke Changsi, một doanh nhân ở Thâm Quyến, cho thuê kính Rokid và Quark. Trong 4 tháng qua, ông đã có hơn 1,000 khách hàng. Giá thuê dao động từ 6-12 USD/ngày, tùy thuộc vào mẫu mã.

Cũng theo người này, khách hàng sử dụng kính AI để cho phiên dịch biển báo hiệu giao thông khi đi du lịch nước ngoài, phiên dịch các cuộc họp kinh doanh với khách hàng nước ngoài và sử dụng như máy nhắc chữ trong các bài phát biểu trước đám đông.

Nhu cầu cũng đến từ những sinh viên cần loại kính này để gian lận trong các kỳ thi. Trên trang mạng xã hội Xiaohongshu, Ke quảng cáo cách mà chiếc kính có thể giải đáp các câu hỏi tiếng Anh và toán học. Người sử dụng có thể điều khiển thiết bị qua một remote điều khiển từ xa nhỏ trông giống như một chiếc nhẫn.

(Minh họa)
Các kỳ thi quan trọng ở đại lục, như kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia và kỳ thi công chức, việc sử dụng kính thông minh này bị cấm. Nhưng trong các kỳ thi thông thường ở trường, hầu như giáo viên không thể nhận ra học sinh đang sử dụng kính thông minh để gian lận.

Gần đây, các chuyên gia nghiên cứu tại Đại học Khoa học và Kỹ thuật Hồng Kông cho kết nối kính Rokid với ChatGPT 5.2. Một người tham gia thử nghiệm đeo kính đạt điểm trong top 5 của một lớp học gồm hơn 100 học sinh.

Nhóm nghiên cứu này cũng nghiên cứu chế tạo ra các hệ thống giúp giáo viên phát hiện kính AI, theo Zili Meng, phụ tá giáo sư tại trường đại học, có trao đổi với Rest of World.

Meng cho biết, để giúp mở rộng các trường hợp sử dụng kính AI, ngành kỹ nghệ cần thiết kế ra một hính thức kiến ​​trúc chung để sáng tạo ra thêm nhiều ứng dụng hay ho hơn. Giống như cách mà nhiều người thiết kế app trên Android và iOS.

Hiện nay, loại kính thông minh vẫn còn nhiều nhược điểm khi cho sử dụng hàng ngày. Kính có thể nặng tới 50 gr, gấp đôi so với loại kính thông thường. Việc sạc pin cũng là một vấn đề khá bất tiện. Pin thường sẽ hết chỉ sau vài giờ và phải đem đặt lại vào hộp sạc giữa chừng.

(Minh họa)
Liu Zhigang, một sinh viên đại học ở tỉnh Chiết Giang, đã mua cặp kính Rokid với giá khoảng 465 USD. Liu chưa bao giờ sử dụng nó trong các kỳ thi, cũng từng thử chụp ảnh khi đang đạp xe và thực hiện thanh toán kỹ thuật số. Liu thấy khá bất tiện khi phải nói to "Rokid, thanh toán đi" khi thanh toán tiền trong một cửa hàng.

Việc đeo chiếc kính to, nặng hàng ngày cũng khiến cho Liu thấy khó chịu. Vào mùa hè, thiết bị này lúc bị nóng lên khiến cho anh đổ nhiều mồ hôi. Ngoài ra, người này cho rằng nhiều chức năng của kính có thể dễ dàng thực hiện với smartphone.

Một người nổi tiếng trên mạng xã hội ở Hàng Châu yêu cầu được giấu tên vì từng làm việc với các công ty sản xuất kính thông minh AI, cho biết anh đã có dùng thử kính Rokid trong một tuần khi công ty cho trả tiền để đăng bài quảng cáo trên Xiaohongshu.

"Chúng không thực sự có ích gì với tôi", anh này nói với Rest of World. Người này thử sử dụng kính để được chỉ dẫn đường khi lái xe và thấy việc liên tục chuyển sự chú ý giữa đường và màn hình là rất nguy hiểm.

Nhiều người cũng lo ngại rằng kính AI sẽ ngày càng được sử dụng để cho quay lén. Hầu hết kính đều có đèn LED nhấp nháy khi camera hoạt động, nhưng trên thị trường lại có bán các miếng dán dùng để che kín đèn này.

Ở Mỹ này mà cho phép dịch vụ cho thuê kính thông minh theo ngày chỉ có vài đô như bên Tàu cộng là thiên hạ sẽ sếp hàng để thuê, ngu gì phải bỏ ra cả vài trăm đến ngàn đô để sắm thứ "đeo mặt quỷ quái" này, không khéo lên cơn tà dâm, đi quay lén bậy bạ, có ngày bị nhốt vô nhà đá gở lịch mệt không được nghỉ ngơi đâu!!