ĐỨC ĐÒI MỞ EO BIỂN HORMUZ NHƯNG KHÔNG GỬI QUÂN: KHỦNG HOẢNG NĂNG LƯỢNG PHƠI BÀY GIỚI HẠN ÂU CHÂU

[nguoiduatinabc]

Chính phủ Đức vừa chính thức yêu cầu Iran mở lại eo biển Hormuz ngay lập tức, trong khi hoàn toàn không đóng góp bất kỳ năng lực quân sự nào để thực hiện yêu cầu đó. Lập trường này đang làm dấy lên tranh luận sâu rộng về vai trò và trách nhiệm của Âu Châu trong một cuộc khủng hoảng có ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh năng lượng toàn cầu.

Vào Ngày 3 tháng 3 năm 2026, Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã ngồi tại Phòng Bầu Dục và tuyên bố với Tổng thống Trump rằng Hoa Kỳ và Đức đồng thuận về vấn đề Iran. Tuy nhiên chỉ hai tuần sau, ông Merz lại phát biểu trước Quốc hội Đức rằng không có kế hoạch thuyết phục nào bảo đảm chiến dịch sẽ thành công, đồng thời khẳng định Washington không tham khảo ý kiến Berlin trước khi hành động.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius còn phát biểu thẳng thắn hơn, đặt câu hỏi Tổng thống Trump kỳ vọng gì ở một số ít chiến hạm Âu Châu trong khi Hải quân Hoa Kỳ với sức mạnh vượt trội vẫn đang đối diện thách thức tại Hormuz. Ông nhấn mạnh rằng đây không phải là cuộc chiến của Đức và nước này không khởi xướng xung đột.

Tuy nhiên, câu trả lời cho vấn đề này lại nằm ở một thực tế mà Berlin không muốn đối diện. Các chiến hạm Âu Châu hoàn toàn có thể hộ tống các tàu chở năng lượng, nguồn sống của nền kinh tế Đức, đi qua eo biển Hormuz. Việc Đức không điều động lực lượng không phải vì lựa chọn chiến lược, mà vì nhiều thập niên đầu tư thiếu hụt đã khiến quân đội Đức không đủ phương tiện tác chiến để duy trì hiện diện tại vùng biển tranh chấp.

Phát ngôn viên của Thủ tướng Merz cho biết cuộc xung đột không liên quan đến NATO, đồng thời nhấn mạnh Hoa Kỳ đã tuyên bố ngay từ đầu rằng không cần và cũng không yêu cầu sự trợ giúp từ Âu Châu. Ông Merz cũng viện dẫn rằng Đức không có ủy nhiệm từ Liên Hiệp Quốc, Liên Hiệp Âu Châu hay NATO theo yêu cầu hiến pháp.

Tuy nhiên, các lập luận pháp lý này đồng thời phản ánh một thực trạng: nền kinh tế lớn nhất Âu Châu đã xây dựng an ninh của mình trên giả định rằng sẽ luôn có quốc gia khác bảo đảm các tuyến hàng hải chiến lược.



Không chỉ Đức, nhiều quốc gia Âu Châu khác cũng từ chối tham gia. Đại diện chính sách đối ngoại Liên Hiệp Âu Châu Kaja Kallas cho biết không có sự đồng thuận mở rộng sứ mệnh hải quân Aspides đến Hormuz. Ý tuyên bố việc đưa chiến hạm vào khu vực chiến sự đồng nghĩa với tham chiến. Tây Ban Nha và Pháp đều từ chối. Nhật Bản ký tuyên bố chung nhưng bị ràng buộc bởi hiến pháp. Tổng thống Trump đã khen ngợi Tokyo nhưng đồng thời chỉ trích sự thiếu quyết đoán của NATO, cảnh báo rằng điều này có thể gây hậu quả nghiêm trọng cho tương lai liên minh.

Trong khi đó, quốc gia Âu Châu duy nhất trực tiếp hành động là Hy Lạp, khi hệ thống Patriot của nước này tại Saudi Arabia đã bắn hạ 2 hỏa tiễn đạn đạo Iran nhắm vào Yanbu vào Ngày 19 tháng 3 năm 2026. Trước sự từ chối rộng rãi của Âu Châu, Tổng thống Trump tuyên bố Hoa Kỳ không cần sự trợ giúp, nhưng đồng thời cảnh báo rằng sự thụ động này sẽ gây tổn hại lâu dài cho cấu trúc an ninh phương Tây.

Vấn đề cốt lõi nằm ở bài toán năng lượng. Đức phụ thuộc đáng kể vào các tuyến cung ứng dầu và khí đốt đi qua Hormuz. Ngành nông nghiệp, công nghiệp, và cả chuỗi cung ứng công nghệ cao của Âu Châu đều liên hệ trực tiếp đến tuyến hàng hải này. Khi eo biển bị gián đoạn, chi phí năng lượng tăng vọt, nguồn cung bị siết chặt, và áp lực lạm phát sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến cử tri trước kỳ bầu cử kế tiếp.

Các cuộc thăm dò cho thấy 58 phần trăm người dân Đức phản đối chiến tranh, chỉ 25 phần trăm ủng hộ. Đây là bài toán chính trị nội bộ mà Berlin phải đối diện. Tuy nhiên, thực tế kinh tế lại đi theo hướng ngược lại: nền kinh tế Đức không thể chịu đựng tình trạng gián đoạn kéo dài. Eo biển mà Đức từ chối bảo vệ lại chính là tuyến đường mà Đức không thể để mất.

Từ tuyên bố đồng thuận tại Tòa Bạch Ốc đến lập trường “không phải cuộc chiến của chúng ta” chỉ trong 13 ngày, sự thay đổi nhanh chóng của Berlin phản ánh một khoảng cách ngày càng lớn giữa lời nói và năng lực thực tế. Trong khi đó, eo biển Hormuz vẫn chưa được mở lại, và áp lực chiến lược tiếp tục gia tăng.