
Người ta bảo không ai là không thể thay thế, nhưng có những người chính là "linh hồn" của cả một cơ nghiệp. Chuyện gì sẽ xảy ra khi bạn sỉ nhục người thực sự nuôi sống mình? Công lý đôi khi đến muộn, nhưng nó sẽ được dọn ra sòng phẳng như một đĩa thức ăn.
Tôi tên là Socorro. Suốt 30 năm qua, tôi chỉ được gọi là "con hầu", "người làm", hay sang trọng hơn một chút trước mặt khách khứa là "trợ lý giúp việc". Tôi làm cho bà Leonor từ năm 19 tuổi. Bà ấy là chủ tiệm "Hương vị Leonor" – một dịch vụ nấu tiệc cực kỳ sang chảnh trong thành phố.
Tiếng tăm của bà Leonor thì khỏi phải bàn, ai cũng khen món sốt Mole hạnh nhân và ớt nhồi của bà là nhất vùng. Bà ấy nhận đủ thứ giải thưởng, lên bìa tạp chí, thậm chí còn được thị trưởng vinh danh.
Nhưng có một bí mật mà chỉ hai chúng tôi biết: Bà Leonor thậm chí còn không biết cách luộc nước sôi.
Chính tôi là người dậy từ 4 giờ sáng để nướng ớt. Chính tôi là người bỏng rát ngón tay bóc vỏ hạt óc chó. Chính tôi mới là người có "đôi bàn tay vàng". Còn bà ấy? 11 giờ trưa mới xuất hiện, tóc tai chải chuốt, trang điểm lộng lẫy, nếm thử một thìa, gật đầu cái rụp rồi ra cười nói với khách như một ngôi sao quảng cáo.
Bà ấy hay bảo tôi: "Socorrito à, chị không hiểu được áp lực khi phải làm gương mặt đại diện đâu. Chị may mắn lắm mới được ở đằng sau này, yên tĩnh chẳng ai quấy rầy. Phải cảm ơn tôi vì đã cho chị việc làm, chứ không có quan hệ của tôi, món của chị chẳng đáng giá 5 đồng ngoài vỉa hè."
Tôi đã tin như thế. Tôi bị tẩy não đến mức nghĩ rằng mình chẳng có giá trị gì. Suốt bao năm, tôi cam chịu những trận lôi đình, những ngày làm việc 16 tiếng với mức lương chỉ đủ sống qua ngày. Không bảo hiểm, không phúc lợi.
"Chị là người trong nhà mà Socorro. Mai mốt chị không làm nổi nữa, tôi sẽ lo cho chị," bà ấy hứa hẹ như vậy.
Sự thật tát vào mặt tôi cách đây 6 tháng.
Khói bếp và những năm tháng đứng ròng rã đã vắt kiệt sức tôi. Bác sĩ bảo khớp gối tôi mòn sạch, phổi bắt đầu chớm bệnh vì hít khói củi quá nhiều. Tôi cần mổ và nghỉ ngơi một tháng. Tôi cầm kết quả đến tìm bà Leonor, hy vọng chút lòng trắc ẩn của "người trong nhà".
Lúc đó bà ấy đang mải tính toán sổ sách cho đám cưới con gái một vị đại biểu – sự kiện lớn nhất từ trước đến nay. Bà ấy quát vào mặt tôi: "Mổ xẻ gì? Chị điên à? Hai tuần nữa là đám cưới rồi. Chị không được phép bệnh lúc này. Uống liều thuốc giảm đau rồi vào bếp làm tiếp đi!"
"Thưa bà, tôi đau không chịu nổi nữa rồi. Chân tôi sưng vù, bước đi không nổi," tôi van xin.
Bà ấy bỏ kính ra, nhìn tôi với ánh mắt khinh bỉ lạnh thấu xương: "Nghe này Socorro, tôi chán mấy cái trò rên rỉ của chị rồi. Chị già rồi, lại còn chậm chạp. Tôi đang định thay máu nhân sự đây. Tôi vừa thuê một đầu bếp trẻ, có bằng cấp xịn hẳn hoi. Cậu ta có kỹ thuật, chứ không phải kiểu nấu ăn 'theo cảm tính' như chị. Nếu hôm nay chị không làm được thì đừng bao giờ quay lại nữa."
"Bà đuổi tôi sao? Sau 30 năm ư?" — tôi nghẹn họng.
"Tôi cho chị cơ hội nghỉ ngơi đúng ý chị còn gì? Cầm lấy." Bà ấy rút 3.000 peso (khoảng vài triệu đồng) trong túi xách ném lên bàn. "Tiền thanh lý hợp đồng đấy. Đừng có mơ mà kiện cáo, luật sư của tôi sẽ khiến chị ra đường ở luôn. Biến đi!"
Tôi cầm mấy tờ tiền, tay run lên vì giận chứ không phải vì sợ. Tôi không nói một lời, chỉ lẳng lặng cởi chiếc tạp dề thấm đẫm mồ hôi 30 năm của mình, đặt lên ghế và bước ra bằng cửa sau.
Bà Leonor tin rằng gã đầu bếp bằng cấp kia sẽ lo được bữa tiệc nhà ông đại biểu. Bà ta nghĩ nấu ăn là chuyện vặt, ai có công thức cũng làm được. Khổ nỗi, tôi chưa bao giờ viết công thức ra giấy. Tất cả nằm trong đầu, trong mũi và trong đôi tay này.
Ngày đám cưới đến. Mấy anh em bồi bàn kể lại cho tôi nghe: Đó là một thảm họa. Món sốt Mole thì đắng nghét vì gã đầu bếp làm cháy ớt. Cơm thì nát, thịt thì khô khốc. Khách khứa toàn dân sành ăn, họ đồng loạt trả lại đĩa. Mẹ cô dâu xông vào bếp mắng xối xả. Bà Leonor thì cuống cuồng đổ lỗi cho nhà cung cấp nhưng chẳng ai tin.
Ngay đêm đó, điện thoại tôi reo. Là bà ấy. "Socorro con gái ơi..." — giọng bà ấy run run, giả vờ ngọt ngào. "Đầu gối con đỡ chưa? Con biết không, mọi người nhớ con lắm. Mấy đứa nhỏ không biết nêm nếm sao cho đúng vị. Hay là mai con đi làm lại nhé? Ta sẽ tăng lương cho con một chút."
Tôi im lặng một lúc, thưởng thức sự tuyệt vọng của bà ta: "Bà Leonor này, tiếc là tôi không làm được nữa. Bác sĩ cấm tôi quay lại làm thuê trong bếp của người khác rồi."
"Chị không được làm thế với tôi!" — bà ấy lồng lộn lên, tháo mặt nạ. "Tuần sau tôi có 3 sự kiện nữa! Nếu hủy là tôi bị kiện chết mất! Chị phải đến, đó là bổn phận của chị, chính tôi đã tạo ra chị ngày hôm nay!"
"Bà không tạo ra tôi, bà chỉ lợi dụng tôi thôi. À mà tôi cũng không nghỉ ngơi đâu. Tôi vừa mở một tiệm cơm nhỏ ngay tại gara nhà mình rồi." Tôi cúp máy.
Tiếng lành đồn xa. Những người từng thất vọng rời khỏi trung tâm tiệc cưới bắt đầu nghe rỉ tai nhau: "Hương vị thực sự không còn ở chỗ Leonor nữa, nó nằm ở quán cô Socorro ở phố bên cạnh ấy." .
VietBF@sưu tập