Lực lượng ủy nhiệm hùng mạnh của Iran gây xung đột bằng cuộc tấn công tên lửa vào Israel.

[kentto]

Ngày 28 tháng 3, phe Houthi ở Yemen đã phóng một loạt tên lửa đạn đạo nhắm vào những gì họ mô tả là các địa điểm quân sự nhạy cảm của Israel ở miền nam Israel. Đối với nhóm phiến quân này - một trong những lực lượng ủy nhiệm mạnh nhất của Iran trong khu vực - cuộc tấn công đánh dấu sự tham gia chính thức của họ vào cuộc xung đột đúng một tháng sau khi các hành động thù địch bắt đầu vào ngày 28 tháng 2.

Lực lượng Phòng vệ Israel đã xác nhận các cuộc tấn công và tuyên bố rằng tất cả đều bị hệ thống phòng thủ tên lửa đánh chặn. Theo hãng tin AP, hiện chưa có báo cáo về thương vong hay thiệt hại về tài sản.

Người phát ngôn quân sự của lực lượng Houthi, Yahya Saree, tuyên bố rằng chiến dịch này đánh dấu sự tham gia của nhóm vào cuộc xung đột đang diễn ra giữa Mỹ và Israel với Iran. Lực lượng Houthi mô tả cuộc tấn công là sự ủng hộ dành cho Iran và các đồng minh của nước này, bao gồm cả Hezbollah ở Lebanon, và cho biết sẽ tiếp tục các hành động khác cho đến khi các cuộc tấn công nhằm vào các bên này chấm dứt.

Lực lượng Houthi, tên chính thức là Ansar Allah, là một nhóm phiến quân liên kết với Iran, có nguồn gốc từ cộng đồng Hồi giáo Shia Zaidi ở Yemen. Phong trào này nổi lên vào giữa những năm 2000 và đã tham gia vào cuộc nội chiến ở Yemen từ năm 2014.

Họ kiểm soát những vùng lãnh thổ rộng lớn ở tây bắc Yemen, bao gồm thủ đô Sana'a và các khu vực trọng yếu dọc theo bờ biển phía tây Biển Đỏ. Điều này giúp họ có thể tiếp cận eo biển Bab al-Mandeb, điểm thắt cổ chai hẹp nối Biển Đỏ với Vịnh Aden và cuối cùng là kênh đào Suez.

Thời điểm cuộc tấn công của lực lượng Houthi trùng khớp với việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz trong bối cảnh xung đột leo thang. Eo biển Hormuz xử lý khoảng 20% ​​lượng dầu mỏ toàn cầu trong điều kiện bình thường, nhưng lưu lượng giao thông đã giảm hơn 90% kể từ khi xung đột nổ ra.

Do đó, các tàu thuyền đã phải sử dụng các tuyến đường hàng hải thay thế, bao gồm cả hành lang Biển Đỏ. Vị trí của lực lượng Houthi dọc theo eo biển Bab al-Mandeb cho phép họ có khả năng làm gián đoạn giao thông này thông qua các cuộc tấn công bằng tên lửa, máy bay không người lái hoặc hải quân nhằm vào các tàu thương mại. Những hành động như vậy có thể làm gia tăng áp lực hiện có lên các tuyến đường vận chuyển toàn cầu.

Nhóm phiến quân này đã chứng minh khả năng gây gián đoạn hoạt động vận chuyển hàng hải toàn cầu trong thời gian gần đây.

Từ cuối năm 2023 đến giữa năm 2025, trong suốt cuộc xung đột Gaza, nhóm này đã thực hiện hơn 190 vụ tấn công được ghi nhận nhằm vào các tàu vận tải thương mại ở Biển Đỏ và Vịnh Aden. Các vụ tấn công này bao gồm cả tên lửa và máy bay không người lái, làm chìm ít nhất bốn tàu và buộc các công ty vận tải lớn phải chuyển hướng giao thông vòng qua Mũi Hảo Vọng.

Lưu lượng vận tải qua Biển Đỏ đã giảm hơn 50% so với cùng kỳ năm trước, với lưu lượng giao thông qua kênh đào Suez giảm từ khoảng 2.068 tàu vào tháng 11 năm 2023 xuống còn khoảng 877 tàu vào tháng 10 năm 2024. Sự gián đoạn này đã ảnh hưởng đến hàng hóa trị giá ước tính 1 nghìn tỷ đô la và làm tăng đáng kể giá cước vận chuyển toàn cầu, khiến các chuyến đi giữa châu Á và châu Âu kéo dài thêm từ 10 đến 14 ngày.

Để đối phó với những mối đe dọa trước đó, Hoa Kỳ đã tổ chức Chiến dịch Bảo vệ Thịnh vượng (Operation Prosperity Guardian), một liên minh hải quân đa quốc gia được thành lập vào tháng 12 năm 2023 nhằm bảo vệ hoạt động vận chuyển hàng hải. Kết quả là, Hoa Kỳ và Vương quốc Anh đã tiến hành các cuộc không kích quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu của lực lượng Houthi ở Yemen.

Các chiến dịch này, bao gồm hàng trăm cuộc tấn công xuyên suốt năm 2025, nhằm mục đích làm suy yếu khả năng tên lửa và máy bay không người lái của nhóm này. Israel tiếp tục tấn công các cơ sở của Houthi vào năm 2024 và 2025. Một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời giữa Mỹ và Houthi đã đạt được vào năm 2025, theo đó nhóm này đồng ý ngừng tấn công các tàu thuyền liên kết với Mỹ trong khi vẫn tiếp tục các hoạt động chống lại lợi ích của Israel.

Việc nhóm này tham gia vào cuộc xung đột có thể làm gia tăng lo ngại trên thị trường dầu mỏ toàn cầu, mặc dù chính quyền Trump đã cho biết các cuộc đàm phán trực tiếp với Iran có thể diễn ra ngay trong tuần này. Tổng thống Trump đã nhiều lần tuyên bố rằng ông đang tìm kiếm một lệnh ngừng bắn và đã đưa ra một loạt mục tiêu cho chính phủ Iran, mặc dù ông cũng tuyên bố sẽ leo thang nếu Iran từ chối.