ĐẠI SỨ MIKE WALTZ TUYÊN BỐ ĐƯỜNG LỐI HOA KỲ TRÊN HẾT TẠI LIÊN HIỆP QUỐC DƯỚI THỜI TỔNG THỐNG TRUMP

[nguoiduatinabc]

Đại sứ Mike Waltz, đại diện thường trực của Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, trong một cuộc phỏng vấn độc quyền và dài hơi với Fox News Digital, đã trình bày rõ rệt đường lối đối ngoại đặt Hoa Kỳ lên hàng đầu mà hành chánh Tổng thống Trump đang áp dụng tại diễn đàn quốc tế lớn nhất thế giới. Trong vai trò mới, ông Waltz khẳng định sẽ trực tiếp thúc đẩy cải tổ, kỷ luật tài chánh và trách nhiệm thực chất của tổ chức này.

Ông Waltz bác bỏ các cáo buộc cho rằng khủng hoảng ngân sách hiện nay của Liên Hiệp Quốc chủ yếu do Hoa Kỳ chưa đóng đủ nghĩa vụ. Ông nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ đã đóng góp cho hệ thống Liên Hiệp Quốc nhiều hơn tổng số hơn 180 quốc gia cộng lại, và trong nhiều thập niên qua vẫn là quốc gia tài trợ lớn nhất. Tuy nhiên, dưới thời Tổng thống Trump, Hoa Kỳ đòi hỏi cải tổ nghiêm túc thay vì tiếp tục chi tiền mà không có kết quả tương xứng.

Theo Đại sứ Waltz, Liên Hiệp Quốc đã rời xa sứ mạng ban đầu. Ông nhìn nhận có những thời điểm tổ chức này hỗ trợ hiệu quả cho chính sách đối ngoại Hoa Kỳ, nhưng cũng có lúc lại đi ngược quyền lợi chiến lược của Hoa Kỳ. Ông cho rằng bộ máy Liên Hiệp Quốc đã trở nên cồng kềnh, trùng lặp và đánh mất phương hướng căn bản vốn được đặt ra khi thành lập.

Đường lối Hoa Kỳ trên hết, theo ông Waltz, không nhằm phá bỏ Liên Hiệp Quốc mà nhằm buộc tổ chức này chịu trách nhiệm trước người đóng thuế Hoa Kỳ và chia sẻ gánh nặng công bằng giữa các quốc gia hội viên. Ông nhấn mạnh rằng sức ép tài chánh của Hoa Kỳ là công cụ để buộc cải tổ, nhằm bảo đảm mỗi Mỹ kim chi ra phải mang lại giá trị thực tiễn cho quyền lợi quốc gia.



Trong khi Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc mô tả cuộc khủng hoảng hiện tại là hệ quả của việc các quốc gia hội viên không hoàn tất nghĩa vụ tài chánh, phía Liên Hiệp Quốc cũng phủ nhận rằng nguyên nhân xuất phát từ quản trị nội bộ. Tuy vậy, ông Waltz dẫn chứng rằng chính tổ chức này đã chấp thuận cắt giảm gần 3,000 vị trí hành chánh tại trụ sở, thực hiện lần cắt ngân sách đầu tiên trong 80 năm với mức 15%, đồng thời giảm 25% lực lượng gìn giữ hòa bình toàn cầu.

Theo ông Waltz, điều đáng chú ý là nhiều quốc gia và giới chức quốc tế, trong các cuộc tiếp xúc kín, đã bày tỏ sự đồng tình với lập trường của Tổng thống Trump. Ông đặt câu hỏi vì sao Liên Hiệp Quốc không giải quyết được những tranh chấp biên giới kéo dài tại nhiều khu vực, hay không đủ hiệu quả trong việc chấm dứt thảm họa nhân đạo tại Sudan, vốn là những mục tiêu cốt lõi khi tổ chức này ra đời.

Ông Waltz khẳng định Tổng thống Trump là một tổng thống của hòa bình, đặt ngoại giao lên hàng đầu, và việc đòi hỏi Liên Hiệp Quốc làm tròn sứ mạng không phải là phủ nhận vai trò đối thoại toàn cầu. Ông nhìn nhận Tổng Thư ký António Guterres đã bắt đầu đi đúng hướng trong cải tổ, nhưng lẽ ra cần hành động sớm và quyết liệt hơn.

Về lâu dài, ông Waltz cho biết hành chánh Tổng thống Trump mong muốn một Liên Hiệp Quốc gọn nhẹ hơn, tập trung vào an ninh, giải quyết xung đột và phát triển kinh tế, đồng thời giảm lệ thuộc vào mô hình viện trợ cũ kỹ. Ông nhấn mạnh rằng khi các quốc gia đang phát triển tạo được môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp Hoa Kỳ, sự lệ thuộc vào viện trợ sẽ giảm và lợi ích sẽ lan tỏa cho tất cả các bên.