5 loại ung thư “bệnh của cặp đôi”: Người này mắc, người kia cần đi khám ngay

[goodidea]

Nhiều loại ung thư có xu hướng xuất hiện ở cả hai vợ chồng, tạo nên hiện tượng được gọi là “ung thư của cặp đôi”. Nguyên nhân không phải do lây nhiễm trực tiếp, mà chủ yếu liên quan đến những thói quen sinh hoạt, ăn uống và môi trường sống chung mà các cặp vợ chồng duy trì trong nhiều năm.

Trong đời sống thường ngày, những từ như “vợ chồng son” hay “tướng phu thê” thường được dùng để ca ngợi sự gắn kết bền chặt giữa hai người. Tuy nhiên, y khoa ghi nhận một hiện tượng trái ngược, được gọi là “ung thư cặp đôi”.

Đây là tình trạng hai vợ chồng cùng mắc một hoặc nhiều loại ung thư khác nhau trong cùng một khoảng thời gian. Nguyên nhân sâu xa của hiện tượng này không phải do lây nhiễm, mà xuất phát từ việc hai người cùng chia sẻ thói quen ăn uống, sinh hoạt và môi trường sống trong nhiều năm.

Bài học từ thói quen ăn uống suốt hàng chục năm

Trường hợp của vợ chồng ông Trương ở Hà Nam (Trung Quốc) là minh chứng rõ rệt. Ông Trương đi khám vì triệu chứng nuốt nghẹn và được chẩn đoán mắc ung thư thực quản. Khi bà Mã, vợ ông, đi khám cùng chồng dù chưa có triệu chứng rõ rệt, kết quả cũng cho thấy bà bị ung thư thực quản giai đoạn đầu.

Nguyên nhân chính được xác định là thói quen ăn đồ quá nóng, ăn mặn, ít rau xanh mà cả hai duy trì suốt gần 50 năm chung sống. Câu chuyện của họ cho thấy, thói quen ăn uống và sinh hoạt lâu dài có thể trở thành yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc ung thư “song hành” ở các cặp đôi.


Trường hợp của vợ chồng ông Trương ở Hà Nam (Trung Quốc) là minh chứng rõ rệt. Ông Trương đi khám vì triệu chứng nuốt nghẹn và được chẩn đoán mắc ung thư thực quản.

5 loại ung thư “song hành” phổ biến nhất

Các chuyên gia y tế nhấn mạnh, nếu một người trong cặp đôi mắc một trong 5 loại ung thư dưới đây, người còn lại nên đi tầm soát sớm để phát hiện bệnh kịp thời:

Ung thư phổi

Ung thư phổi là loại ung thư phổ biến nhất xuất hiện ở cả hai vợ chồng, đặc biệt khi sống chung một không gian. Người hút thuốc sẽ làm tăng nguy cơ cho bạn đời qua khói thuốc thụ động, ngoài ra khói bếp từ việc nấu nướng, hóa chất từ vật liệu xây dựng hay sơn sửa cũng tác động xấu đến phổi.Phương pháp tầm soát hiệu quả hiện nay là chụp CT xoắn ốc liều thấp, giúp phát hiện tổn thương sớm và cải thiện cơ hội điều trị.

Ung thư đại tràng

Nguyên nhân chính là chế độ ăn uống giống nhau trong gia đình. Bữa ăn nhiều dầu mỡ, ít chất xơ, sử dụng nhiều thực phẩm muối chua chứa nitrosamine có thể làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng cho cả hai vợ chồng.Phương pháp tầm soát: Xét nghiệm máu ẩn trong phân hàng năm kết hợp nội soi đại tràng định kỳ 5–10 năm/lần để phát hiện các polyp tiền ung thư.

Ung thư gan

Ung thư gan thường xuất phát từ virus viêm gan B hoặc C. Khi một người trong cặp đôi nhiễm virus, việc tiếp xúc gần gũi hoặc quan hệ tình dục có thể làm tăng nguy cơ lây nhiễm cho bạn đời, từ đó gia tăng khả năng mắc ung thư gan. Ngoài ra, việc cả gia đình sử dụng thực phẩm mốc, nhiễm độc tố aflatoxin, cũng là nguyên nhân trực tiếp tổn thương gan và thúc đẩy nguy cơ ung thư.Phương pháp tầm soát: Những người thuộc nhóm nguy cơ cao nên thực hiện siêu âm bụng kết hợp xét nghiệm chỉ số alpha fetoprotein (AFP) mỗi 6 tháng để phát hiện bệnh sớm.

Ung thư thực quản

Như trường hợp vợ chồng ông Trương, thói quen ăn uống chung có thể trở thành “thủ phạm” cho cả hai. Việc ăn thức ăn quá nóng (trên 65 độ C), nhai không kỹ, tiêu thụ nhiều đồ muối chua hay thực phẩm kích ứng lâu ngày có thể làm tổn thương niêm mạc thực quản và tăng nguy cơ ung thư cho cả vợ lẫn chồng.

Phương pháp tầm soát: Nội soi dạ dày và thực quản là công cụ hiệu quả, giúp chẩn đoán chính xác bệnh với tỷ lệ lên đến 80%.

Ung thư dạ dày

Ung thư dạ dày ở các cặp đôi thường liên quan mật thiết đến vi khuẩn Helicobacter pylori (HP). Vi khuẩn này dễ lây qua đường ăn uống, dùng chung bát đũa, hoặc tiếp xúc miệng – miệng. Khi một người nhiễm HP và tiến triển thành ung thư, người bạn đời cũng có nguy cơ cao bị nhiễm trùng và tổn thương dạ dày nếu không được tầm soát sớm.Phương pháp tầm soát: Nội soi dạ dày định kỳ hoặc xét nghiệm hơi thở là cách hiệu quả để phát hiện và loại bỏ vi khuẩn HP trước khi chúng biến chuyển thành ác tính.

Chuyên gia y tế khuyến cáo: “Ung thư cặp đôi” không phải là số phận không thể tránh. Khi một người mắc bệnh, đó là hồi chuông cảnh báo để người còn lại xem xét lại lối sống, thay đổi thói quen xấu và đi tầm soát sức khỏe kịp thời. Sự đồng hành trong việc cải thiện chế độ ăn uống, sinh hoạt và khám sức khỏe định kỳ chính là cách hiệu quả nhất để bảo vệ hạnh phúc gia đình trước nguy cơ bệnh tật.

VietBF@sưu tập