Các nước vùng Vịnh thiệt hại hơn 15 tỷ USD doanh thu bán dầu

[troopy]

Các quốc gia sản xuất dầu mỏ vùng Vịnh ước tính đã “bỏ lỡ” khoảng 15,1 tỷ USD doanh thu năng lượng kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran bùng phát. Tình trạng tê liệt gần như hoàn toàn của eo biển Hormuz khiến hàng triệu thùng dầu thô bị mắc kẹt, không thể tiếp cận thị trường toàn cầu.


Nhà máy lọc dầu ở Dammam, Saudi Arabia. Ảnh: THX/TTXVN

Theo dữ liệu từ công ty phân tích hàng hóa Kpler, eo biển Hormuz thường xuyên vận chuyển lượng dầu thô, sản phẩm tinh chế và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) trị giá xấp xỉ 1,2 tỷ USD mỗi ngày (tính theo mức giá và lưu lượng trung bình năm 2025). Tuy nhiên, kể từ khi xung đột leo thang vào ngày 28/2, lưu lượng vận tải qua tuyến đường này đã gần như đình trệ do các cuộc tấn công nhắm vào tàu bè và phí bảo hiểm tăng vọt. Hiện tại, dòng chảy năng lượng qua đây chỉ còn ở mức "không đáng kể" so với trước xung đột.

Việc sụt giảm doanh thu đã gây ra thiệt hại tài chính nặng nề cho các quốc gia vùng Vịnh, vốn là những nền kinh tế phụ thuộc lớn vào xuất khẩu tài nguyên để duy trì ngân sách. Trong đó, Saudi Arabia - quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới - chịu thiệt hại nặng nhất với mức thất thu ước tính khoảng 4,5 tỷ USD. Để ứng phó, vương quốc này đang lên kế hoạch tăng mạnh sản lượng xuất khẩu từ các cảng bên bờ Biển Đỏ trong những ngày tới.

Tiếp theo là Iraq. Các chuyên gia từ Wood Mackenzie nhận định Iraq là quốc gia dễ bị tổn thương nhất do doanh thu từ dầu mỏ chiếm tới 90% ngân sách chính phủ. Các quốc gia khác như Kuwait và Qatar cũng chịu áp lực lớn, nhưng được đánh giá là có khả năng chống chịu tốt hơn nhờ những quỹ tài sản chủ quyền khổng lồ giúp giảm bớt tác động ngắn hạn.

Kpler cho biết hiện có ít nhất 10,7 tỷ USD giá trị dầu thô và LNG vẫn đang bị "kẹt" bên trong eo biển Hormuz. Mặc dù đã được bốc xếp nhưng các lô hàng này không thể rời cảng. Ông Antoine Halff, đồng sáng lập công ty phân tích vệ tinh Kayrros, cho rằng Saudi Arabia có vị thế tốt hơn để hấp thụ cú sốc nhờ các kho dự trữ tại nước ngoài và có thể hưởng lợi một phần từ giá dầu tăng cao để bù đắp sự sụt giảm về khối lượng. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo rằng cuối cùng, người tiêu dùng sẽ phải gánh chịu hậu quả từ việc giá năng lượng tăng.

Nhằm đối phó với tình hình, tập đoàn dầu khí quốc gia Saudi Aramco cho biết có thể chuyển hướng khoảng 70% lượng dầu từ các mỏ phía Đông sang Biển Đỏ thông qua hệ thống đường ống Đông-Tây. Tuy nhiên, giới phân tích cảnh báo hệ thống này chưa bao giờ vận hành ở mức công suất tối đa và tính khả thi vẫn còn là dấu hỏi lớn.

Trong một diễn biến liên quan, tập đoàn QatarEnergy của Qatar ước tính đã thất thu khoảng 571 triệu USD tính đến ngày 11/3 sau khi tạm dừng sản xuất từ ngày 2/3. Con số này chưa bao gồm những tổn thất do trì hoãn các kế hoạch mở rộng nhà máy mới.

VietBF@sưu tập