Tổng thống Trump có thể tuyên bố thêm t́nh trạng khẩn cấp quốc gia để áp thuế Mexico. Ông không muốn Mỹ trở thành điểm đến của những người vượt biên từ Mexico. Do đó, ông mạnh mẽ áp lệnh trừng phạt lên Mexico trong thời gian gần đây.
Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: TIME.
"Chính phủ Mỹ nhiều lần đề nghị phía Mexico chịu trách nhiệm và kiểm soát vấn đề di cư ồ ạt. Tuy nhiên, chính phủ Mexico đă không thực hiện đủ các biện pháp cần thiết nhằm ngăn chặn sự gia tăng ḍng người di cư và không bảo đảm được an toàn cho biên giới phía nam", Hill ngày 6/6 dẫn dự thảo tuyên bố của Nhà Trắng về lư do cần ban bố thêm t́nh trạng khẩn cấp quốc gia.
Ư định tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp được đội ngũ tư vấn Nhà Trắng và Bộ Tư pháp Mỹ đưa ra tại một cuộc họp kín với các thượng nghị sĩ đảng Cộng ḥa tuần này. Dự định áp thuế với Mexico căn cứ theo Luật về quyền kinh tế khẩn cấp quốc tế năm 1977 của Mỹ, cho phép Tổng thống có quyền đơn phương hành động để chống lại mối đe dọa bất thường trong thời gian tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp quốc gia, theo đội ngũ tư vấn.
Nhà Trắng chưa đưa ra b́nh luận về thông tin này và hiện vẫn chưa rơ chính quyền Tổng thống Donald Trump đă ra quyết định cuối cùng về việc có ban bố t́nh trạng khẩn cấp hay không.
Tổng thống Mỹ hôm 30/5 đe dọa áp thuế 5% đối với tất cả hàng hóa Mexico nhập khẩu vào Mỹ và sẽ tăng thêm 5% mỗi tháng sau đó, có thể chạm mức tối đa 25% vào tháng 10.
Trump hồi tháng 2 cũng tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp quốc gia và điều lực lượng quân đội tới hỗ trợ Cơ quan Hải quan và Biên pḥng (CBP) làm nhiệm vụ ngăn chặn ḍng người di cư tại biên giới phía nam giáp Mexico.
Việc xem xét ban bố t́nh trạng khẩn cấp thứ hai cho thấy Nhà Trắng dường như không tin rằng việc áp thuế với Mexico dựa trên t́nh trạng khẩn cấp hồi tháng 2 sẽ nhận được sự đồng thuận từ các cơ quan tư pháp. Giới quan sát cho rằng việc Trump tuyên bố t́nh trạng khẩn cấp quốc gia mới có khả năng châm ng̣i cho một cuộc tranh căi mới giữa đảng Cộng ḥa và Dân chủ ở quốc hội.
Phái đoàn Mexico do Ngoại trưởng Marcelo Ebrard dẫn đầu đă tới Washington cuối tuần trước nhằm đạt một thỏa thuận và ngăn chặn việc Mỹ áp thuế với hàng hóa nước này theo tuyên bố của Trump, nhưng Nhà Trắng chiều 6/6 cho hay kế hoạch của Washington vẫn chưa có ǵ thay đổi. Theo Thư kư báo chí Nhà Trắng Sarah Huckabee Sanders, chính quyền Trump vẫn dự định áp thuế với Mexico.
Chánh văn pḥng Nhà Trắng Mick Mulvaney hôm 2/6 khẳng định rằng Tổng thống không có ư định "nói giỡn" về việc áp thuế với quốc gia láng giềng phía nam.
Biên giới Mexico giáp Mỹ dài khoảng 3.138 km, là khu vực biên giới có số lượt người qua lại đông nhất thế giới, khoảng 350 triệu mỗi năm, cũng là nơi các đoàn di cư từ Trung Mỹ lựa chọn để tới được "miền đất hứa" Mỹ. Cơ quan Hải quan và Biên pḥng Mỹ trong tháng 3 đă bắt hơn 103.000 người vượt biên trái phép từ Mexico, mức cao nhất trong ṿng 6 năm qua.