Facebook được cho là đang trong thời kỳ nguy hiểm nhất kể từ khi thành lập và có nguy cơ rơi vào tình cảnh giống như Yahoo trước đây.
"Thành thật mà nói, giờ là lúc đặt ra câu hỏi: liệu Facebook có đang đi vào con đường mà Yahoo trải qua hay không", một chuyên gia công nghệ từng có thời gian làm việc với các giám đốc Facebook, nói với Business Insider. "Tôi cho rằng, mạng xã hội sắp tới sẽ không thể thống trị như trong thập kỷ qua nữa".
CEO Mark Zuckerberg đã đổi tên công ty Facebook thành Meta cuối năm ngoái và đánh cược công ty của mình vào metaverse. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chiến lược mới khó thành công và chỉ cho thấy Zuckerberg đang loay hoay thế nào. Sự bối rối này gợi nhớ đến Yahoo. Từng là "ông lớn" Internet cách đây hai thập kỷ, công ty đã chùn bước trước những mối đe dọa tương tự Facebook hiện nay và không bao giờ phục hồi.
Bị chính nhân viên nghi ngờ
Giới phân tích nhận định, Yahoo suy tàn do phản ứng chậm chạp trước thay đổi của Internet như xu hướng quảng cáo kỹ thuật số, kết nối của người dùng và sự xuất hiện của thế hệ Web 2.0. Còn Facebook hiện tại đối mặt với việc kiểm soát quảng cáo và tương lai Web 3.0.
Thách thức mới được xem là lý do Zuckerberg hướng mục tiêu sang metaverse - nơi mọi người có thể giao lưu, chia sẻ, mua bán qua thế giới ảo. Thế nhưng, bản thân các nhân viên Meta cũng nghi ngờ chiến lược này.
Theo tiết lộ của 10 nhân viên và cựu nhân viên Meta với Business Insider, trong nội bộ công ty, nhiều người lo ngại chiến lược mới không giúp việc kinh doanh của công ty tốt hơn, thậm chí "gây tổn hại đến sự ổn định hiện tại". Trong khi đó, bộ phận kinh doanh của công ty cũng thấy bối rối về hướng đi mới kể từ khi Facebook đổi tên vào tháng 10.
Một cựu nhân viên cho biết, các thành viên Meta cảm thấy mơ hồ về chiến lược metaverse. "Mọi người vẫn chưa thực sự biết họ đang được giao việc gì vì các chiến lược chưa thực sự chặt chẽ. Về cơ bản, điều này tạo nên sự vô tổ chức và lo lắng", người này nói.
Trong khi đó, công ty đã phản ứng bằng cách tạo ra một nhóm chuyên thực hiện các cuộc họp nhằm truyền đạt ý tưởng mới trong nội bộ. Dù vậy, trong một cuộc khảo sát nội bộ, rất ít nhân viên đồng ý với lựa chọn: công ty đang thuận lợi, chiến lược lãnh đạo đúng hướng. Bên cạnh đó, họ không cảm thấy tự hào khi làm việc cho Meta như trước.
Meta hiện chi tiền tấn vào metaverse. Chỉ riêng năm 2021, công ty đã tốn hơn 10 tỷ USD - số tiền lớn nhưng hiệu quả đến nay vẫn chưa được như kỳ vọng. "Facebook có lòng dũng cảm, vốn và khả năng biến ý tưởng thành hiện thực. Nhưng họ vẫn có thể sai", một chuyên gia kỳ cựu trong ngành truyền thông nhận định.
Theo Zuckerberg, việc chuyển sang metaverse là "một chương mới", nhưng không nhiều người tin đây là chương thành công. "Không có gì chắc chắn về sự thành công của Facebook trong metaverse", Ygal Arounian, CEO của Wedbush Securities, nói. "Công ty sẽ vẫn mạnh mẽ và thống trị, nhưng không có nghĩa điều đó tiếp diễn mãi mãi".
Theo vết xe Yahoo
Trong báo cáo tài chính quý IV/2021, Zuckerberg thừa nhận Facebook lần đầu giảm người dùng hàng tháng. Nguyên nhân chủ yếu là do các chính sách về quyền riêng tư của Apple trên iOS, cũng như đối thủ TikTok đang ngày một lớn mạnh.
Keith Hwang, Giám đốc đầu tư của Selcouth Capital Management, nhận định: "Đây có thể là giai đoạn tiềm năng để TikTok vượt Facebook, giống như cách Facebook đã vượt qua Yahoo cách đây nhiều năm. Đó là điều mà tâm trí của các nhà đầu tư đang đọng lại".
Mark Mahaney, nhà phân tích Internet hàng đầu tại Evercore, cho rằng việc cổ phiếu Meta sụt giảm mạnh hồi tháng 2 cho thấy sự lo ngại về tương lai công ty đang lan rộng. "Nói một cách đơn giản, thị trường đang đặt câu hỏi liệu Meta có phải là Yahoo 3.0 hay không", Mahaney nói.
Một cựu nhân viên vừa rời khỏi Meta cho biết, việc công ty có thể đi vào vết xe đổ của Yahoo cũng là một trong những chủ đề các đồng nghiệp bàn tán. Một cựu nhân viên khác nói, các tài năng ở nhiều cấp bậc đang rời Meta vì việc công ty theo đuổi NFT hay Web 3.0 chẳng khác nào "trò chơi phù phiếm".
"Điều đó đang tạo ra một cảm giác chung, rằng công ty đã qua thời đỉnh cao", người này nói. "Giá trị thực giờ đây chỉ duy nhất có Instagtam".
Dù gặp khó khăn, Meta được dự đoán vẫn sẽ theo đuổi metaverse. "Mark có sự kiên trì đáng kinh ngạc thời gian qua", một chuyên gia về truyền thông xã hội nhận xét. "Ông ấy cũng có tư duy của một nhà sáng lập và quyền lực bên trong công ty. Nếu ông ấy nói mọi người nhảy vào đó đi, họ sẽ sẵn sàng".
Cũng có ý kiến cho rằng Facebook có nhiều điểm khác Yahoo. "Facebook có tiền, lãnh đạo cũng kiên quyết theo đuổi mục tiêu đến cùng. Yahoo nắm bắt xu hướng chậm, còn Facebook ít nhất đang cố gắng làm mọi thứ, chấp nhận bị bỏng ngón tay khi chạm vào", Pascal Gauthier, người sáng lập ví tiền điện tử Ledger và một cựu nhân viên của Yahoo, nói.